در “خبرگاه” میتوانید رویدادهای متنوع را به شکلی کوتاه و فشرده دنبال کنید.
اینترنت بدون سانسور با سایفون دویچه وله
دویچه وله فارسی را در اینستاگرام دنبال کنید
ایران: مذاکرهای با آمریکا در دوحه در دستور کار نیست
در پی ادعای تازه دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا مبنی بر آغاز مذاکرات مستقیم میان تهران و واشنگتن در قطر، سخنگوی هیات مذاکرهکننده جمهوری اسلامی ایران با رد هرگونه گفتوگوی رو در رو، اعلام کرد که سفر هیات کارشناسی ایران به دوحه صرفاً جهت پیگیری مطالبات مالی و فنی در چارچوب تفاهمنامه اسلامآباد انجام میشود.
ساعاتی پیشتر دونالد ترامپ در پستی در شبکه تروث سوشال مدعی شد که قرار است روز سهشنبه ۳۰ ژوئن (فردا) مذاکراتی میان نمایندگان ایران و آمریکا در دوحه برگزار شود. همزمان، کاخ سفید نیز از سفر یک هیئت بلندپایه آمریکایی شامل ویتکاف (فرستاده ویژه) و جرد کوشنر به قطر خبر داد؛ موضوعی که گمانهزنیها درباره احتمال احیای میز مذاکرات مستقیم میان دو کشور را شدت بخشید.
با این حال، اسماعیل بقائی، سخنگوی هیات مذاکرهکننده ایران، با تشریح آخرین وضعیت روند گفتگوها، مدعی شد که همزمانی حضور هیاتهای ایرانی و آمریکایی در قطر کاملاً بیارتباط با یکدیگر است.
او تصریح کرد: «طی روزهای آتی هیچ نشست مذاکراتی در هیچ سطحی با طرف آمریکایی نداریم. اینکه نمایندگان آمریکا به قطر سفر میکنند، ارتباطی با سفر هیات ایرانی ندارد.»
بقائی تأکید کرد که “تمرکز فعلی جمهوری اسلامی ایران تنها بر روی اجرای دقیق مفاد تعهدات قبلی و توافقشده است و اولویت کنونی، حصول اطمینان از پایبندی طرف مقابل به تفاهمنامه اسلامآباد است”.
سخنگوی هیات ایرانی در پاسخ به سوال خبرنگاران درباره وضعیت دسترسی ایران به اموال خود و فروش نفت گفت: «در مورد بند ۱۰ (فروش نفت) مجوزهای لازم از سوی آمریکا صادر شده و تهران با جدیت پیگیر روند عملیاتی شدن آن است.»
او افزود که فرآیند اجرایی شدن بند ۱۱ نیز و سفر این هفته هیات کارشناسی ایران به دوحه، دقیقاً برای پیگیری فنی و مالی همین موضوع (آزادسازی داراییها) است.
بقائی در پایان با تبیین نقشه راه ایران یادآور شد که تهران هنوز وارد مرحله مذاکره برای “توافق نهایی” نشده است. وی افزود: «طبق بند ۱۳ یادداشت تفاهم، آغاز هرگونه مذاکره برای دستیابی به توافق نهایی، مشروط به شروعِ رسمی و تداومِ اجرای بندهای ۱، ۴، ۵، ۱۰ و ۱۱ از سوی طرف مقابل خواهد بود.»
جمهوری اسلامی همچنان اصرار دارد که بند یک تفاهمنامه ناظر بر آتشبس در همه جبهههابه شمول لبنان است و در همین راستا به اصرار بر توقف کامل عملیات اسرائیل و عقبنشینی نیروهای آن از جنوب لبنان و نیز مخالفت باتوافق اخیر اسرائیل و دولت لبنان برای انجام طرحی چند مرحلهای جهت خروج نیروهای اسرائیلی و خلع سلاح حزبالله، ادامه میدهد.
آزادسازی کامل تنگه هرمز در ازای برداشتن محاصره آمریکا بر بنادر ایران و نیز دورشدن نیروهای آمریکایی از اطراف ایران نیز جزو بخشهایی از تفاهمنامه میان ایران و آمریکا است.
ایران و آمریکا چه در باره مضمون تفاهمنامه و چه در باره مراحل اجرای آن با هم اختلاف دارند، اختلافی که تا کنون چند بار به نقض آتشبس و درگیری دو طرف کشیده است.
جدال ایران و فرانسه؛ “مینروبی تنگه هرمز به ایران مربوط است”
کاظم غریبآبادی، معاون وزیر امور خارجه ایران، روز دوشنبه، ۲۹ ژوئن در پیامی در شبکه اجتماعی ایکس (X)، در واکنش به اظهارات امانوئل مکرون، رئیسجمهور فرانسه، نوشت که بر اساس یادداشت تفاهم اسلامآباد میان تهران و واشنگتن، عملیات پاکسازی مینها در تنگه هرمز باید صرفاً توسط ایران انجام شود.
امانوئل مکرون روز دوشنبه و در جریان دیدار با سلطان عمان در پاریس گفت که فرانسه و عمان در حال همکاری با یکدیگر برای کاهش تنشها در خاورمیانه هستند و با شرکای خود در زمینه پاکسازی تنگه هرمز از مینها همکاری خواهند کرد.
غریبآبادی در ادامه به این اظهارات مکرون واکنش نشان داد و نوشت: «وضعیت حساس و پیچیده است؛ ما قویاً به فرانسه توصیه میکنیم که با اقدامات تحریکآمیز خود، شرایط را پیچیدهتر نکند.»
