مرداد ۰۸
هشدار درباره خطر اعدام معترضان بازداشتشده در شاندیز مشهد؛ حرکت ماشین مرگ جمهوری اسلامی ادامه دارد
مرداد ۰۸
موج تازه محکومیتها؛ از حبس و جزای نقدی تا تبعید و شلاق برای فعالان و معترضان دی
مرداد ۰۸
اعدام معترضان در میدان اعتراض؛ رخنمایی قدرت یا نمایش هراس؟
بیشتر بخوانید: پرونده علیخانی اصفهان؛ ۱۲ جان جوان زیر چوبه دار در سایه جنگ
در همین بستر، تجمع خودجوش شهروندان در میدان علیخانی و رویارویی آنان با نیروهای امنیتی، تنها چند ساعت پس از اجرای حکم نیز نشان داد، میدانی که برای عبرت گرفتن از اعدام انتخاب شده بود، صحنهای برای بروز دوباره اعتراضها و شعارها شد.
آخرین ابزار کنترل
شتاب گرفتن سونامی اعدام در ماههای اخیر در شرایطی رخ میدهد که ایران همچنان با پیامدهای جنگ، تورم، کاهش ارزش پول ملی، بحران انرژی و افزایش نارضایتی اجتماعی روبهرو است در همین فضا، اعدام علنی این دو جوان دومین مرحله از اجرای احکام پرونده موسوم به “میدان علیخانی” بود؛ پروندهای که بر اساس گزارش هرانا، از میان ۵۹بازداشتشده مربوط به آن، ۱۴نفر به اعدام محکوم شدهاند.
اینترنت بدون سانسور با سایفون دویچه وله
سعید پیوندی، جامعهشناس و استاد دانشگاه لورن فرانسه، میگوید اجرای علنی این حکم اعدام را نمیتوان “مستقل از وضعیت کنونی جامعه ایران” فهمید. او در گفتوگو با دویچه وله فارسی، با اشاره به نتایج نظرسنجی منتشرشده از سوی علی ربیعی، مشاور پیشین دولت، که نشان از نارضایتی و خشم گسترده مردم نسبت به حکومت دارد، میگوید تشدید مجازاتها، بهویژه اعدام در ملأ عام، با هدف بازدارندگی از اعتراضهای احتمالی انجام میشود.
او با اشاره به بینتیجه بودن این ابزارها می گوید: «آنچه در ایران رخ داده، در کمتر کشوری با شرایط مشابه قابل تصور است. هر کشوری که در شرایط جنگی و تهدید و حمله نظامی خارجی باشد به گونه طبیعی و عقلایی در جستجوی انسجام ملی و صلح داخلی خواهد بود. عقل سلیم می گوید که در چنین شرایطی قاعدتا حکومت باید بخواهد به مردم نزدیک شود و تلاش کند رابطه خود با جامعه را ترمیم کند.»
از منظر پیوندی نمایش علنی اعدام در این اوضاع یک معنا میتواند داشته باشد: «تزریق ترس به پیکر زخمدیده جامعه ایران؛ و این یعنی یا ابزارهای دیگر کنترل، کارایی خود را از دست دادهاند یا حکومت از احتمال بروز انفجار اجتماعی دیگری خبر دارد.»
پیوندی در عین حال به تناقض میان سخنان مقامهای جمهوری اسلامی و عملکرد نهادهای حاکمیتی اشاره میکند. به گفته او: «در حالی که پس از جنگ، مجتبی خامنهای، “رهبر جمهوری اسلامی ایران” در پیام اخیر خود صحبت از اصلاح رابطه نظام حکمرانی با مردم کرد، بلافاصله با ابقای آقای ارژه ای در مقام ریاست قوه قضائیه نشان داد که متاسفانه وعدههای حکومتی لفاظیهای میان تهی بیش نیستند.»
بر اساس روایت خبرگزاری قوه قضائیه “میزان”، متهمان پرونده میدان علیخانی در جریان اعتراضات دیماه ۱۴۰۴ در کشته شدن چهار عضو نیروهای امنیتی نقش داشتهاند و با اتهامهایی از جمله محاربه، افساد فیالارض، قتل، تخریب اموال عمومی و آتش زدن مراکز دولتی مواجه هستند.
این در حالی است که یک روز پیش از اجرای احکام این اعدامها، گروهی از کارشناسان مستقل سازمان ملل خواستار توقف فوری اعدامها شدند و صدور حکم اعدام برای دوازده متهم، بدون تفکیک دقیق مسئولیت فردی هر یک را با اصول دادرسی عادلانه مغایر اعلام کردند. به گفته آنان، دادگاهها غیرعلنی برگزار شده، آرای صادره منتشر نشده و بخش مهمی از پرونده بر اعترافاتی استوار بوده که پیش از آغاز محاکمه از رسانههای حکومتی پخش شده است.
سازمان عفو بینالملل نیز این اعدامها را بخشی از روند تشدید استفاده از مجازات مرگ برای سرکوب مخالفان توصیف کرده و نسبت به خطر اجرای احکام دیگر متهمان این پرونده هشدار داده است.
اعدام علنی در جامعه سرریز از خشم
تجربه جوامعی که دورههای طولانی سرکوب را در نظامهای اقتدارگرا پشت سر گذاشتهاند، نشان میدهد تشدید مجازاتها الزاماً به کاهش اعتراض در جامعه منجر نمیشود.
به باور سعید پیوندی، حکومت ایران نیز با آگاهی از شرایط اقتصادی و اجتماعی کنونی، مجازاتهای سنگین را “ابزاری بازدارنده” میبیند و تشدید احکام و اجرای علنی آن ها را باید در چارچوب تلاش برای افزایش هزینه اعتراض و انتقال پیام امنیتی به جامعه تحلیل کرد.
