رهبران ناتو در آنکارا از قراردادهای تسلیحاتی به ارزش دهها میلیارد دلار رونمایی میکنند. این اقدام پیش از دیدار با ترامپ در نشست سران، پاسخی به درخواست واشنگتن برای افزایش هزینههای دفاعی اروپا محسوب میشود.دولتهای اروپایی پیش از دیدار با دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریکا، در نشست سران پیمان آتلانتیک شمالی، در جریان “مجمع صنایع دفاعی ناتو” در آنکارا، از قراردادهای بزرگ تسلیحاتی رونمایی کردند.
ترامپ قرار است امروز سهشنبه ۷ ژوئیه (۱۶ تیر) برای دیدار با رجب طیب اردوغان، رئیس جمهور ترکیه، وارد آنکارا شود و سپس به دیگر رهبران ائتلاف نظامی ناتو در نشست سران بپیوندد؛ نشستی که شامگاه سهشنبه با یک ضیافت شام آغاز خواهد شد.
خرید پهپادهای “تریتون” توسط اعضای ناتو
مارک روته، دبیرکل ناتو، روز سهشنبه در سخنرانی خود در مجمع صنایع دفاعی، که پیش از آغاز نشست سران ناتو در آنکارا برگزار شد، از جمله اعلام کرد که کشورهای عضو این پیمان دفاعی تا پنج فروند پهپاد شناسایی ارتفاعبالای “تریتون” (MQ-4C Triton) ساخت شرکت آمریکایی “نورثروپ گرومن” خریداری خواهند کرد.
روته همچنین با تأکید بر اهمیت حیاتی توانمندیهای اطلاعاتی، شناسایی و تجسس برای ناتو، گفت که نروژ، فنلاند، آلمان و دانمارک یک تفاهمنامه اولیه برای خرید پهپادهای “تریتون” امضا کردهاند.
اینترنت بدون سانسور با سایفون دویچه وله
این نخستین خرید پهپادهای تریتون از سوی ناتو است. قرار است این پهپادها ناوگان کنونی پهپادهای اطلاعاتی، شناسایی و تجسسی RQ-4D Phoenix ناتو را که در پایگاه هوایی سیگونلا در جزیره سیسیل ایتالیا مستقر هستند، تکمیل کنند.
هم پهپادهای تریتون و هم پهپادهای فونیکس در برنامه “نظارت زمینی” ناتو به کار گرفته خواهند شد. هر دو پهپاد بر پایه پهپاد “گلوبال هاوک” شرکت آمریکایی “نورثروپ گرومن” ساخته شدهاند؛ پهپادی با دهانه بال ۳۵.۴ متری که میتواند بیوقفه بیش از ۳۰ ساعت در آسمان پرواز کند.
افزایش هزینههای دفاعی اروپا زیر فشار ترامپ
مارک روته دیروز دوشنبه گفته بود کشورهای اروپایی تا حدی به دلیل نگرانی از روسیه، که از زمان حمله مسکو به اوکراین در سال ۲۰۲۲ بهشدت بیشتر شده، و نیز به این دلیل که ترامپ “بسیار قاطعانه” آنان را به این کار تشویق کرده است، هزینههای دفاعی خود را به شکلی “شگفتآور” افزایش دادهاند.
ترامپ مدتهاست دولتهای اروپایی را به اتکای بیش از حد به آمریکا برای دفاع از خود از طریق ناتو متهم میکند؛ پیمانی که از نخستین سالهای جنگ سرد مسئولیت دفاع از اروپا را بر عهده داشته است.
دویچه وله فارسی را در اینستاگرام دنبال کنید
دبیرکل ناتو در آستانه نشست سران این پیمان دفاعی، به خبرنگاران در آنکارا گفت: «ما اکنون در حال ایجاد ائتلافی پایدار هستیم که در آن ایالات متحده بداند این توافقی منصفانه است.»
روته ماه گذشته گفته بود که اعضای اروپایی ناتو و کانادا در سال ۲۰۲۵ در مقایسه با سال پیش از آن، به شکل واقعی در مجموع ۹۰ میلیارد دلار بیشتر صرف هزینههای دفاعی کردهاند و مجموع این هزینهها به بیش از ۵۷۰ میلیارد دلار، یعنی افزایشی حدوداً ۲۰ درصدی تنها در یک سال، رسیده است.
در همین راستا، رئیس کمیسیون اروپا نیز امروز سهشنبه در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: «ما وارد دوران جدیدی از امنیت اروپا شدهایم. کشورهای عضو اتحادیه اروپا در حال بازتسلیح خود برای دفاع از اروپا و نیز تقویت ائتلاف هستند. آنها هزینههای دفاعی خود را به شکل چشمگیری افزایش میدهند.»
اورزولا فون در لاین افزود: «اروپا در حال احیای توان و زیرساختهای صنایع دفاعی خود است و از این طریق فرصتهای شغلی مناسبی در سراسر اروپا ایجاد میکند.»