پیشتر بدر البوسعیدی، وزیر خارجه عمان نیز در مصاحبهای درباره ابتکارات فرانسه و بریتانیا برای تامین امنیت تنگه و پاکسازی مینها ، با استقبال از مشارکت بینالمللی در این زمینه، یادآور شد که بر اساس تفاهمنامه امضا شده، مسئولیت اول برای تضمین عاری بودن تنگه و خطوط کشتیرانی بینالمللی از هرگونه خطر مین، بر عهده ایران است.
در پی شروع جنگ میان آمریکا و اسرائیل با ایران در روز ۹ اسفند، جمهوری اسلامی در واکنش تنگه هرمز را با مینگذاری و تهدید به حملات پهپادی بست و رشته حملاتی را به کشورهایی در جنوب خلیج فارس که پایگاههای آمریکایی در آنها قرار دارند آغاز کرد.
با شروع بحثها بر سر عقد توافقنامه میان آمریکا و ایران موضوع مینروبی تنگه هرمز نیز در کانون مذاکرات قرار گرفت.
فرانسه و بریتانیا همراه با چند کشور دیگر پیشنهاد ایجاد یک مأموریت بینالمللی برای مینروبی و تأمین امنیت این آبراه راهبردی را مطرح کردهاند. فرانسه پیشتر تأکید کرده بود که هدف این طرح استقرار نیروی دریایی در تنگه هرمز نیست، بلکه ایجاد یک مأموریت امنیتی هماهنگ با ایران برای حفظ امنیت منطقه است.
ابتدا قرار بود عملیات مربوطه ظرف چند روز پس از دستیابی ایالات متحده و ایران به توافقی برای بازگشایی این آبراه راهبردی آغاز شود. اما وضعیت شکننده آتشبس و مخالفت ایران تا کنون شروع این عملیات را به تاخیر انداخته است.
بهرغم ادعا و تأکید جمهوری اسلامی بر حقوق انحصاری و توان کافی برای مینروبی تنگه هرمز بریتانیا و فرانسه معتقدند تهران از توانایی کافی برای انجام چنین مأموریتی برخوردار نیست.
بحران سوخت در روسیه؛ پوتین جلسه اضطراری تشکیل داد
ولادیمیر پوتین، رئیسجمهور روسیه، هفتهها درباره ابعاد بحران سوخت در روسیه سکوت کرده بود. اما اکنون به نظر میرسد وضعیت بسیار وخیم شده است. از نشانههای این وخامت تشکیل جلسه اضطراری با ریاست پوتین برای بررسی مشکلات تأمین سوخت است.
در این جلسه، نمایندگان وزارتخانههای مختلف و همچنین بزرگترین تولیدکنندگان نفت روسیه حضور داشتند.
اوکراین در حال حاضر بهطور مداوم به تأسیسات نفتی حمله میکند و این امر اثرات گستردهای بر زندگی روزمره مردم روسیه گذاشته است.
بحران سوخت اکنون تقریباً تمامی مناطق این کشور را فرا گرفته است. این بحران ابتدا از شبهجزیره کریمه آغاز شد که در سال ۲۰۱۴ توسط کرملین به خاک روسیه ضمیمه شد.
پوتین در جلسه اضطراری گفت که در درجه اول باید پیامدهای حملات مکرر اوکراین به پالایشگاهها و سایر تأسیسات صنعت نفت کاهش یابد. او در این میان، اوکراین را که در حال دفاع از خود در برابر جنگ تجاوزکارانه روسیه است، به عنوان متجاوز معرفی کرد.
خبرگزاری دولتی تاس به نقل از رئیس کرملین نوشت: «ما باید پیامدهای حملات تروریستی به تأسیسات غیرنظامی و زیرساختهای خود را کاهش دهیم.»
تشدید حملات اخیر اوکراین به صنعت نفت روسیه منجر به بروز مشکلات جدی در تأمین سوخت شده است. پوتین گفت: «در پمپبنزینها صفهای طولانی تشکیل شده و انواع بنزین مورد نیاز همیشه موجود نیست.» او تأیید کرد که در حال حاضر طرح ممنوعیت صادرات سوخت دیزل در حال بررسی است و روسیه استفاده از ذخایر بنزین خود را آغاز کرده است.
در حال حاضر صفهای طولانی در پمپبنزینهایی که هنوز بنزین میفروشند، ایجاد شده است. در کریمه، پمپبنزینها دیگر اصلاً به افراد حقیقی و خودروهای شخصی سوخت تحویل نمیدهند.
انتقاد جمهوری آذربایجان از تصمیم اسرائیل در “نسلکشی” خواندن کشتار ارامنه
جمهوری آذربایجان روز دوشنبه ۲۹ ژوئن، تصمیم متحد خود یعنی اسرائیل، مبنی بر به رسمیت شناختن کشتار ارامنه در جنگ جهانی اول به عنوان “نسلکشی” را محکوم کرد.
اقدام اسرائیل در “نسلکشی” خواندن کشتار ارامنه از سوی بسیاری از صاحبنظران به عنوان توبیخ و واکنشی از سوی اسرائیل علیه ترکیه تلقی میشود.
آذربایجان و اسرائیل با یکدیگر متحد هستند، اما نزدیکترین شریک خارجی باکو، ترکیه است و این کشور قفقاز تصریح کرده است که اقدام اسرائیل میتواند به روابط دوجانبه آنها آسیب بزند.
وزارت امور خارجه آذربایجان در بیانیهای اقدام اسرائیل، که روز یکشنبه اعلام شد را موجب “نگرانی شدید” خواند.