اما آنچه در میدان علیخانی رخ داد، از نگاه او، با این هدف همخوان نشد. پیوندی میگوید: «واکنش مردم به این اقدام حکومت، فقط چند ماه پس از سرکوب خونین اعتراضات دیماه و ترومای بزرگی که بر جامعه تحمیل شد، بسیار شجاعانه و غیرمنتظره بود. این جامعه هنوز ظرفیت بسیج برای اعتراض را دارد. در کمتر کشوری در دنیا طی ۹سال، چهار جنبش بزرگ سراسری با آن شدت سرکوب میشود و با این حال افکار عمومی همچنان دست از اعتراض برنمیدارد.»
به گفته او، تجمع شهروندان در همان میدانی که حکومت برای اجرای علنی حکم انتخاب کرده بود، اهمیت نمادین دارد؛ زیرا فضایی که قرار بود به نمایش بازدارندگی تبدیل شود، به محل ابراز مخالفت با همان سیاست بدل شد.
“اگر اعدام کارساز بود، سکوت گورستان برقرار میشد”
پیوندی اعدامها را تاریکترین بخش کارنامه جمهوری اسلامی میداند و معتقد است همین تجربه، خود بهترین گواه ناکارآمدی مجازات اعدام است. او میگوید: «اگر اعدامها کارساز بودند، سالها پیش باید سکوت گورستان بر ایران حاکم میشد. چند کشور در دنیا سراغ دارید که این تعداد جوان بر سر دار رفته باشند و همزمان جنبشهای اعتراضی تا این اندازه ادامه داشته باشند؟»
به باور او “اعدامهای سیاسی نهتنها اعتراض را از میان نمیبرند، بلکه امید به اصلاح را نیز میکشند و آثار آن به حافظه جمعی جامعه راه مییابد”.
پیوندی خاطرنشان میکند: «ترومای اعدام دهها هزار نفر از سال ۱۳۵۷ تاکنون، بخشی از حافظه دردناک جمعی ماست و هر بار شکاف میان حکومت و جامعه را عمیقتر میکند. همین نفرت انباشته، بخشی از افکار عمومی را به جایی رسانده که از مرگ مقامهای حکومتی ابراز شادی میکند یا از مداخله نظامی خارجی علیه حکومت استقبال میکند. مسئول اصلی این تراژدی ملی، حکومتی است که خود را در برابر قانون و مردم پاسخگو نمیداند.»
چرا اعدام در ملأعام؟
اعدام در ملأعام، برخلاف تصور رایج، در قوانین ایران یک الزام قانونی نیست. مهرانگیز کار، وکیل و نویسنده، به دویچه وله میگوید: «قانون مجازات اسلامی درباره اجرای علنی حکم اعدام حکمی صریح ندارد و اجرای آن بر پایه بخشنامهای داخلی و با موافقت رئیس قوه قضائیه انجام میشود. اگر اجرای سیاست ارعاب اقتضا کند، ریاست قوه قضاییه اذن میدهد و اعدام در ملأعام اجرا میشود.»
به گفته کار، آنچه در بخشنامه قوه قضائیه “ضرورتهای اجتماعی” نامیده شده، در عمل به ملاحظات امنیتی و سیاسی حکومت اشاره دارد و به همین دلیل، تصمیم برای اجرای علنی حکم بیش از آنکه مبتنی بر ضابطهای روشن حقوقی باشد، تابع مصلحتهای سیاسی است.
از نگاه او، به همین دلیل اعدام علنی را باید بیش از آنکه بخشی از نظام عدالت کیفری دانست، ابزاری برای مدیریت فضای سیاسی و امنیتی تلقی کرد.
به گفته مهرانگیز کار، هرچند قانون مجازات اسلامی در ماده ۳۷۳، در موارد مشارکت در قتل، امکان قصاص بیش از یک نفر را تحت شرایط مشخص پیشبینی کرده است، اما در پروندههای اصفهان، صدور احکام اعدام صرفاً بر مبنای مقررات قصاص نبوده است.
او توضیح میدهد دستگاه قضایی با استفاده از عناوینی مانند “محاربه و افساد فیالأرض”، که تعاریف گسترده و قابل تفسیر دارند، امکان صدور احکام سنگین را در پروندههای امنیتی برای خود قائل شده است. به گفته او: «قانونگذار در تدوین مشخصات این دو جرم، فن قانونگذاری را مراعات نکرده و از جرم، تعاریف روشن ارایه نداده است. در نتیجه قانون که ابهام دارد، به نفع مقاصد خاص سیاسی ممکن است تفسیر و اجرایی شود.»
او تأکید میکند که در چنین پروندههایی، الزاماً نیازی به اثبات ارتکاب مستقیم قتل از سوی متهم وجود ندارد: «هرگاه به تشخیص قاضی، فرد به شبکهای که مخل امنیت عمومی تلقی میشود مرتبط دانسته شود، همین عناوین میتواند مبنای صدور حکم اعدام قرار گیرد.»
آن سوی دوربین حکومت
بر اساس گزارش نهادهای حقوق بشری، اعترافات دستِکم، شماری از متهمان این پرونده تحت شکنجه و فشار روانی اخذ شده است.
مهرانگیز کار میگوید “آنچه در این پرونده روایت شده، با الگویی که طی سالهای گذشته در بسیاری از پروندههای امنیتی دیده شده تفاوتی ندارد”. به گفته او: «در وضع موجود، جنگ به بهانهای برای قوه قضاییه سرکوبگر تبدیل شده است تا جوانان معترض را زیر شکنجه به اعتراف به جاسوسی وادار کند. این محکومان در مرحله تحقیقات، بدون حضور وکیل مدافع، در تنهایی شکنجه و به اقرار مجبور شدهاند. در دادگاه نیز وکیل مستقل نداشتهاند و حتی در برخی پروندهها، وکلایی به جای دفاع از متهم، او را به درخواست عفو تشویق کردهاند.»
کار معتقد است در چنین شرایطی، امکان تحقق دادرسی عادلانه از همان ابتدای پرونده از میان میرود و اعترافاتی که در چنین فرایندی به دست آمدهاند، نمیتوانند مبنای یک محاکمه منصفانه باشند.
