دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریکا روز یکشنبه ۱۴ ژوئن (۲۴ خرداد) با انتشار پیامی از نهایی شدن توافق با تهران خبر داد. دبیرخانه شورای عالی امنیت ملی ایران نیز با انتشار بیانیهای دستیابی به توافق با آمریکا برای پایان جنگ را تایید کرد.
سرانجام متن یادداشت تفاهم خاتمه جنگ میان ایران و آمریکا بامداد روز پنجشنبه ۲۸ خرداد ۱۴۰۵ توسط رؤسای جمهور دو کشور به امضا رسید.
مذاکرات و گفتوگوها میان هیاتهایی از جمهوری اسلامی و آمریکا برای اجرای این تفاهم با حضور کشورهای میانجی در حالی ادامه دارد که بسیاری از ناظران مستقل، آتشبس کنونی میان تهران و واشنگتن را بویژه به دلیل ادامه حملات اسرائیل علیه مواضع حزبالله در لبنان، “شکننده” میدانند.
مقامات آمریکا و جمهوری اسلامی هر کدام خود را برنده تفاهم مزبور میدانند و در عین حال تاکید میکنند که در صورت نقض این تفاهم از سوی طرف مقابل، برای از سرگیری درگیری نظامی از آمادگی لازم برخوردارند.
جدیدترین خبرها درباره جنگ آمریکا و اسرائیل علیه جمهوری اسلامی و تحولات پس از آن را اینجا دنبال کنید:
جنگ آمریکا و اسرائیل علیه جمهوری اسلامی ایران
شهباز شریف و مسعود پزشکیان: موضوع موشکهای بالستیک در تفاهمنامه مطرح نیست
شهباز شریف، نخستوزیر پاکستان و مسعود پزشکیان، رئیسجمهور ایران پس از دیدار در اسلامآباد تاکید کردند، “در یادداشت تفاهم، موضوع موشکهای بالستیک ایران مطرح نشده است.”
مسعود پزشکیان، رئیسجمهور ایران که به پاکستان سفر کرده است، با بیان این موضوع گفت: «بحث موشکی در تفاهمنامه نیست و هیچوقت هم وجود نخواهد داشت. اگر موشکهای ما نبود اسرائیل و آمریکا، ایران را مثل غزه شخم میزدند.»
شهباز شریف، نخستوزیر پاکستان نیز به خبرگزاری ایرنا گفت: «هیچگونه بحثی درباره برنامهها یا توانمندیهای موشکی ایران با آمریکا صورت نگرفته و این موضوع نه در مذاکرات ایران و آمریکا مطرح بوده و نه در هیچیک از تفاهمنامههای مرتبط با اسلامآباد جایی داشته است.»
او همچنین تصریح کرد، “هرگز درباره قابلیتهای موشکی جمهوری اسلامی ایران اظهارنظری نکرده است”.
نخست وزیر پاکستان همچنین در دیدار با مسعود پزشکیان که روز سهشنبه ۲ تیر (۲۳ ژوئن) انجام شد، با ابراز امیدواری از اینکه “این یادداشت تفاهم به برقراری صلح در سراسر منطقه منجر شود” گفت: «استانداردهای دوگانه قابل قبول نیست و منطقی نیست که برخی کشورها دارای موشکهای بالستیک باشند اما ایران از داشتن آنها منع شود.»
پیش تر ژان نوئل بارو، وزیر خارجه فرانسه که کشورش یکی از اعضای دائم شورای امنیت سازمان ملل با حق وتو است، گفته بود: «تا زمانی که مذاکرات ایالات متحده با ایران علاوه بر برنامه هستهای، برنامه موشکهای بالستیک ایران و حمایت تهران از نیروهای نیابتی را نیز در بر نگیرد، ثباتی در منطقه وجود نخواهد داشت.»
نخستوزیر پاکستان در ادامه سخنانش بدون آن که از فرد یا کشور مشخصی نام ببرد، گفت: «در سراسر جهان، خرابکارانی وجود دارند که میخواهند این توافق صلح را بر هم بزنند. آنها نمیخواهند ایران از خاکستر جنگ بیرون آید و به شکوه دست یابد.»
رئیس جمهور لبنان و رهبر حزبالله خواهان خروج کامل اسرائیل از لبنان شدند
در حالی که دیپلماتهای لبنان و اسرائیل امروز در واشنگتن دیسی برای گفتوگو دیدار میکنند،جوزف عون، رئیسجمهور لبنان، اعلام کرده است که بیروت «به چیزی کمتر از پایان اشغال اسرائیل در جنوب لبنان رضایت نخواهد داد».