ارمنستان مدتهاست که به دنبال این موضوع است که کشتارهای دستهجمعی دوران امپراتوری عثمانی از سال ۱۹۱۵ تا ۱۹۱۷، که در آن ۱.۵ میلیون نفر جان باختند، به عنوان نسلکشی به رسمیت شناخته شود.
ترکیه اتهام نسلکشی را به شدت رد میکند و میگوید که هم ارامنه و هم ترکها در نتیجه جنگ جهانی اول جان خود را از دست دادهاند و آمار تلفات را صدها هزار نفر اعلام میکند. چندین کشور از جمله ایالات متحده، فرانسه و آلمان این کشتارها را به عنوان نسلکشی به رسمیت میشناسند.
آذربایجان درباره این اقدام اسرائیل گفت: «چنین اقداماتی به مصالحه یا درک متقابل کمک نمیکند. در عوض، آنها شکافهای موجود را عمیقتر کرده و تلاشها برای دستیابی به صلح و ثبات پایدار در منطقه را تضعیف میکنند. ما از دولت اسرائیل میخواهیم در این تصمیم تجدیدنظر کند.»
آذربایجان و اسرائیل در زمینههای دفاعی و امنیتی همکاریهای گستردهای دارند. دولتهای پیاپی اسرائیل پیش از این، تا حدودی برای حفظ روابط با ترکیه، که زمانی یکی از نزدیکترین شرکای استراتژیک اسرائیل در منطقه بود ، از به رسمیت شناختن رسمی نسلکشی ارامنه خودداری کرده بودند.
اما از زمان آغاز جنگ در غزه، ترکیه بارها اسرائیل را به ارتکاب نسلکشی در اراضی فلسطینی متهم کرده است؛ اتهامی که اسرائیل آن را به شدت تکذیب میکند.
آذربایجان و ارمنستان که برای دههها بر سر وضعیت قرهباغ، یک منطقه تحت حاکمیت آذربایجان که به مدت سه دهه توسط جداییطلبان ارمنی اداره میشد، درگیر بودهاند، اخیراً روند کاهش تنشها را آغاز کرده و گامهایی را در جهت نهایی کردن یک توافق صلح جامع برداشتهاند.
رئیس جمهور آلمان نسبت به شکلگیری یک “بینظمی جهانی” هشدار داد
صبح روز دوشنبه ۲۹ ژوئن، فرانک-والتر اشتاینمایر، رئیسجمهور آلمان، با درخواستی جدی و مبرم برای افزایش همکاریهای چندجانبه در سطح بینالمللی “کنفرانس پایداری هامبورگ” (HSC) را در تالار شهرداری هامبورگ افتتاح کرد.
او در این سخنرانی کوشید با استناد به تنشهای ژئوپلیتیکی فزاینده، تصویری بدون روتوش و واقعبینانه از روابط بینالملل کنونی ترسیم کرد.
اشتاین مایر به جامعه جهانی در مورد خطر قریبالوقوع یک “بینظمی نوین جهانی” هشدار داد؛ وضعیتی که در آن قوانین الزامآور بینالمللی به طور فزایندهای جای خود را به سیاست قدرت عریان و خودخواهیهای ملی میدهند.
او در حضور جمع کثیری از مهمانان حوزه سیاست، اقتصاد و جامعه مدنی تصریح کرد: «روح زمانهای هچون بادی مملو از وحشیگری و بیرحمی در فضای سیاست بینالملل در حال وزیدن است.»
در همین رابطه او از سازمان ملل نیز انتقاد کرد و گفت: «سازمان ملل متحد باید تغییر کند، این سازمان باید کارآمدتر و اثربخشتر شود.»
اشتاینمایر افزود: «دقیقاً به این دلیل که باد روحِ زمانهٔ سیاسی به شدت علیه سازمان ملل میوزد و مشارکتها و بودجهها بیش از پیش زیر سوال میروند، بر عهدهٔ همهٔ کسانی است که در سازمان ملل و برای آن کار میکنند تا خلاف این را ثابت کنند؛ ثابت کنند که سازمان ملل متحد میتواند نتایج بهتری نسبت به “مردان قدرتمند با توهمات همهفنحریف بودنشان” ارائه دهد.»
رئیس جمهور آلمان در ادامه از ایدهها و گمانهزنیهای مطرحشده مبنی بر کاهش مشارکت و تعهد آلمان در قبال سازمان ملل متحد انتقاد کرد. او با این موضعگیری، به اظهارات یوهان وادهفول، وزیر امور خارجه فدرال، واکنش نشان داد.
اشتاینمایر با بیان این که”عقبنشینی [از سازمان ملل] کوتهبینانه و مهلک خواهد بود” تاکید کرد که این سخن را خطاب به همه کسانی میگوید که در واکنش به شکست درخواست آلمان برای کسب کرسی غیردائم در شورای امنیت سازمان ملل، در کارآمدی و فایده این سازمان تردید دارند.
او در عین حال رای نیاوردن آلمان را یک “شکست تلخ” توصیف کرد.
پیش از این، یوهان وادهفول، وزیر امور خارجه آلمان، اشاره کرده بود که آلمان ممکن است به عنوان پیامد این شکست، از حجم مشارکت و تعهدات خود در قبال سازمان ملل متحد بکاهد.
به گفته برگزارکنندگان، در مرکز توجه نشست بینالمللی پایداری در هامبورگ که با حضور حدود ۱۶۰۰ شرکتکننده از ۱۱۵ کشور در حال برگزار شدن است، موضوعاتی چون “اقتصادهای تابآور و مقاوم، فناوری، و آینده سیاره زمین” قرار دارد.