همین موضوع یکی از محورهای اصلی اعتراض کارشناسان سازمان ملل نیز بود. آنان اعلام کردند دادگاهها غیرعلنی برگزار شده، آرای صادره منتشر نشده و بخش مهمی از پرونده بر اعترافاتی استوار بوده که پیش از آغاز محاکمه از رسانههای حکومتی پخش شده است.
مصادره پیکرها
به گفته مهرانگیز کار، خشونت در پروندههای امنیتی با اجرای حکم پایان نمییابد: «در بسیاری از پروندهها، پیکر فرد اعدامشده را به خانواده تحویل نمیدهند.»
به اعتقاد او، این رویه ادامه الگویی است که از دهه شصت و گورستان خاوران تاکنون بارها تکرار شده است؛ الگویی که نه تنها خانوادهها را از حق سوگواری و اطلاع از محل دفن عزیزانشان محروم میکند، بلکه بخشی از سیاست ارعاب نیز محسوب میشود.
پیوندی نیز این رفتار را بخشی از همان حافظه جمعی خشونتدیده میداند که طی چهار دهه گذشته در جامعه ایران انباشته شده و هر بار با اجرای احکام سیاسی، بازتولید میشود.
از نگاه مهرانگیز کار، اجرای حکم در همان میدانی که اعتراضها و درگیریها در آن رخ داده بود، صرفاً اجرای مجازات دو محکوم نیست.
او با اشاره به سابقه دستگاه قضایی جمهوری اسلامی، از دهه شصت تا اعتراضات دانشجویی، جنبش سبز، آبان ۱۳۹۸و “زن، زندگی، آزادی” میگوید: «اعدام و اجرای آن در ملأعام با موازین جهانی حقوق بشر در تعارض است. حق حیات، حق بنیادی انسان است و دیدگاههای حقوقی مدرن سلب این حق را اجازه نمیدهد، حتی اگر قرار است در شکل مجازات اعمال شود. اجرای آن در ملأعام جامعه را روانپریش میکند.»
او میافزاید: «مشاهده خشونتهای حکومتی هرچند ماندگاری رژیمهای استبدادی را برای مدتی تضمین میکند، ولی در نمونههای تاریخی مشابه، انفجار نارضایتی مردم، به عمر این حکومتها پایان میبخشد.»
بنبستِ پاسخگویی
با وجود هشدارهای سازمان ملل و اعتراض نهادهای حقوق بشری، سازوکارهای بینالمللی تاکنون نتوانستهاند جمهوری اسلامی را در قبال این پروندهها پاسخگو کنند.
مهرانگیز کار میگوید ساختار شورای امنیت و امکان استفاده روسیه و چین از حق وتو، مسیرهای موجود را محدود کرده است.
دویچه وله فارسی را در اینستاگرام دنبال کنید
با این حال، او به تلاشهای تازه برای ایجاد سازوکارهای حقوقی جدید اشاره میکند. به گفته او، سازمان عفو بینالملل در حال پیگیری طرحی است که با مشارکت دولتها، امکان پاسخگو کردن جمهوری اسلامی در قبال نقض گسترده حقوق بشر را در سطح بینالمللی فراهم کند وبه باور او اگر این ابتکار به نتیجه برسد، میتواند بخشی از بنبست کنونی را بشکند و هزینه نقض حقوق بشر را برای حکومت افزایش دهد.
مرداد ۰۸
شرکت “بامو” در سراسر جهان هشت هزار شغل را حذف میکند
بر این اساس، “بامو” از ماه اکتبر به حدود ۴۰ هزار نفر از مجموع ۸۵ هزار کارمند خود در آلمان، پیشنهادهای فردی برای دریافت غرامت پایان همکاری ارائه خواهد کرد.
این شرکت آلمانی میخواهد سپس از میان داوطلبانی که پیشنهاد دریافت غرامت پایان همکاری را میپذیرند، نیروی خود را به تعداد لازم کاهش دهد.
طبق این گزارش، کاهش نیرو به بخش تولید خودرو مربوط نمیشود و فقط مشمول مشاغل اداری خواهد شد. یکی از سخنگویان شرکت به خبرگزاری رویترز گفت پیشنهادهای غرامت به حوزههای مدیریت اداری و توسعه مربوط میشود.
اینترنت بدون سانسور با سایفون دویچه وله
در سراسر جهان حدود ۱۵۴ هزار نفر برای این شرکت مستقر در مونیخ کار میکنند. افزون بر پرداخت غرامت در آلمان، قرار است بخشی از مشاغل نیز از طریق کاهش طبیعی نیروی انسانی حذف شود.
این شرکت انتظار دارد کاهش برنامهریزیشده هشت هزار شغل تا پایان سال ۲۰۲۷ اجرایی شود. قرار است آثار مثبت این اقدام از سال ۲۰۲۸ در شاخصهای مالی شرکت بازتاب پیدا کند.
نیمی از مشاغل حذفشده شامل آلمان میشود
برآورد میشود که هزینه پرداخت این غرامتها، به صدها میلیون یورو برسد. با این حال، والتر مرتل، مدیر مالی “بامو”، در ماه ژوئن گفته بود که در چارچوب اقدامات صرفهجویانه، هزینههای یکبارهای به مبلغ یک میلیارد یورو پیشبینی میشود. اما تاکنون روشن نشده است که چه سهمی از این مبلغ صرف کاهش نیروی انسانی خواهد شد.
از آنجا که بیش از نیمی از نیروی کار جهانی این شرکت در آلمان مستقر است و برنامه پرداخت غرامت نیز در همین کشور اجرا میشود، “بامو” انتظار دارد بیش از نیمی از مشاغل حذفشده نیز شامل آلمان شود. شرکت “بامو” تاکنون رسماً درباره این برنامهها اظهارنظر نکرده است.