بر اساس پستی که دفتر ریاستجمهوری لبنان در شبکه ایکس منتشر کرده، عون گفته است: «تحولات روزهای گذشته درستی انتخاب ما برای پیگیری مذاکرات را ثابت کرده است، زیرا این تنها مسیر مورد تأیید جامعه بینالمللی برای دستیابی به اهداف ملی و بازگرداندن همه حقوق ماست.»
او افزود که امیدوار است دور جدید مذاکرات با اسرائیل «در مسیر دستیابی به آنچه برای خیر کشور و مردممان میخواهیم، تعیینکننده باشد»؛ اهدافی که شامل «حاکمیت کامل لبنان بر تمام خاک خود» میشود.
عون تأکید کرد: «امروز اعلام میکنیم که به چیزی کمتر از پایان اشغال جنوب لبنان توسط اسرائیل رضایت نخواهیم داد. تنها انتخاب ما حاکمیت ملی ماست و تنها تکیهگاه ما دولت لبنان است؛ دولتی که از همه محافظت میکند، آزادیها و کرامت همگان را پاس میدارد، به فداکاریهای انجامشده احترام میگذارد و همه اشکال ترس و بیعدالتی را از میان برمیدارد.»
با وجود تلاشهای دیپلماتیک جاری و توافق بر سر آتشبسی تازه در روز جمعه، درگیریها میان اسرائیل و حزبالله در لبنان همچنان ادامه دارد.
وزارت بهداشت لبنان روز سهشنبه، ۲۳ ژوئن، اعلام کرد که از دوم مارس، یعنی از زمان ورود حزبالله به جنگ در حمایت از ایران در برابر اسرائیل و آمریکا تاکنون، دستکم ۴۱۹۲ نفر در حملات اسرائیل به لبنان کشته و ۱۲.۱۷۱ نفر زخمی شدهاند. این وزارتخانه در آمار خود میان غیرنظامیان و نیروهای رزمی تفکیکی قائل نمیشود.
در همین حال، نعیم قاسم، رهبر حزبالله لبنان نیز در پی توافق میان آمریکا و ایران برای پایان دادن به جنگ در خاورمیانه، خواهان خروج کامل و برنامهریزیشده نیروهای اسرائیلی از این کشور شد.
قاسم در یک سخنرانی تلویزیونی گفت: «ما اکنون در شرایط آتشبس هستیم. این عقبنشینی باید بر اساس یک جدول زمانی انجام شود. اسرائیل هیچ چارهای جز خروج کامل از تمام خاک لبنان ندارد و نباید حتی یک وجب از آن را در اشغال خود نگه دارد.»
او افزود: «اسرائیل باید عقبنشینی کند و ارتش لبنان بهصورت انحصاری در جنوب رودخانه لیتانی مستقر میشود.»
دولت لبنان سال گذشته اعلام کرده بود، در چارچوب توافق آتشبس و پس از خلع سلاح حزبالله در این منطقه، استقرار نیروهای ارتش لبنان در جنوب کشور را تکمیل کرده است.
با این حال، اسرائیل نسبت به این ادعا تردیدهای جدی ابراز کرده بود و گروه حزبالله که از حمایت ایران برخوردار است، پس از آن نیز به حملات خود از آن منطقه علیه اسرائیل ادامه داد.
روبیو: ایران اجازه دریافت عوارض برای تنگه هرمز را نخواهدداشت
بنا بر تازه ترین اظهارات مارکو روبیو، وزیر امور خارجه آمریکا، “ایران در چارچوب هیچ توافق نهایی با ایالات متحده اجازه نخواهد داشت از کشتیهای عبوری در تنگه هرمز عوارض دریافت کند”.
وزیر امور خارجه ایالات متحده که با ورود به ابوظبی در اینباره اظهارنظر کرده است، ادامه داد: «اگر ایران دست به چنین اقدامی بزند، این موضوع با حقوق بینالملل مغایرت دارد.»
مارکو روبیو، از امروز، سهشنبه ۲۳ ژوئن (۲ تیر) تا پنجشنبه ۲۵ ژوئن (۴ تیر) در امارات متحده عربی، کویت و بحرین خواهد بود.