دیدار فرمانده سنتکام از لبنان همزمان با عقبنشینی اسرائیل از دو منطقه در جنوب لبنان
دریادار برد کوپر، عالیرتبهترین فرمانده نظامی ایالات متحده در خاورمیانه (فرمانده سنتکام)، روز دوشنبه ۲۹ ژوئن در بیروت با جوزف عون، رئیسجمهور لبنان دیدار کرد.
این دیدار در حالی انجام شد که انتظار میرود نیروهای اسرائیلی از دو نقطه در جنوب لبنان عقبنشینی کنند.
این جابهجایی برنامهریزیشده، بخشی از یک فرآیند گامبهگام برای “تحویل اراضی” است، فرایندی که توسط دولت ترامپ پیش برده شده و هفته گذشته در جریان مذاکرات فشرده و طولانی دیپلماتهای اسرائیلی و لبنانی در واشنگتن بر سر آن توافق شد. انتظار میرود در پی عقبنشینی اسرائیل، نیروهای ارتش لبنان وارد این دو منطقه در استان نبطیه شوند.
اسرائیل در ماه مارس با هدف ریشهکن کردن حزبالله و متوقف کردن حملات راکتی و پهپادی به مرزهای شمالی خود، مجدداً به جنوب لبنان حمله کرد که این اقدام به آوارگی حدود یکپنجم از جمعیت این کشور منجر شد.
دریادار برد کوپر، فرمانده سنتکام و سپهبد تفنگداران دریایی آمریکا، ژوزف کلیرفیلد که مسئولیت نظارت بر آتشبس اسرائیل-لبنان و اجرای فرآیند تحویل اراضی را بر عهده دارند، روز دوشنبه با جوزف عون در کاخ بعبدا دیدار کردند. دفتر رئیسجمهور لبنان در بیانیهای اعلام کرد که این هیئت درباره “مقدمات مربوط به آغاز اجرای” توافق هفته گذشته گفتگو کردند.
در این بیانیه آمده است که عون بر «عزم دولت لبنان برای گسترش حاکمیت خود از طریق نیروهای مسلح تا مرزهای جنوبی کشور» تاکید کرده است.
توافق چارچوب هفته گذشته اگرچه از سوی مقامات دولت ترامپ مورد تمجید قرار گرفت، اما در داخل لبنان به دلیل برآورده نکردن مطالبات بیروت، جنجالآفرین شد. بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل هنگام اعلام این توافق پس از امضای آن، هیچ نشانهای از آمادگی نیروهایش برای عقبنشینی از مناطق واقع در “خط زرد” (منطقهای خودخوانده که در عمق حدود ۱۰ کیلومتری یا ۶ مایلی از مرز گسترده شده است) بروز نداد.
به گزارش روزنامه هاآرتص، یسرائیل کاتس، وزیر دفاع اسرائیل نیز روز دوشنبه اعلام کرد که طرف اسرائیلی تا زمانی که حزبالله به طور کامل خلع سلاح نشود، نیروهای خود را از مناطق موسوم به «مناطق پایلوت» (آزمایشی) در لبنان عقب نخواهد کشید.
وزیر خارجه عمان: با اخذ هرگونه عوارض در تنگه هرمز مخالفیم
بدر البوسعیدی، وزیر خارجه عمان ضمن تاکید بر تعهد کشورش به آزادی کشتیرانی و قوانین بینالمللی در تنگه هرمز، در باره جنجالهای برخاسته پیرامون احتمال وضع تعرفه و عوارض بر عبور و مرور از این تنگه، گفت: «عمان با اعمال هرگونه عوارض بر عبور کشتیها مخالف است؛ اما در عین حال، امکان بررسی سازوکارهای مربوط به خدمات دریایی مانند ارتقای ایمنی کشتیرانی، آمادگی برای حوادث اضطراری و مقابله با آلودگیهای زیستمحیطی، مشابه الگوهایی که در تنگههای مالاکا و سنگاپور اجرا میشود، منتفی نیست.»
او افزود که هرگونه ترتیبات از این دست، با مشورت کشورها و شرکتهای ذینفع از کشتیرانی در تنگه انجام خواهد شد و تاکید کرد که هدف از این کار، بهبود خدمات و تضمین امنیت کشتیرانی است، نه ایجاد بار مالی جدید بر دوش تجارت جهانی.
بوسعیدی که در مصاحبه با رادیو بینالمللی مونتکارلو و در آستانه سفر سلطان عمان به فرانسه سخن میگفت ضمن حمایت از اجرای بندهای تفاهمنامه امضا شده میان واشنگتن و تهران، تاکید کرد که عمان به تماسها و تلاشهای خود برای دستیابی به صلح و تضمین آزادی کشتیرانی در تنگه هرمز ادامه خواهد داد.
وزیر خارجه عمان گفت که که گفتوگوهای جاری میان مسقط و تهران بر این اساس استوار است که هرگونه توافق در آینده باید با قواعد حقوق بینالملل همخوانی داشته باشد. او با اشاره به اینکه عمان به کنوانسیون حقوق دریاها متعهد است، تاکید کرد که هرگونه ترتیبات جدید در تنگه هرمز نباید از چارچوب مشروعیت بینالمللی خارج شود.
بوسعیدی درباره ابتکارات فرانسه و بریتانیا برای تامین امنیت تنگه و پاکسازی مینها گفت که سلطنت عمان از هرگونه مشارکت بینالمللی در این زمینه استقبال میکند، اما یادآور شد که بر اساس تفاهمنامه امضا شده، مسئولیت اول برای تضمین عاری بودن تنگه و خطوط کشتیرانی بینالمللی از هرگونه خطر مین، بر عهده ایران است.