دویچه وله فارسی را در اینستاگرام دنبال کنید
با این حال، از اواسط ژوئن گذشته گمانهزنیها درباره کاهش نیروی انسانی در “بامو” آغاز شده بود. در آن زمان، میلان ندلیکوویچ که تنها یک ماه پیشتر، از سمت مدیر تولید به ریاست کل شرکت ارتقا یافته بود، پس از سقوط فروش “بامو” در چین، انتظارات سودآوری را به میزان چشمگیری کاهش داد. ندلیکوویچ اعلام کرد که قصد دارد روند اجرای اقدامات صرفهجویانه را تسریع کند.
پس از این اظهارات، شورای کارکنان شرکت خواستار گفتوگوهایی “فوری و الزامآور” شد که ظاهراً اینک ظرف شش هفته به نتیجه رسیده است. آخرین بار “بامو” اندکی پس از آغاز همهگیری کرونا در سال ۲۰۲۰ با شورای کارکنان بر سر حذف شش هزار شغل توافق کرده بود؛ آن زمان نیز این کاهش از طریق جابهجایی طبیعی نیروی انسانی و توافقهای داوطلبانه صورت گرفت.
بزرگترین تعدیل نیرو طی نزدیک به ۲۰ سال
شرکت “بامو” تاکنون آخرین خودروساز بزرگ آلمانی بوده که بدون کاهش نیروی انسانی به فعالیت خود ادامه داده است. فولکسواگن، مرسدسبنز، آئودی و پورشه پیشتر در سال گذشته میلادی چنین اقداماتی را اعلام کرده بودند. پورشه دوشنبه گذشته ۲۷ ژوئیه (۵ مرداد) از حذف پنج هزار شغل دیگر خبر داده بود.
در فولکسواگن نیز هماکنون بر سر حذف چند ده هزار شغل بحث و مناقشه جریان دارد. این در حالی است که کل صنعت خودروسازی آلمان از افت فروش در چین، افزایش شدید صادرات خودروهای چینی به اروپا و تعرفههای آمریکا آسیب دیده است.
کاهش نیروی انسانی در “بامو” در ابعادی مشابه امروز، آخرین بار پیش از بحران کرونا و در پی بحران مالی سال ۲۰۰۸ رخ داد؛ زمانی که شمار کارکنان این شرکت طی دو سال با کاهشی ۱۰ هزار نفری، به ۹۵ هزار نفر رسید.
با توجه به وضعیت کنونی بازار جهانی، در حال حاضر انتظار نمیرود روند رشدی که در سالهای پس از آن بحران آغاز شد، دوباره تکرار شود.
مرداد ۰۸
ترامپ پس از حمله موشکی ایران: به شدت به آنها ضربه میزنیم
در “خبرگاه” میتوانید رویدادهای متنوع را به شکلی کوتاه و فشرده دنبال کنید.
اینترنت بدون سانسور با سایفون دویچه وله
دویچه وله فارسی را در اینستاگرام دنبال کنید
محکومیت نوجوان نروژی در بریتانیا به اتهام قتل به دستور ایران
یک نوجوان نروژی به اتهام “توطئه برای ارتکاب قتل” در بریتانیا محکوم شناخته شده است.
به گزارش رویترز، دادستانها روز چهارشنبه هفتم مرداد اعلام کردند که او “توسط یک گروه جرم و جنایت سازمانیافته سوئدی که در خدمت دولت ایران فعالیت میکرد اجیر شده بود.”
بنا بر این گزارش، او که یوهانس ناتلند نام دارد ۱۹ ساله است و در فروردینماه سال گذشته در هتلی در شهر هادرزفیلد در شمال انگلستان به همراه دو قبضه سلاح گرم و مقداری مهمات بازداشت شده است.
دادستانها میگویند، ناتلند توسط یک شبکه تبهکاری سوئدی به نام “فاکسترات” که ایران از آن برای برخی عملیات خود استفاده میکند بهکار گرفته شده بود؛ شبکهای که تحت تحریم بریتانیا و آمریکا قرار دارد.
آلیستر ریچاردسون، دادستان این پرونده میگوید، ناتلند از سوی شخصی با نام مستعار “مأمور ۴۷” (Agent 47) و در ازای دریافت پاداش ۲۵هزار یورو معادل ۲۸هزار و ۵۰۰ دلار برای تیراندازی اجیر شده بود.
بنا بر این گزارش، این نوجوان “نه میدانست و نه برایش مهم بود، چه کسی را قرار است به قتل برساند.” ظاهرا تنها دلیل او برای این کار “فقط پول بود.”
او پیشتر مورد اتهامی نگهداری اسلحه و مهمات را پذیرفته بود، اما اتهام توطئه برای قتل را رد کرده و مدعی شده بود که قصدی برای اجرای این نقشه نداشته است.
برخورد پهپاد به تانکر گاز متعلق به آمریکا در بندر دمیاط مصر
بر اساس اعلام شرکت امنیت دریایی امبری، یک پهپاد روز چهارشنبه هفتم مرداد به یک کشتی ذخیرهسازی گاز متعلق به آمریکا در بندر مدیترانهای دمیاطمصر برخورد کرده است.
بنا بر گزارش خبرگزاری رویترز، امبری با استناد به ارزیابیهای اولیه از وقوع آتشسوزی بر اثر این حمله خبر داده است.
شرکت خدمات بندری اینچکیپنیز در گزارشی جداگانه اعلام کرد که دو کشتی حامل گاز در بندر دمیاط دچار آتشسوزی شدهاند.
“مارین ترافیک”، سرویس بینالمللی آنلاین نشاندهنده موقعیت لحظهای و اطلاعات حرکتی کشتیها روی نقشه جهان نیز با انتشار خبری در این مورد میگوید: «در پی این سانحه و همزمان با ارزیابی میزان خسارات توسط مقامات، هر دو شناور به آبهای دور از ساحل منتقل شدند.»
به گفته سه منبع تجاری آگاه از جزئیات حادثه، پهپاد به تانکر شناور ذخیره “انرگوس وینتر” اصابت کرده و موجب آتشسوزی در آن شده است. این آتش سپس به کشتی دیگری به نام “گسلوگ سالم” سرایت کرده است.