این سفر در حالی انجام میشود که پس از امضای تفاهمنامه میان واشنگتن و تهران، روند صلح همچنان در دست بررسی است و مسائل مربوط به امنیت منطقه، تنگه هرمز و اجرای مفاد تفاهم در دستور کار قرار دارد.
وزیر خارجه آمریکا همچنین در بخش دیگری از اظهاراتش مدعی شد: «اگر رهبری ایران تصمیم بگیرد، میخواهد به جای یک جنبش انقلابی که تروریسم صادر میکند، یک کشور باشد، فرصتی برای انجام کارهای باورنکردنی در ایران خواهد داشت. این فرصتها میتواند شامل سرمایهگذاری مستقیم خارجی باشد.»
روبیو همچنین به موضوع لبنان نیز پرداخت و با بیان اینکه “مسئله لبنان از ایران جداست” افزود: «لبنان یک کشور مستقل با دولت خود است. ما قصد داریم با دولت لبنان مذاکره و توافق کنیم. آینده لبنان متعلق به مردم این کشور از طریق دولت مستقل و منتخب آنهاست.»
او همچنین با تاکید بر اینکه “نیروهای نیابتی ایران” باید به پرتاب موشک و پهپاد پایان دهند، گفت: «تا زمانی که نیروهای نیابتی ایران از عراق موشک و پهپاد پرتاب میکنند و مانند حماس و حزبالله در تروریسم مشارکت دارند، نمیتوان به خصومتها و درگیریها در منطقه پایان داد.»
قرار است روبیو فردا نیز با رهبران امارات متحده عربی دیدار و گفتوگو کند. او سپس راهی کویت خواهد شد و پس از آن برای شرکت در نشست شورای همکاری خلیج فارس به بحرین سفر میکند.
هدف از این سفر، اطمینانبخشی به متحدان منطقهای آمریکا پس از امضای توافق اولیه میان ایالات متحده و ایران در هفته گذشته عنوان شده است.
بیش از ۱۱ هزار ساختمان در جنوب لبنان “کاملا ویران” شدهاند
بر اساس گزارش جدید سازمان ملل متحد، در جنگ اخیر بیش از ۱۱ هزار ساختمان در جنوب لبنان به طور کامل تخریب شده است. در این تحقیق، از جمله شهرستانهای صور، نبطیه و بنت جبیل در این کشور مورد بررسی قرار گرفتهاند.
در گزارش برنامه توسعه سازمان ملل متحدکه روز سهشنبه ۲۳ ژوئن (۲ تیرماه) منتشر شد، خسارات وارده حدودا ۱.۳۸ میلیارد دلار آمریکا برآورد شده است.
این گزارش با همکاری شورای ملی پژوهش لبنان منتشر شده است که از سال ۲۰۲۳ به نمایندگی از دولت، مشغول بررسی خسارات ناشی از جنگ در لبنان است.
گفته شده است، در پی تخریب نزدیک به ۱۱ هزار و ۱۰۰ ساختمان در این مناطق، ۱۸ هزار واحد مسکونی آسیب دیدهاند.
علاوه بر این، دو هزار و ۲۰۰ ساختمان دیگر دچار خسارتهای جزئی تا متوسط و ۹ هزار و ۳۰۰ ساختمان نیز متحمل خسارتهای اندک شدهاند.
در این گزارش، وضعیت راهها، پلها و تاسیسات برق و آب مورد بررسی قرار نگرفته است.
اسرائیل متهم به “هدف قرار دادن عمدی کودکان فلسطینی” شد
یک کمیسیون تحقیق مستقل وابسته به سازمان ملل متحد، مقامات و نیروهای امنیتی اسرائیل را متهم کرد، “کودکان فلسطینی را بهطور عمدی هدف قرار دادهاند.”
این کمیسیون در گزارشی که روز سهشنبه ۲۳ ژوئن (۲ تیرماه) در این باره منتشر کرد، آورده است: «چنین اقداماتی در نوار غزه به ارتکاب نسلکشی، جنایت علیه بشریت و جنایات جنگی و در کرانه باختری به ارتکاب جنایات جنگی منجر شده است.»
بر اساس این گزارش، تنها در جنگ غزه حدود ۳۰ درصد از قربانیان جانباخته را کودکان تشکیل دادهاند.
این کمیسیون همچنین به بررسی موارد نقض حقوق کودکان فلسطینی از زمان آغاز جنگ میان اسرائیل و حماس در ۷ اکتبر ۲۰۲۳ پرداخته است.