وزیر امور خارجه عمان در خصوص روابط با ایالات متحده، این موضوع را که تنشهای اخیر بر استحکام روابط مسقط و واشنگتن تاثیر گذاشته باشد تکذیب و تاکید کرد که این روابط بر پایه احترام و همکاری استوار است و اختلافنظر میان دوستان “میتواند اختلافی سازنده و سالم باشد” بدون اینکه نگاه استراتژیک مرتبط با امنیت و ثبات منطقه را تغییر دهد.
پیشتر حمید قنبری، معاون دپیلماسی اقتصادی وزارت خارجه ایران نیز در اظهاراتی که نوعی عقبنشینی ایران از طرح اخذ عوارض در تنگه هرمز به شمار میآید گفت که “رویکرد غالب و کارشناسی ما، تمرکز بر مبنای “بهای خدمات” در تنگه هرمز است. موضوع دریافت عوارض، در فضای حقوقی بینالمللی با چالشهای جدی مواجه است و کمتر قابلیت پذیرش دارد”.
او افزود که “چالش زمانی آغاز میشود که بخواهیم اهرم سیاسی تنگه هرمز را به عنوان یک منبع درآمدی جایگزین برای فعالیتهای روتین اقتصادی کشور تلقی کنیم”.
در آستانه نشست سران ناتو ترکیه خواهان همگرایی در ساختار دفاعی اروپا شد
حدود یک هفته مانده به برگزاری نشست سران ناتو در آنکارا، رجب طیب اردوغان، رئیسجمهور ترکیه، خواستار “ادغام و همگرایی” کشورش در ساختار دفاعی اروپا شده است.
اردوغان روز دوشنبه ۲۹ ژوئیه، در افتتاحیه مجمع پارلمانی ناتو در استانبول و در حضور نمایندگان ۳۲ کشور عضو گفت: «ما به عنوان یکی از کشورهایی که در توسعه رکن اروپایی این پیمان (ناتو) صاحب نظر هستیم، میخواهیم در تمامی ابتکارات دفاعی و امنیتی این قاره مشارکت داشته باشیم.»
او با بیان این که کمکهای “حیاتی و غیرقابل چشمپوشی” ترکیه به امنیت اروپا گاهی نادیده گرفته میشود، افزو که او افزود که کشورش از نمایندگان پارلمان انتظار دارد “از مشارکت ترکیه در طرحهای دفاعی و امنیتی اعلام شده توسط اتحادیه اروپا حمایت کنند”.
اروپا در حال حاضر با توجه به تهدیدهای روسیه و همچنین خطر کاهش مشارکت ایالات متحده در ناتو، در حال تقویت ظرفیتهای دفاعی خود است. کمیسیون اتحادیه اروپا در چارچوب برنامهای تحت عنوان “اقدام امنیتی برای اروپا” (Safe)، حدود ۱۵۰ میلیارد یورو را در قالب وامهای ارزانقیمت برای تامین مالی پروژههای مشترک اختصاص داده است. این بودجه میتواند برای خرید تسلیحات یا مهمات، و همچنین توسعه زیرساختهای دفاعی و تاسیسات حفاظت مرزی مورد استفاده قرار گیرد.
برای مشارکت ترکیه در طرح “Safe”، موافقت تمام ۲۷ کشور عضو اتحادیه اروپا الزامی است. این در حالی است که یونان پیش از این تهدید به وتو و بلوکه کردن این درخواست کرده است.
یونان به دلیل اختلافات دیرینه مرزی و سیاسی در مدیترانه شرقی با ترکیه، حق وتوی خود در اتحادیه اروپا را به عنوان اهرم فشار علیه این کشور مورد استفاده قرار میدهد.
توماس رنیه، سخنگوی کمیسیون اتحادیه اروپا، در واکنش به درخواست اردوغان اعلام کرد که متن حقوقی این طرح “کاملاً واضح” است. او توضیح داد: «هر کشور ثالثی (غیر عضو اتحادیه اروپا) از قبل این امکان را دارد که در چارچوب طرح Safe، تا سقف ۳۵ درصد در هر پروژه دفاعی مشارکت داشته باشد.»
کاهش عبور و مرور از تنگه هرمز در پی هدف قرار گرفتن یک کشتی در روز شنبه
بر اساس دادههای شرکت ردیابی دریایی «کِپلِر» (Kpler)، در پی حمله روز شنبه به یک کشتی در حال عبور ازتنگه هرمز و تبادل حملات جدید میان ایالات متحده و ایران که توافق اولیه برای پایان دادن به درگیریها را تحت شعاع قرار داد، ترافیک عبوری از این آبراه در آخر هفته کاهش یافت. در مجموع، ۲۹ کشتی حامل کالا در روز شنبه و ۱۲ کشتی در روز یکشنبه از این تنگه عبور کردند.
آمار روز یکشنبه نشاندهنده کاهش شدیدی نسبت به هفته گذشته است؛ در آن زمان، امضای یک تفاهمنامه میان تهران و واشنگتن در ۱۵ ژوئن، ترافیک تنگه را به بالاترین سطح خود از زمان آغاز جنگ آمریکا و اسرائیل با جمهوری اسلامی رسانده و طبق آمار کپلر، در روز چهارشنبه به ۷۰ عبور در روز افزایش داده بود.
به رغم هشدار ایران درباره عدم استفاده از مسیرهای کشتیرانی تاییدنشده، کشتیها در آخر هفته همچنان از چندین مسیر مختلف برای عبور از این آبراه استفاده کردند.