همچنین دو منبع امنیتی جداگانه تأیید کردهاند که علت انفجار و آتشسوزی، حمله پهپادی بوده است.
امبری میگوید، خدمه کشتیها تخلیه شدهاند و آتشسوزی نیز تحت کنترل درآمده است. همچنین هیچ طرفی تا کنون مسئولیت این حمله را بر عهده نگرفته است.
مرکز آمار ایران: نرخ تورم نقطهبهنقطه به حدود ۸۸ درصد رسید
مرکز آمار ایران در گزارش جدید خود نرخ تورم سالانه در تیرماه سال جاری را ۶۶درصد و نرخ تورم نقطهبهنقطه را در همین زمان ۸۷.۹ درصد اعلام کرده، به این معنا که خانوارها به صورت میانگین برای خرید سبد کالای یکسان نسبت به تیرماه سال گذشته نزدیک به ۸۸درصد بیشتر پرداخت کردهاند.
در گزارشی که مرکز آمار ایران چهارشنبه هفتم مرداد در این مورد منتشر کرده نرخ تورم سالانه از تیرماه سال گذشته تا آخر تیرماه سال جاری نیز ۶۶ درصد اعلام شده است. پیشتر، بانک مرکزی این نرخ را ۶۲ درصد اعلام کرده بود.
بررسی تورم ماهانه نشان میدهد که قیمت گروه خوراکیها، آشامیدنیها و دخانیات در تیرماه سال جاری ۲.۵درصد و گروه کالاهای غیرخوراکی و خدمات ۳.۶درصد افزایش یافته است.
ضمنا نرخ تورم سالانه در دهکهای مختلف بین هزینه ۶۳.۹ درصد برای دهک دهم و ۷۳.۵ درصد برای دهک دوم در نوسان بوده است. بنابراین، فاصله تورمی دهکهای مختلف در تیرماه به ۹.۶ واحد درصد رسید که نسبت به ماه قبل ۱.۲ واحد درصد افزایش نشان میدهد.
شبهنظامیان عراقی: ۵ مستشار ایرانی در حملات آمریکا و عربستان کشته شدند
دو منبع از نیروهای حشدالشعبی، متحد ایران در عراق، روز چهارشنبه هفتم مرداد به خبرگزاری فرانسه گفتهاند که در حملات مشترک آمریکا و عربستان سعودی به این نیروها در استانهای مختلف عراق، پنج مستشار ایرانی نیز کشته شدهاند.
خبرگزاری فرانسه مینویسد، خبرنگاران این رسانه در بغداد مشاهده کردهاند که در مراسم تشییعی که حشدالشعبی برای کشتهشدگان این حملات برگزار کرده بود، تابوتهایی دیده میشد که با پرچم جمهوری اسلامی ایران پوشانده شده بودند.
به گفته دو منبعی که این اطلاعات را در اختیار خبرگزاری فرانسه گذاشتهاند، شهروندان یادشده ایرانی در حملهای که به استان دیاله در مرکز عراق انجام شد، جان خود را از دست دادهاند.
بر اساس این گزارش، منابع گروه شبهنظامی حشدالشعبی هویت و مسئولیت مستشاری این پنج ایرانی را تأیید کردهاند، اما جزئیات بیشتری درباره نام، درجه یا مأموریت آنان منتشر نشده است.
در همین حال خبرگزاری مهر در گزارشی نوشت که در حملات دیشب ایالات متحده و عربستان در عراق دستکم چهار نفر از اعضای سپاه پاسداران کشته شدند.
مهر هویت آنها را علیاصغر آستانه، ابوالفضل متقی، مرتضی اکبری و امیرعباس درهمفروش اعلام کرده است.
رسانههای داخلی ایران همچنین از انتقال شماری از مجروحان این حمله از طریق مرز خسروی به ایران و اعزامشان به یکی از بیمارستانهای غرب کشور خبر دادهاند.
پیش از این حشدالشعبی اعلام کرده بود که دست کم ۲۰ تن از اعضای خود را در حمله مشترک آمریکا و عربستان به پایگاههای خود در عراق از دست داده است و حدود ۳۲ نفر نیز مجروح شدهاند.
وزارت خارجه ایران حمله را محکوم کرد
در همین حال وزارت خارجه ایران طی اطلاعیهای حمله مشترک آمریکا و عربستان به شبهنظامیان عراقی در این کشور را محکوم کرده است.
در این اطلاعیه این حمله “تعرض آشکار علیه حاکمیت ملی و تمامیت سرزمینی عراق و نقض فاحش بند ۴ ماده ۲ منشور سازمان ملل متحد و قواعد بنیادین حقوق بینالملل” خوانده و تقبیح شده است.
وزارت خارجه همچنین آمریکا و همدستان آن در منطقه را مسئول “پیامدهای خطرناک” چنین اقداماتی خوانده است.
آمریکا ۱۰ نهاد و هشت نفتکش مرتبط با ایران را تحریم کرد
وزارت خزانهداری آمریکا از دور تازهای از تحریمهای ایران که هشت نفتکش و ۱۰ نهاد را دربرمیگیرد خبر داد.
این وزارتخانه اعلام کرد که این تحریمها با هدف مقابله با تلاشهای ایران برای “درآمدزایی از تنگه هرمز” وضع شده و شش نهاد از نهادهای تحریمشده در چین مستقر هستند.
آمریکا میگوید، همچنین دو شرکت که به گفته وزارت خزانهداری، نقش کلیدی در طرح درآمدزایی ایران از کشتیهای عبوری تنگه هرمز دارند نیز تحریم شدهاند.
طبق این طرح، این درآمدها از طریق انواع بیمهنامهها و دریافت داراییهای دیجیتال و سایر منابع مالی از کشتیهای عبوری حاصل میشود.