طبق یافتههای این کمیسیون، کودکان فلسطینی در طول جنگ، حتی پس از آنکه آتشبس در اکتبر ۲۰۲۵ به اجرا درآمد، “بهصورت عمدی کشته شدهاند”.
به گفته تهیهکنندگان گزارش، این موضوع یکی از عناصر کلیدی در اثبات “قصد نسلکشی” از سوی مقامات و نیروهای امنیتی اسرائیل برای نابودی کامل یا جزئی جمعیت فلسطینی به شمار میرود.
اسرائیل در مقابل، این ادعا را که “عمدا کودکان را هدف قرار میدهد”، با “قاطعیت” رد کرده است.
نتانیاهو: اسرائیل باید به استقلال در حوزه تسلیحات دست یابد
در حالی که میلیاردها دلار کمک نظامی آمریکا به اسرائیل قرار است در سال ۲۰۲۸ پایان یابد، بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل مدعی شد، “این کشور باید به استقلال در حوزه تسلیحات دست یابد”.
نتانیاهو روز سهشنبه ۲۳ ژوئن (۲ تیرماه) در سخنرانی برای افسران ذخیره در کرانه باختری گفت: «در حالی که عمیقا قدردان حمایتی هستم که از دوستان آمریکاییمان دریافت کردهایم اما امروز میگویم، ما باید یک نظام تسلیحاتی مستقل داشته باشیم و سلاحهای خودمان را تولید کنیم.»
او اضافه کرد: «برای اینکه از وابستگی رها شویم، باید هرچه بیشتر قدرت بسازیم، هرچه بیشتر فناوری را ادغام کنیم و هرچه بیشتر نسلهایی از فرماندهان مانند شما را آموزش دهیم زیرا در نهایت همینها تعیین خواهند کرد که در چه جایگاهی قرار خواهیم داشت. با کمک خداوند و با کمک شما، ما در جایگاه خوبی خواهیم بود.»
نخستوزیر اسرائیل در سپتامبر سال گذشته نیز اذعان کرده بود، “اسرائیل با نوعی انزوا روبهرو است که ممکن است سالها ادامه یابد” و افزوده بود، “کشورش صنعت تسلیحاتی خود را توسعه خواهد داد.”
بر اساس یک تفاهمنامه ۱۰ ساله که در سال ۲۰۱۸ امضا شد، اسرائیل سالانه ۳.۸ میلیارد دلار کمک نظامی از ایالات متحده دریافت میکند که بخش قابل توجهی از این کمکها باید در در خرید از شرکتهای تسلیحاتی آمریکایی هزینه شود.
این توافق باید پیش از پایان اعتبارش در سال ۲۰۲۸ مجددا مورد مذاکره قرار گیرد اما موضوع اسرائیل در سیاست داخلی آمریکا به مسئلهای چالشانگیز تبدیل شده است.
حزب دموکرات آمریکا و برخی جمهوریخواهان جوانتر بهشدت به نتانیاهو و نحوه مدیریت او در جنگ غزه و لبنان انتقاد دارند.
این در حالی است که اوایل ژوئن سال جاری وزارت دفاع اسرائیل اعلام کرد، مذاکرات رسمی با دولت ترامپ را برای تدوین یک چارچوب همکاری امنیتی جدید آغاز شده تا جایگزین تفاهمنامه ۱۰ ساله فعلی شود.
یک شهروند اسرائیلی به اتهام جاسوسی به هشت سال و نیم زندان محکوم شد
یک شهروند اسرائیلی از سوی دادگاه منطقهای حیفا به اتهام اقدامات جاسوسی که میتوانسته به سود ایران تمام شود به هشت سال و نیم زندان محکوم شد.
دیمیتری کوهن ۲۸ ساله در ماه مه سال گذشته از سوی سازمان امنیت داخلی اسرائیل بازداشت شده بود.
بر اساس رای قضات دادگاه که روز دوشنبه ۲۲ ژوئن (اول تیر) صادر شد، “کوهن از طریق یک عامل وابسته، تصاویر و ویدئوهایی از جادهها و زیرساختها را در اختیار طرف مقابل قرار داده بود. تصاویری که دادگاه مدعی است، حکومت ایران یا گروههای تروریستی وابسته به آن میتوانستند از آنها استفاده کنند.»
دادگاه با صدور این حکم اعلام کرد، “این موضوع مدنظر قرار گرفت که انگیزه کوهن از انجام این اقدامات، اعتقادات ایدئولوژیک یا سیاسی نبوده بلکه او با انگیزه مالی دست به این کار زده است.”