کپلر تنها کشتیهایی را ردیابی میکند که فرستنده رادیویی (ترنسپوندر) فعال دارند؛ این بدان معناست که احتمال دارد کشتیهای دیگری نیز با سیگنالهای خاموش از تنگه عبور کرده باشند.
در آخر هفته، تعداد کشتیهایی که وارد خلیج فارس شدند بیشتر از کشتیهای خارجشده بود؛ این وضعیت روند هفته گذشته را معکوس کرد، چرا که در هفته گذشته تلاشها بر تخلیه دریانوردان سرگردان در خلیج فارس متمرکز بود. عملیات تحت رهبری سازمان ملل برای تخلیه ۱۱ هزار دریانورد، روز پنجشنبه و پس از حمله به یک کشتی در دریای عمان متوقف شده بود.
بر اساس پستی که حساب کاربری «اچافآی ریسرچ» (HFI Research) در شبکه اجتماعی ایکس منتشر کرده، روز گذشته چهار نفتکش و یک کشتی کانتینربر با اسکورت کشتیهای نیروی دریایی آمریکا، از کریدور جنوبی عمان برای ورود به خلیج فارس استفاده کردند. به گزارش کپلر، روز گذشته هیچ کشتیای از این کریدور برای خروج از خلیج فارس استفاده نکرده است.
آمارهای کلی ممکن است با شناسایی بعدی عبور و مرورها (به ویژه از طریق تصاویر ماهوارهای)، دستخوش افزایش شوند.
ضربالاجل عراق برای خلع سلاح گروههای مسلح؛ همزمان با کمپین بزرگ ضد فساد
دولت عراق روز دوشنبه، ۲۹ ژوئن، اعلام کرد که اواخر ماه سپتامبر (شهریور) را به عنوان آخرین مهلت برای تحویل تسلیحات گروههای مسلح به دولت تعیین کرده است.
این اقدام در حالی صورت میگیرد که واشنگتن بغداد را برای تکمیل این فرآیند تحت فشار قرار داده و علیالزیدی، نخستوزیر عراق، یک کمپین گسترده ضد فساد را رهبری میکند.
حیدر العبودی، سخنگوی دولت عراق، در یک کنفرانس مطبوعاتی گفت: «پایان ماه سپتامبر آینده، تاریخ نهایی برای تحویل سلاحها خواهد بود. همزمان با این اقدام، ائتلاف بینالمللی [به رهبری ایالات متحده] نیز از کشور خارج خواهد شد.»
دولت عراق تحت رهبری نخستوزیر زیدی، تلاشهای مجددی را برای خلع سلاح گروههای مسلح و انحصار کنترل تسلیحات در دست دولت آغاز کرده است. این طرح به شدت از سوی واشنگتن حمایت میشود.
آمریکا مدتهاست بر خلع سلاح گروههای مسلح عراقی، که بسیاری از آنها روابط قوی با ایران دارند، پافشاری میکند.
زیدی که از زمان به قدرت رسیدن در ماه مه از حمایت قوی ایالات متحده برخوردار بوده است، قرار است در اواسط ژوئیه (اواخر تیرماه) به واشنگتن سفر کند. او در اوایل ژوئن با تام بارک، فرستاده ایالات متحده در امور ایران، دیدار کرد و هر دو طرف بر لزوم تضمین “خلع سلاح کامل و انحلال” گروههای مسلح غیردولتی تاکید کردند.
بر اساس توافق واشنگتن و بغداد، خلع سلاح این گروهها قرار است با خروج نیروهای ائتلاف بینالمللی ضد داعش از عراق همزمان شود.
از زمان تشکیل کابینه جدید عراق، چندین گروه مسلح همسو با ایران اعلام کردهاند که تمایل دارند تسلیحات خود را تحویل داده و در سازمانهای امنیتی دولتی ادغام شوند و برخی نیز برای قطع رابطه با نیروهای حشد الشعبی اعلام آمادگی کردهاند.
ضربالاجل دولت عراق همچنین در بحبوحه یک پاکسازی گسترده ضد فساد توسط زیدی صادر شده است که طی آن دستکم ۴۷ مقام بلندپایه و نماینده مجلس بازداشت شدهاند. در میان بازداشتشدگان، نام مثنی السامرائی، از سیاستمداران برجسته اهل سنت و رهبر ائتلاف عزم نیز به چشم میخورد.
در همین حال، علی الزیدی نخست وزیر عراق در مصاحبهای با الشرق الاوسط تاکید کرد که هیچ حمایتی از فاسدان صورت نخواهد گرفت و تصمیم مبارزه با فساد و انحصار سلاح برگشتپذیر نیست.
او در این مصاحبه با اعلام برگزاری کنفرانس حاکمیت ملی در انتهای سال جاری، گفت که هیچ جایی برای فساد و سلاح خارج از چارچوب حکومت وجود ندارد و هیچ طرفی که سلاح خارج از چارچوب حکومت داشته باشد وجود نخواهد داشت.
زیدی گفت که اجازه نخواهد داد از خارج از مرزها چه از شرق یا غرب به عراق دیکته شود و تصمیم، مختص عراق و ملت آن و آنچه پارلمان میگوید، خواهد بود و دولت باید این تصمیم را اجرا کند.
زیدی با اشاره به تحویل گرفتن سلاح از برخی گروههای مسلح نظیر سرایا السلام، عصائب اهل حق و کتائب امام علی (ع) گفت که مهمتر از تحویل سلاح، قطع ارتباط این گروهها با افراد مسلح است.