این تحریمها پس از آن اعلام شد که دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، در گفتوگو با شبکه فاکس نیوز وعده داد که به ایران “ضربه سختی” وارد خواهد کرد. این اظهارات پس از آن مطرح شد که ارتش آمریکا اعلام کرد، چند موشک بالستیک شلیکشده از سوی ایران به سمت نیروهای آمریکایی در خاورمیانه را رهگیری کرده است.
در همین حال آمریکا و عربستان سعودی روز چهارشنبه بهطور مشترک گروههای شبهنظامی مورد حمایت ایران در عراق را هدف حمله قرار دادند.
اسرائیل: یک مرکز فرماندهی زیرزمینی حزبالله منهدم شد
روزنامه جروزالم پست به نقل از یک منبع آگاه اسرائیلی نوشت، اسرائیل قصد دارد به حمله پهپادی شب گذشته ۲۸ ژوئیه حزبالله لبنان علیه بولدوزر ارتش خود پاسخ بدهد .
پیشتر در همان روز، فرماندهی شمالی ارتش اسرائیل حمله شبانه به این بولدوزر را تأیید کرده و گفته بود که این حمله در منطقه تپه “علی طاهر” رخ داده و اسرائیل آن را “نقض آشکار“ توافق آتشبس با این گروه تحت حمایت ایران توصیف کرده است.
این منطقه در حاشیه کمربند امنیتی اسرائیل قرار دارد و ارتفاع آن حدود ۶۰۰متر است. این ارتفاعات در استان نبطیه و در شمال رودخانه لیتانی واقع شدهاند.
ارتش اسرائیل میگوید، حزبالله در زیر ارتفاعات علی طاهر، در نزدیکی شهر نبطیه، یک شبکه بزرگ زیرزمینی در اختیار دارد. بنا بر ارزیابی ارتش، دهها نیروی حزبالله در این منطقه و تأسیسات زیرزمینی آن حضور دارند.
با این حال، به گفته ارتش، به دلیل مفاد توافق آتشبس، نیروهای اسرائیلی اجازه ندارند برای تصرف یا پاکسازی کامل گذرگاهها و تونلهای زیرزمینی موجود در این ارتفاعات اقدام کنند.
انهدام یک مرکز فرماندهی زیرزمینی حزبالله
ارتش اسرائیل همچنین اعلام کرد که یک مرکز فرماندهی زیرزمینی حزبالله که در زیر یک کارخانه مصالح ساختمانی در جنوب لبنان ساخته شده بود را منهدم کرده است.
طبق بیانیه ارتش، این عملیات در روستای حداثا در منطقه نبطیه و داخل کمربند امنیتی تحت کنترل نیروهای اسرائیلی انجام شده و طی آن یک تونل به طول ۵۵ متر کشف شده است.
ارتش اسرائیل میگوید، حزبالله از این تونل به عنوان مرکز فرماندهی و کنترل استفاده میکرد و فاصله این تأسیسات تا یکی از ساختمانهای نیروهای صلحبان سازمان ملل متحد در لبنان (یونیفیل) حدود ۳۰۰ متر بوده است.
ارتش اعلام کرد که در نزدیکی این مجموعه زیرزمینی همچنین یک حفره یا مخزن تسلیحاتی کشف شده که در آن دهها قبضه سلاح و تجهیزات نظامی نگهداری میشد.
مطابق این گزارش، یگانهای مهندسی رزمی ارتش اسرائیل در طول همین هفته این تونل و تأسیسات زیرزمینی را با استفاده از مواد منفجره منهدم کردند.
چین “ارسال سامانههای موشکی دوشپرتاب” به ایران را رد کرد
چین گزارشهای مربوط به ارسال ۳۰۰ تا ۴۰۰ سامانه موشکی دوشپرتاب ساخت این کشور به ایران در آینده نزدیک را رد کرده است.
پکن خود را حامی صلح و راهحل سیاسی برای برونرفت از بحران ایران معرفی میکند، اما بر اساس گزارشهایی که به نقل از منابع آگاه منتشر شده، این کشور در حال آمادهسازی یک محموله بزرگ تسلیحاتی برای ارسال به ایران است.
شبکه “انتیوی” آلمان نوشت، وزارت خارجه چین در پاسخ به پرسشی در این باره این گزارشها را “فاقد اساس و اعتبار” خواند و تأکید کرد که چین همواره در جهت ترویج صلح و پایان دادن به درگیریها نقشآفرینی کرده است.
پیشتر خبرگزاری رویترز به نقل از افرادی که از جزئیات این موضوع آگاه هستند گزارش داده بود که ایران در هفتههای آینده منتظر دریافت موشکهای دوشپرتاب پدافند هوایی ساخت چین است. بر اساس این گزارش، این محموله نخستین بخش از یک سفارش بزرگتر تا سقف ۴۰ عدد از این سامانهها خواهد بود.
در ادامه این گزارش آمده که بهای این سامانههای قابل حمل پدافند هوایی برای ایران بین ۶۰تا ۷۰ میلیون دلار آمریکا خواهد بود.
همچنین گفته شده که طبق توافق دو طرف، قرار است تحویلها در مرحله اول از طریق هوایی و از اورومچی در غرب چین انجام شود و سپس با عبور از پاکستان به ایران برسد. معلوم نشده که تحویل از پاکستان از راه هوایی خواهد بود یا زمینی.
رویترز نوشته که روابط عمومی ارتش پاکستان این گزارش را رد کرده و دخالت این کشور در انتقال این تسلیحات از چین به ایران را نادرست خوانده است.
به گفته این خبرگزاری، همچنین آمده است که قرارداد این معامله از طریق یک شرکت مستقر در هنگکنگ منعقد شده که بهعنوان واسطه میان ایران و تأمینکننده چینی عمل کرده است.
چین یکی از مهمترین متحدان ایران به شمار میرود. از زمان آغاز حملات آمریکا در اواخر ماه فوریه به مواضع جمهوری اسلامی، پکن بارها خواستار پایان درگیریها شده و تأکید کرده که از راهحل مسالمتآمیز و دیپلماتیک برای حل بحران حمایت میکند.
