این گزارش به کتاب تازهای با عنوان “گروگانگرفتهشده: ۸۴۳ روز بیخبری” نوشته شلومی الدار و روت یووال، دو روزنامهنگار، استناد میکند که بر پایه مصاحبه با دهها منبع، از جمله مقامهای ارشد در اسرائیل و دیگر نقاط جهان، نوشته شده است. در این گزارش آمده است که سه مقام ارشد خارجی در جریان محتوای تماس تلفنی ۴۵ دقیقهای در اواخر سپتامبر قرار گرفته بودند. در این گزارش همچنین به یکی از مشاوران محمد بن زاید اشاره شده که از این مکالمه اطلاع مستقیم داشته است.
بر اساس این گزارش که سهشنبه ۸ سپتامبر (۱۷ شهریور) منتشر شده، محمد بن زاید به نتانیاهو هشدار داده بود که یحیی سنوار، رهبر وقت حماس، در حال برنامهریزی برای اقدامی بزرگ علیه اسرائیل است؛ اقدامی که میتواند به خونریزی منجر شود، منطقه را بیثبات کند و بالقوه به توافقنامههای ابراهیم آسیب برساند.
دویچه وله فارسی را در واتساپ دنبال کنید
گزارش میگوید محمد بن زاید از واکنش آرام و خوشبینانه نتانیاهو شگفتزده شده بود. نتانیاهو به او گفته بود که اسرائیل اوضاع غزه را تحت کنترل دارد، هر اقدامی از سوی حماس احتمالاً در کرانه باختری رخ خواهد داد و اسرائیل برای هر سناریویی آماده است.
رد پای هشدار سنوار؛ از فتح تا ابوظبی
به گفته این گزارش، آگاهی محمد بن زاید از تهدید حماس از طریق خود سنوار حاصل شده بود. سنوار در اواسط سال ۲۰۲۳ از عدم پیشرفت در مذاکرات مربوط به آزادی زندانیان با اسرائیل سرخورده شده بود؛ حماس در آن زمان چند اسرائیلی را که به میل خود وارد غزه شده بودند، و نیز اجساد دو سرباز را در اختیار داشت.
سنوار همچنین مدتی پیش بارها به یک مقام ارشد فتح که با او در تماس بود هشدار داده بود که اگر اسرائیلیها در مسیر توافق پیش نروند، باید منتظر پیامدهای آن باشند.
در یکی از این گفتوگوها، به نقل از سنوار آمده است: «به اسرائیلیها بگو اگر پیش نروند، دارم برایشان یک غافلگیری بزرگ آماده میکنم. به آنها بگو منتظر یک زلزله باشند.»
اینترنت بدون سانسور با سایفون دویچه وله
در گفتوگویی دیگر، او به آن مقام گفته بود که در حال تدارک “یک عملیات سهمگین” است. مقام فتح که روابط نزدیکی با یکی از مشاوران محمد بن زاید داشت، دوست خود را در جریان گذاشته بود.
این مشاور با اشاره به اینکه این مقام فتح “مضطرب” بوده، به هاآرتص میگوید: «برای او روشن بود عملیاتی که سنوار از آن حرف میزد میتوانست بر سراسر خاورمیانه تأثیر بگذارد، اما میترسید این اطلاعات را مستقیماً به شینبت گزارش دهد. از سوی دیگر، حتی بیشتر از این میترسید که اگر شینبت را در جریان نگذارد، اسرائیلیها او را به همکاری با سنوار متهم کنند. او واقعاً از جان خود میترسید. بنابراین تصمیم گرفت پیام را به بن زاید برساند.»
گزارش میگوید هم این مشاور و هم خود محمد بن زاید، از این هشدار چنین برداشت کرده بودند که حماس در حال بررسی آغاز یک جنگ است. همچنین آمده است که مقام فتح و مشاور یادشده سرانجام در اواسط سپتامبر این هشدار را مستقیماً به شینبت اسرائیل منتقل کردهاند. مقامهای امنیتی اسرائیل در روزهای بعد درباره این هشدار رایزنیهایی انجام دادهاند، اما آن را بهعنوان تهدیدی مبنی بر حمله از غزه درک نکردهاند و هیچ تصمیم مشخصی نیز اتخاذ نشده است.
طبق این گزارش، خود محمد بن زاید نیز بهقدری از عدم واکنش نگران شده بوده که سپس مستقیماً با نتانیاهو تماس گرفته و گفتوگو کرده، اما نتانیاهو تهدید را جدی نگرفته است.
انفعال بهرغم هشدار
گزارش یادآور میشود که در اول اکتبر، رونن بار، رئیس وقت شینبت، بار دیگر پیشنهاد اقدام پیشدستانه علیه حماس، از جمله ترور مقامهای ارشد این گروه، را مطرح کرده، اما نتانیاهو در این باره تصمیمی نگرفته و تنها گفته است که این سازمان پیشنهادهایش را بدهد تا او آنها را بررسی کند. او در این میان، هیچ اشارهای به گفتوگوی خود با محمد بن زاید نکرده است.
یکی از مقامهای ارشد شینبت به هاآرتص میگوید: «اگر از این هشدارها باخبر بودیم، این احتمال وجود داشت که پیام اولیهای که از سنوار به ما رسیده بود، وزن بسیار بیشتری پیدا کند.»