او با بیان این که سلاح این گروهها در اختیار حکومت قرار گرفته و شمار اندکی از گروههای مسلح باقی ماندهاند اطمینان داد که “این پرونده به صورت کامل حل خواهد شد و هیچ طرفی قویتر از حکومت نخواهد بود”.
ویتکاف و کوشنر برای مذاکره با ایران به دوحه میروند
در پی انتشار پستی از دونالد ترامپ در شبکه اجتماعی تروث سوشال مبنی بر موافقت با نشست نمایندگان آمریکا و ایران در دوحه، کارولین لویت، سخنگوی کاخ سفید در مصاحبه با فاکس نیوز جزئیاتی بیشتری از این دیدار ارائه کرد.
او گفت که استیو ویتکوف و جرد کوشنر، فرستادگان دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، در نشست پیشرو با ایران که انتظار میرود روز سهشنبه در دوحه برگزار شود، حضور خواهند داشت.
به گفته لویت آمریکا همچنان به گفتوگوها درباره تفاهمنامه با ایران ادامه میدهد و مذاکرات فنی که در ارتباط با این تفاهمنامه قرار بود این هفته در سوئیس انجام شود در حاشیه مذاکرات دوحه رقم خواهد خورد.
ایران هنوز نسبت به این اظهارات ترامپ و سخنگوی کاخ سفید واکنشی نشان نداده است. پیشتر کاظم غریبآبادی، معاون وزارت خارجه ایران، خبر برخی رسانهها در باره برگزاری نشست در دوحه را تکذیب کرده بود و از بهعقب افتادن مذاکرات فنی مربوط به پیشبرد بحثهای تفاهمنامه سوئیس خبر داده بود.
لویت در ادامه مصاحبه با فاکس نیوز افزود: «ما به تعهدات خود در قبال آتشبس با ایران پایبند هستیم و دونالد ترامپ خواهان آن است که روند صلح تا رسیدن به نتیجه نهایی ادامه یابد.»
تیراندازی در شهری در غرب آلمان پنج کشته و چندین مجروح بهجا گذاشت
روز دوشنبه، ۲۹ ژوئن، در پی تیراندازی در یک مرکز امداد و مراقبت از جوانان (Jugendhilfeeinrichtung) در شهر «اشتاده» (Stade) واقع در ایالت نیدرزاکسن در غرب آلمان، پنج نفر کشته شدند.
پلیس در شبکه اجتماعی واتساپ اعلام کرد که چندین نفر دیگر نیز در این حادثه مجروح شدهاند. بر اساس این گزارش، دو مظنون از جمله فرد ضارب بازداشت شدهاند.
جزئیات بیشتر در مورد این حادثه هنوز مشخص نیست. مقامات پلیس اعلام کردند: «تحقیقات درباره انگیزهها و روند دقیق این حادثه همچنان ادامه دارد.»
پلیس تاکید کرد که در حال حاضر هیچ خطری شهروندان را تهدید نمیکند.
پلیس با استناد به یافتههای اولیه تحقیقات، این حادثه را یک “جنایت منجر به قتل در یک مرکز امداد به جوانان” توصیف کرد. طبق وضعیت فعلی پرونده، پنج نفر کشته و چندین نفر دیگر مجروح شدهاند، اما هنوز آمار دقیقی از تعداد مجروحان ارائه نشده است.
در ادامه این بیانیه آمده است که متهمان در جریان عملیات تعقیب و گریز فوری پلیس بازداشت شدند که مظنون اصلی تیراندازی نیز در میان آنهاست. جزئیاتی درباره هویت این افراد منتشر نشده است.
پیش از این، پلیس گزارش داده بود که یک “عملیات بزرگ پلیسی” در یکی از خیابانهای شهر اشتاده در جریان است. از مردم خواسته شده بود که منطقه را تخلیه کرده و از حضور در اطراف آن به شدت خودداری کنند.
اشتاده شهری در شمال ایالت نیدرزاکسن آلمان است که در نزدیکی هامبورگ و رودخانه البه قرار دارد و نزدیک به ۵۰ هزار نفر جمعیت دارد.
بانک مرکزی تورم را ۵۷.۷ درصد اعلام کرد؛ افزایش بهای نان ۱۰۰ تا ۱۴۰درصد بوده است
بنا بر تازهترین آمار بانک مرکزی ایران، نرخ تورم سالانه در دوازده ماه منتهی به خرداد ۱۴۰۵ نیز به ۵۷.۷ درصد رسیده است.
بر این اساس، سطح عمومی قیمتها در این دوره نسبت به دوازده ماه منتهی به خرداد ۱۴۰۴ به طور متوسط ۵۷.۷ درصد افزایش یافته است.
البته دادههای بانک مرکزی با دادههای مرکز آمار ایران تطبیق کامل ندارد. بنا بر اعلام مرکز آمار ایران، نرخ تورم سالانه و نرخ تورم نقطهبه نقطه، به ترتیب ۶۲ و ۸۸.۶ درصد است.
به این ترتیب، نرخ تورم سالانه و نقطه به نقطه اعلام شده توسط بانک مرکزی و مرکز آمار، به ترتیب از یک اختلاف ۴.۳ و ۵.۵ درصدی حکایت دارد.
نرخ تورم به صورت میانگین اعلام میشود و بعضا در مورد برخی از اقلام میتواند بسیار از این میانگین بالاتر باشد. از جمله قیمت نان در ایران، به عنوان ماده اصلی تغذیه بخش کثیری از جمعیت، بسیار بیشتر از نرخ تورم میانگین رشد داشته است.