پیش از آغاز جنگ، چین بزرگترین خریدار نفت ایران بود. فروش نفت خام مهمترین منبع درآمد دولت ایران محسوب میشود و نقش کلیدی در اقتصاد این کشور دارد.
ترامپ پس از حمله موشکی ایران: به شدت به آنها ضربه میزنیم
در پی آن که آمریکا اعلام کرد، موشکهای بالستیک پرتابشده از سوی ایران را رهگیری کرده رئیسجمهور این کشور تهدید کرد که “دمار از روزگار” جمهوری اسلامی درخواهیم آورد و نیروهای ایران را بهشدت “درهم خواهیم کوبید.”
دونالد ترامپ در مصاحبهای تلفنی با شبکه فاکس نیوز گفت: «ما ضربه محکمی به آنها خواهیم زد و آنها بهشدت تنبیه خواهند شد.»
ترامپ حمله ایران به نیروهای آمریکایی در اردن را “غافلگیرکننده” خواند؛ حملهای که در آن به نوشته تایمز اسرائیل، نیروهای طرف مقابل تنها چند دقیقه فرصت داشتند تا موشکهای ورودی را سرنگون کنند.
ترامپ گروههای شبهنظامی تحت حمایت ایران را “سرطانی برای جهان” نامید و با اشاره به حملات مشترک آمریکا و عربستان علیه این گروهها در عراق گفت که این حملات با هماهنگی دولت عراق انجام شده است.
با این همه رئیسجمهور آمریکا تصریح کرد، به مذاکرهکنندگان خود اجازه خواهد داد مذاکره با ایران را ادامه بدهند.
او همچنین گفت که دیدار و گفتوگوهای اخیرش با بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل “بسیار خوب پیش رفته” و بدون توضیح بیشتر افزود که “اکنون دیگر موضع نخستوزیر اسرائیل در قبال ایران را درک میکند”.
رویترز با انتشار خبری در مورد مصاحبه ترامپ نوشت، این مصاحبه تلفنی هنوز به طور کامل پخش نشده اما خبرنگار فاکس نیوز آن را خلاصه و نقل کرده است.
قطر حمله به مراکز نفتی عربستان از خاک عراق را شدیدا محکوم کرد
وزارت خارجه قطر طی بیانیهای حمله پهپادی به مراکز نفتی عربستان سعودی از خاک عراق را بهشدت محکوم کرد.
در بیانیهای که در حساب کاربری وزارت خارجه در شبکه ایکس منتشر شده آمده که دولت قطر این اقدام را “نقض آشکار حاکمیت عربستان سعودی، تهدیدی برای امنیت، ثبات و ایمنی سرزمینهای آن و همچنین نقض فاحش حقوق بینالملل، منشور ملل متحد و اصول حسن همجواری میداند.”
در بیانیه همچنین آمده که وزارت خارجه قطر همبستگی کامل دولت این کشور با عربستان سعودی و پشتیبانی آن از “تمامی اقدامات قانونی این کشور برای حفظ حاکمیت، امنیت و ایمنی اراضیاش را تأیید میکند.”
“گفتوگوی چین با حوثیها برای عبور امن نفتکشهای” این کشور
خبرگزاری رویترز به نقل از شش منبع آگاه، از گفتوگوهای مستقیم چین با حوثیهای یمن برای عبور امن نفتکشهای این کشور از تنگه بابالمندب خبر داد.
به موجب این گزارش، چین پس از این که این گروه شبهنظامی متحد ایران اعلام کرد که مانع دسترسی به بنادر عربستان سعودی میشود از حوثیها خواست، تضمین کنند که کشتیهای این کشور بدون مورد حمله قرار گرفتن از جنوب دریای سرخ عبور خواهند کرد.
این منابع که به گفته رویترز، از جمله شامل یک مقام ارشد ایرانی میشود و نخواستهاند نامشان فاش شود میگویند، چین از نخستین کشورهایی بوده که برای عبور از تنگه بابالمندب در جنوب دریای سرخ مستقیما با حوثیها تماس گرفته است.
رویترز مینویسد، وزارت حملونقل چین، دفتر رسانهای حوثیها و وزارت خارجه ایران تا کنون به درخواست این خبرگزاری برای اظهارنظر پاسخ ندادهاند.
طبق تحلیل مؤسسه دادهمحور کپلر و دادههای ردیابی کشتیها در شرکتهای “الاسایجی” و “مارین ترافیک”، از زمان اعلام محدودیتها توسط حوثیها در ۲۰ ژوئیه، دستکم چهار نفتکش، نفت خام را از بنادر عربستان سعودی به مقصد چین بارگیری کرده و از بابالمندب عبور کردهاند.
یکی از این منابع میگوید، مقامات چین هماهنگی عبور هر کشتی را بهطور جداگانه با حوثیها انجام دادهاند و دو مقام منطقهای که توسط تهران در جریان قرار گرفتهاند به رویترز گفتهاند که هر دو طرف، ایران را از اقدامات خود مطلع کردهاند.
دو منبع نزدیک به حوثیها به رویترز گفتهاند که حوثیها روابط خوب خود با چین را حفظ کردهاند و در گذشته هماهنگیهای نزدیکی بین آنها، بهویژه در زمینه محمولههای نفتی از عربستان سعودی به چین، وجود داشته است.
ایران از اصابت “پرتابه دشمن” به منطقه غیرمسکونی در آذربایجانغربی خبر داد
صداوسیمای جمهوری اسلامی و خبرگزاری ایرنا از اصابت پرتابهای به منطقهای در استان آذربایجانغربی خبر دادهاند.
ایرنا به نقل از مدیرکل مدیریت بحران این استان نوشت: «این پرتابه به یک منطقه خالی از سکنه برخورد کرد.»
حامد صفاری به ایرنا همچنین گفته است: «در اثر این پرتابه دشمن که به منطقهای جنوب آذربایجانغربی اصابت کرده، هیچ تلفات جانی گزارش نشده است و تیمهای بررسی در محل حاضر هستند.»