او میافزاید: «شاید همچنین روشن میکرد که چه چیزی پشت عقبنشینی ناگهانی او از مذاکرات کاهش تنش در اوایل سپتامبر بوده است. ممکن بود دو و دو را کنار هم بگذاریم و به نتیجهای کاملاً متفاوت از آنچه رسیدیم برسیم؛ نتیجهای که میتوانست کل تصویر اطلاعاتی ما را تغییر دهد.»
دفتر نخستوزیر اسرائیل در پاسخ به هاآرتص، گزارش را “کاملاً دروغ” خوانده و اعلام کرده است: «نخستوزیر نتانیاهو در دوره زمانی مورد بحث با رئیس امارات متحده عربی گفتوگو نکرده و هیچ هشداری از او دریافت نکرده است.»
بنت: هشدار امارات به نتانیاهو صحت دارد
این در حالی است که نفتالی بنت، نخستوزیر پیشین اسرائیل، میگوید گزارش امروز هاآرتص “صحت دارد”. او در پستی در شبکه ایکس نوشت: «گزارشی که امروز صبح منتشر شد، مبنی بر اینکه نتانیاهو ۱۰ روز پیش از کشتار ۷ اکتبر درباره نیات سنوار هشدار دریافت کرده بود، صحت دارد. نتانیاهو شخصاً و مستقیماً مسئول قصوری است که در دوران مسئولیت او به کشته شدن هزاران اسرائیلی انجامید.» بنت البته نگفته که از چه طریقی از صحت این گزارش اطلاع یافته است.
این رقیب نتانیاهو میگوید: «بیاعتنایی او به هشدارها مصداق سهلانگاری مجرمانه است و به همین دلیل است که هر کاری از دستش برمیآید میکند تا مانع تشکیل یک کمیسیون تحقیق دولتی شود که حقیقت را آشکار خواهد کرد.»
به گفته بنت: «او به میدان نرفت. رؤسای نهادهای امنیتی را در جریان نگذاشت. اسرائیل را برای حمله آماده نکرد. و کابینه را نیز فرانخواند.»
یائیر گولان: جای نتانیاهو در زندان است
یائیر گولان، رهبر حزب دموکرات اسرائیل، نیز به گزارش هاآرتص واکنش نشان داد و در شبکه ایکس نوشت: «نتانیاهو فاقد صلاحیت و مشروعیت است. جای او بهدلیل جنایتهایش علیه کشور اسرائیل در زندان است.» او گفت: «داستانهای “من را بیدار نکردند” دیگر تمام شد. او میدانست. به او هشدار داده شده بود.»
گولان همچنین افزود: «تحقیقی که نشان میدهد نتانیاهو هشداری صریح از رئیس امارات متحده عربی دریافت کرده و عامدانه آن را از فرماندهان ارتش و رؤسای شینبت پنهان کرده، تمام دروغهایی را که به ما گفته بود در هم میشکند. بارها و بارها به او هشدار داده شد. نهادهای امنیتی به او هشدار دادند. ما نیز به او هشدار دادیم ــ صدها هزار دموکراتی که در میدانها، روی پلها و در خیابانها ایستادیم و فریاد زدیم: شما اسرائیل را به خطر میاندازید و ما را به سوی فاجعه میبرید.»
آیزنکوت: نتانیاهو اسرائیل را به فاجعه کشاند
رقیب اصلی انتخاباتی بنیامین نتانیاهو نیز به گزارش امروز هاآرتص مبنی بر اینکه ابوظبی چند روز پیش از حمله ۷ اکتبر درباره قصد حماس به نخستوزیر اسرائیل هشدار داده بود، واکنش نشان داد.
گادی آیزنکوت، رئیس پیشین ستاد کل ارتش اسرائیل و رهبر حزب “یاشار”، در شبکه ایکس نوشت: «نشانههای بیشتر و بیشتری همگی به یک نتیجه واحد اشاره دارند: نتانیاهو اسرائیل را چشمبسته به فاجعه ۷ اکتبر کشاند.»
او پرسیده: «چه کسی نتوانست چه کسی را بیدار کند؟» و افزوده است: «اطرافیان او تئوری توطئه رقتانگیز خیانت را تکرار میکنند و مضحکترین جملهای را که یک رهبر ممکن است به آن متوسل شود −”من را بیدار نکردند”− ساختهاند، آن هم به دو دلیل: او حقیقت را میداند؛ از آن وحشت دارد و میکوشد از مسئولیت شانه خالی کند.»
آیزنکوت نوشت: «نتانیاهو دهها هشدار درباره ۷ اکتبر دریافت کرد و همه آنها را نادیده گرفت. او صلاحیت ادامه کار در این مقام را ندارد.»
او افزود: «به محض تشکیل دولت بعدی، یک کمیسیون تحقیق دولتی تشکیل خواهیم داد که دهه گذشته را بررسی خواهد کرد، روشن خواهد کرد نتانیاهو چه میدانست و چه نمیدانست، به حقیقت دست خواهد یافت و از فاجعه بعدی جلوگیری خواهد کرد.»