بنا بر گزارش سایت خبری “خبرآنلاین” نان در یک سال گذشته با تورمی بین ۱۰۰ تا ۱۴۰ درصد، بیشترین رشد قیمت را در میان کالاهای پرمصرف خانوار تجربه کرده است. این در حالیست که افزایش دستمزد بسیار کمتر از تورم نان بوده است.
بر اساس دادههای این سایت، در حالی که حداقل دستمزد در ایران در سال جاری ۱۶ میلیون و ۶۲۵ هزار و ۵۵۰ تومان تعیین شده، سبد معیشت حداقلی کارگران از سوی شورای عالی کار، حدود ۴۵ میلیون تومان برآورد شده است.
به این ترتیب حداقل دستمزد مصوب تنها حدود ۳۷ درصد از هزینه سبد معیشت را پوشش میدهد و همچنان با آن بیش از ۶۳ درصد فاصله دارد؛ شکافی که با افزایش قیمت کالاهای اساسی، بهویژه نان، عمیقتر نیز شده است.
ترامپ از موافقت با “تقاضای ایران برای نشستی در دوحه” خبر داد
دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریکا، با انتشار پست تازهای در شبکه تروث سوشال، نوشت که “ایران درخواست یک نشست کرده است. این دیدار فردا در دوحه برگزار خواهد شد”.
این ادعای ترامپ در حالی مطرح میشود که ساعاتی پیشتر کاظم غریبآبادی، معاون وزارت خارجه جمهوری اسلامی خبر برگزاری چنین نشستی را تکذیب کرده بود. او در تهران به خبرنگاران گفت: «هرچند رایزنیها با قطر از جمله در خصوص پیگیری اجرای تعهدات طرف مقابل، طبق روال، در جریان است، اما خبر برخی رسانهها مبنی بر برگزاری گفتوگوهای فنی کارگروهها در دوحه، مورد تایید نیست.»
غریبآبادی همچنین خبر داد که اعلام قبلی مبنی بر برگزاری نشستهای فنی کارگروهها که طبق توافق سوئیس قرار بود این هفته برگزار شود فعلا موضوعیت ندارد.
او برگزاری این جلسه را مشروط به “فراهم شدن شرایط و پس از توافق در خصوص تاریخ و محل آن” اعلام کرد و افزود که رایزنیها در این خصوص از طریق کشورهای میانجی ادامه دارد.
خبر برگزاری احتمالی جلسه در دوحه میان ایران و آمریکا در روز سهشنبه را اولین بار سایت خبری اکسیوس روز یکشنبه اعلام کرد.
این سایت از قول یک مقام ارشد آمریکایی نوشت که “آمریکا و ایران بر سر برقراری آتشبس متقابل به توافق رسیدهاند” و دو طرف قصد دارند روز سهشنبه در پایتخت قطر، دوحه، برای حل اختلافات مربوط به تنگه هرمز با یکدیگر دیدار کنند.
با تکذیب تهران و تایید ترامپ حالا برگزاری اجلاس دوحه همچنان در هالهای از ابهام است، ابهامی که شاید با واکنش دوباره تهران و تایید یا تکذیب اعلام ترامپ رفع شود.
افزایش دوباره قیمت نفت پس از بیشترین تنزل در هفته گذشته
قیمت نفت روز دوشنبه، ۲۹ ژوئن، افزایش یافت و بخشی از کاهشهای اخیر خود را جبران کرد.
این افزایش پس از آن رخ داد که قیمتها هفته گذشته به پایینترین حد خود در چهار ماه اخیر رسیده بود.
علت افزایش تازه قیمت نفت، عدم قطعیت دوباره درباره آتشبس شکننده میان ایالات متحده و ایران اعلام شده است.
بهای معاملات آتی نفت برنت برای تحویل در ماه سپتامبر با ۰.۸ درصد افزایش به ۷۳.۱۹ دلار در هر بشکه رسید؛ این در حالی است که هفته گذشته قیمت برنت با افت بیش از ۱۰ درصدی، سومین هفته متوالی کاهشی خود را پشت سر گذاشته بود.
نفت خام وست تگزاس اینترمدیت آمریکا (WTI) نیز برای تحویل در ماه اوت با جهش ۱.۲ درصدی، به ۷۰.۰۴ دلار رسید.
پس از دو شب درگیری مجدد، فعلا به نظر میرسد که ایالات متحده و ایران حملات نظامی علیه یکدیگر را متوقف کردهاند. با این همه، خبر مربوط به برگزاری یک جلسه مشترک در دوحه به منظور رفع اختلافات در مورد مسیرهای کشتیرانی و هزینههای ترانزیت تکذیب شده است و ایران اعلام کرده است که دور مذاکرات فنی هم که قرار بود این هفته در سوئیس برگزار شود فعلا در دستور کار نیست.
پیش از این، ایران به کشتیهای تجاری در خلیج فارس حمله کرده بود که این اقدام واکنش ایالات متحده و حمله به سایتهای پدافند هوایی، تاسیسات پهپادی و توانمندیهای مینریزی ایران را به همراه داشت.
ایران نیز با حمله به پایگاههای آمریکا در بحرین و کویت دست به تلافی زد.
اگرچه فعالیتهای کشتیرانی در تنگه هرمز طی روزهای اخیر افزایش یافته است، اما سازمان بینالمللی دریانوردی (IMO) تخمین میزند که همچنان حدود ۸۰ مین دریایی در کریدور سنتی کشتیرانی این آبراه پراکنده است.
کارشناسان دریایی میگویند که پاکسازی مینها از کانال مرکزی، وظیفهای پیچیده است که بازگشایی امن این مسیر ممکن است چندین هفته به طول بینجامد.