او از رسانهها خواست تا اخبار رسمی را از مبادی رسمی دریافت کنند و از دامن زدن به هرگونه شایعات به طور جدی خودداری ورزند.
حشد شعبی: در حملات آمریکا و عربستان به عراق دستکم ۲۰ نفر کشته شدند
ائتلاف حشد شعبی، نزدیک به جمهوری اسلامی ایران در عراق اعلام کرد که به دنبال حملات مشترک آمریکا و عربستان به مواضع این نیرو، دستکم ۲۰ نفر کشته و ۳۲ نفر دیگر زخمی شدهاند.
حشد شعبی در بیانیهای اعلام کرد این تلفات بر اساس آمار اولیه، در پی حمله به پایگاههای این نیرو در هفت استان عراق ثبت شده است.
همزمان، گروه عراقی “حرکت حزبالله النجبا” که از گروههای مورد حمایت ایران به شمار میرود، در واکنش به این حملات هشدار داد منافع و امنیت آمریکا و عربستان با “پیامدهایی” روبرو خواهد شد.
حشد شعبی، ائتلافی از گروههای مسلح عمدتا شیعه، در سال ۲۰۱۴ برای مقابله با داعش در عراق تشکیل شد. این نیرو بعدها با تصویب پارلمان عراق به عنوان بخشی از نیروهای مسلح رسمی این کشور شناخته شد و شماری از گروههای نزدیک به ایران را نیز در بر میگیرد.
در پی حملات پهپادی از خاک عراق به عربستان، علی الزیدی، نخستوزیر عراق، روز دوشنبه دستور تحقیق درباره این حملات را صادر کرد و گفت بغداد اجازه نخواهد داد از خاک این کشور برای حمله به کشورهای همسایه استفاده شود.
این دستور پس از آن صادر شد که وزارت دفاع عربستان اعلام کرد پهپادهایی که به اهدافی در این کشور حمله کردهاند، از خاک عراق و توسط گروههای مورد حمایت ایران به پرواز درآمدهاند.
دبیر کل شورای همکاری خلیج فارس حملات به عربستان را محکوم کرد
جاسم محمد البدیوی، دبیر کل شورای همکاری خلیج فارس، حملات ادامهدار گروههای همسو با جمهوری اسلامی در عراق به عربستان سعودی را به شدت محکوم کرد.
او این حملات را “تشدیدی خطرناک” خواند که به گفته او صلح و امنیت منطقه را تهدید میکند.
دبیر کل شورای همکاری خلیج فارس همچنین بر همبستگی کامل کشورهای عضو این شورا با عربستان سعودی تاکید کرد و گفت که اعضای شورا از همه اقدامات ریاض برای حفاظت از حاکمیت، امنیت و تمامیت ارضی خود پشتیبانی میکنند.
این اظهارات پس از آن مطرح میشود که حملات گروههای مورد حمایت ایران در عراق به اهدافی در عربستان و حملات متقابل آمریکا و عربستان به مواضع این گروهها، تنشهای منطقهای را تشدید کرده است.
عربستان: نخستوزیر اسپانیا حملات حوثیها به کشتیهای سعودی را محکوم کرد
وزارت خارجه عربستان سعودی اعلام کرد محمد بن سلمان، ولیعهد این کشور، روز سهشنبه ۲۸ ژوئیه (۶ مرداد) در تماس تلفنی با پدرو سانچز، نخستوزیر اسپانیا، درباره همکاریهای دوجانبه و موضوعات مورد علاقه دو کشور گفتوگو کرده است.
بر اساس بیانیه وزارت خارجه عربستان، نخستوزیر اسپانیا حملات حوثیهای یمن به کشتیهای سعودی در دریای سرخ را به شدت محکوم کرده و آن را تهدیدی علیه آزادی کشتیرانی در این آبراه دانسته است.
در این بیانیه همچنین آمده است که نخستوزیر اسپانیا پشتیبانی کامل کشورش از عربستان سعودی و اقدامات ریاض برای حفظ امنیت، حاکمیت و منافع ملی خود را اعلام کرده است.
نیویورک تایمز: ایران حمله به یک بندر اوکراین را بررسی کرده بود
روزنامه نیویورک تایمز به نقل از مقامات جمهوری اسلامی و غربی گزارش داد که ایران پس از حمله اوکراین به یک کشتی تجاری ایرانی در دریای خزر، حمله تلافیجویانه به یک بندر اوکراینی را بررسی کرده بود، اما تلاشهای دیپلماتیک فعلا از تشدید تنش جلوگیری کرده است.
اوکراین روز شنبه ۲۵ ژوئیه (۳ مرداد) یک کشتی باری تجاری ایران را در دریای خزر هدف قرار داد که در نتیجه آن یک ملوان غیرنظامی کشته شد. ایران پس از این حمله وعده پاسخ داده بود.
نیویورک تایمز به نقل از برخی منابع آگاه نوشت، انتظار میرفت جمهوری اسلامی برای ارسال یک پیام نمادین، یک موشک بالستیک با کلاهک کوچک به سمت اوکراین شلیک کند. برخی دیگر از مقامها نیز گفتهاند یکی از بنادر اوکراین در دریای سیاه هدف احتمالی این حمله بوده است.
عباس عراقچی، وزیر خارجه ایران، روز سهشنبه ۲۸ ژوئیه اعلام کرد آندری سیبیها، وزیر خارجه اوکراین، در تماس با او حمله به کشتی ایرانی را “غیرعمدی” توصیف کرده است.
بیشتر بخوانید: اوکراین اعلام کرد که خواهان تشدید تنش با ایران نیست
طبق گزارش نیویورک تایمز مقامات جمهوری اسلامی امیدوار بودند پاسخ احتمالی تهران به همان اقدام محدود شود، اما مقامات غربی هشدار دادهاند مشخص نیست واکنش اوکراین در صورت وقوع چنین حملهای چه خواهد بود.