استقبال آلمان از روند افزایش هزینههای دفاعی
در حالی که ترامپ بهشدت از متحدان ناتو، به دلیل آنچه نپرداختن سهم عادلانه در هزینههای دفاعی خوانده، انتقاد کرده است، وزیر خارجه آلمان، میگوید روند افزایش هزینههای دفاعی در مسیر درستی قرار دارد.
یوهان وادهفول در گفتوگو با رادیو “دویچلندفونک” آلمان گفت: «ما به ارقام نگاه میکنیم و آنها روندی صعودی را نشان میدهند.»
بیشتر بخوانید: ترامپ در آستانه به چالش کشیدن وحدت ناتو در نشست ترکیه
اعضای ناتو سال گذشته متعهد شدند که تا سال ۲۰۳۵ هزینههای دفاعی خود را از ۲ درصد به ۳.۵ درصد تولید ناخالص داخلی افزایش دهند. وادهفول گفت که آلمان در مسیر دستیابی به این هدف تا پایان دهه جاری قرار دارد.
او تأکید کرد: «ما بیش از بسیاری از شرکای خود هزینه میکنیم. آنچه آلمان انجام میدهد، در واشنگتن نیز مورد توجه قرار گرفته است.»
ایالات متحده با اختلاف زیاد، بیشترین هزینه دفاعی را در میان اعضای ناتو دارد و در سال ۲۰۲۵ مبلغ ۹۸۰ میلیارد دلار برای امور دفاعی هزینه کرده است.
طبق آمار مؤسسه آلمانی استاتیستا، پس از آمریکا، آلمان با ۹۳ میلیارد و ۷۵۰ میلیون دلار و بریتانیا با ۹۰ میلیارد و ۵۱۰ میلیون دلار، در رتبههای بعدی هزینههای دفاعی ناتو قرار دارند.
انتقاد ترامپ از ناتو در رابطه با جنگ ایران
اما ترامپ در ماههای اخیر بار دیگر انتقادهای تند خود از دیگر اعضای ناتو را از سر گرفته و آنان را متهم کرده است که در جنگ آمریکا با ایران به اندازه کافی به واشنگتن کمک نکردهاند.
رئیس جمهور ایالات متحده همچنین تلویحاً گفته که ممکن است آمریکا از این ائتلاف خارج شود یا تعهدات مربوط به پیمان دفاع مشترک آن را نادیده بگیرد.
مقامهای اروپایی تأکید میکنند علیرغم اینکه در مورد این جنگِ بهشدت نامحبوب در اروپا که اقتصادهایشان را به هم ریخته، با آنها مشورت نشده بوده، در مجموع به تعهدات خود مبنی بر اجازه استفاده آمریکا از حریم هوایی و پایگاههای نظامیشان عمل کردهاند.
ایالات متحده همچنین اعلام کرده که بخشی از نیروهای خود را از اروپا خارج خواهد کرد، نیروهایی که برای اجرای طرحهای دفاعی ناتو اختصاص داده شده، از جمله یک ناو هواپیمابر، هواپیماهای سوخترسان، جنگندهها و پهپادها را کاهش خواهد داد، و همزمان تصریح کرده که یک بازبینی ششماهه درباره حضور نظامی خود در اروپا را آغاز کرده است.
مقامهای اروپایی میگویند خود را برای تکرار بخشی از انتقادهای اخیر ترامپ در نشست سران آماده کردهاند، اما امیدوارند اردوغان و روته بتوانند از روابط نزدیک خود با رئیس جمهور آمریکا برای حفظ آرامش در این اجلاس استفاده کنند.
با این حال، آنها میگویند با توجه به ادامه تنشها بر سر گرینلند و ایران و نیز روابط پرتنش و غیرقابل پیشبینی ترامپ با برخی رهبران، که تازهترین نمونه آن در اختلاف او با جورجا ملونی، نخستوزیر ایتالیا، دیده شد، نمیتوانند نسبت به نتیجهای مثبت اطمینان داشته باشند.
قراردادهایی میلیاردی با جزئیاتی محرمانه
جزئیات قراردادهای کلان تسلیحاتی که قرار است امروز اعلام شوند، به تمامی فاش نشده و همچنان محرمانه نگه داشته شدهاند؛ اقدامی که ناتو با هدف ایجاد تأثیر رسانهای گسترده پیش از آغاز نشست سران انجام داده است.
با این حال، دیلان یشیلگُز، وزیر دفاع هلند، دیروز دوشنبه به رویترز گفت کشورش قراردادها و طرحهایی به ارزش بیش از سه میلیارد یورو (۳.۴۳ میلیارد دلار) را اعلام خواهد کرد که از جمله شامل همکاری با بلژیک در زمینه پدافند هوایی و همکاری با بریتانیا در زمینه ساخت شناورهای دریایی خواهد بود.
چهار منبع نیز هفته گذشته به رویترز گفته بودند ناتو همچنین میخواهد اعلام کند که هواپیماهای “گلوبالآی” ساخت شرکت سوئدی “ساب” را جایگزین ناوگان فرسوده هواپیماهای هشدار زودهنگام و کنترل هوابرد (آواکس) ساخت آمریکا خواهد کرد.