همچنین بنا بر اعلام رسانه خبری Israelnetz کوهن در جریان محاکمه، نسبت به اقدامات خود ابراز پشیمانی کرده است.
به گزارش منابع امنیتی اسرائیل، در سال گذشته حدود ۳۵ شهروند این کشور به اتهام جاسوسی برای ایران تحت پیگرد قرار گرفتهاند.
حزبالله: اسرائیل با تیراندازی به غیرنظامیان آتشبس را نقض کرد
حزبالله لبنان مدعی شد، اسرائیل با گشودن آتش به سوی گروهی از غیرنظامیان در نزدیکی شهر نبطیه در جنوب لبنان، توافق آتشبس را نقض کرده است.
در مقابل، ارتش اسرائیل با بیان اینکه برای “رفع تهدید” دست به حمله زده است، اعلام کرد، “نیروهایش گروهی از افراد مسلح وابسته به حزبالله را که در منطقه تپه علی الطاهر تهدیدی برای نیروهای اسرائیلی محسوب میشدند، هدف قرار داده است”.
حزبالله اما این روایت را رد کرده و مدعی شده است، “ارتش اسرائیل روز سهشنبه ۲۳ ژوئن (۲ تیرماه) به سوی گروهی از غیرنظامیان آتش گشوده که در حال بازگشایی جادهها و بیرون آوردن اجساد از زیر آوار بودند.”
بر اساس گزارش رسانههای لبنانی، در نتیجه تیراندازی اسرائیل در این منطقه، دو نفر کشته و چند نفر دیگر زخمی شدهاند.
حزبالله در این راستا بیانیهای صادر و تاکید کرد: «هشدار میدهیم که این اقدام دشمن، نقض آشکار توافق آتشبس است که حزبالله تا این لحظه به آن پایبند بوده است.»
ترامپ: با بازشدن تنگه هرمز ۱۹ میلیون بشکه نفت صادر شده است
دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا مدعی شد، ۱۹ میلیون بشکه نفت پس از بازگشایی تنگه هرمز از این تنگه عبور کرده است که رکوردی تاریخی محسوب میشود.
آمار ارائهشده از سوی رئیسجمهور ایالات متحده البته تاکنون بهطور مستقل تایید نشده است.
ترامپ در شبکه اجتماعی تروث سوشال همچنین با اعلام این خبر نوشت: «قیمت نفت در حال سقوط است و جهان بهمراتب امنتر شده است!»
او پیشتر استدلال کرده بود، “ادامه جنگ با ایران میتوانست به یک فاجعه اقتصادی منجر شود”.
از سوی دیگر ترامپ در با انتشار پیام دیگری مدعی شده است، “ایران بهطور کامل و بیقیدوشرط با انجام بازرسیهای هستهای در بالاترین سطح و برای آیندهای نامحدود موافقت کرده است”.
او در این باره نیز نوشت: «این موضوع تضمینکننده “صداقت هستهای” خواهد بود. اگر آنها با این مسئله موافقت نمیکردند، هیچ مذاکره دیگری در کار نبود.»
این در حالی است که پیشتر، سخنگوی وزارت امور خارجه ایران اعلام کرد، “ایران نه دیداری با رافائل گروسی، مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی در سوئیس داشته و نه برنامهای برای بازرسی آژانس از تاسیسات هستهای آسیبدیده خود در نظر گرفته است.”
رئیسجمهور آمریکا همچنین افزوده است: «بر اساس این موضوع و سایر امتیازهای مهمی که ایران در حال ارائه آنهاست، من موافقت کردهام که تنگه هرمز باز بماند و دیگر هیچ محاصره دریاییای اعمال نشود. با این حال، تمام شناورها در موقعیت خود باقی خواهند ماند تا در صورت لزوم، محاصره دوباره برقرار شود؛ هرچند در حال حاضر چنین احتمالی بسیار بعید به نظر میرسد.»
او همچنین درباره دارایی های بلوکه شده ایران گفت: «پولها و یا منابع ناشی از لغو تحریمهایی که وزارت خزانهداری آمریکا آزاد میکند، در یک حساب امانی نگهداری خواهد شد که تحت کنترل ایالات متحده است و این منابع صرفا برای خرید مواد غذایی و تجهیزات پزشکی از آمریکا مورد استفاده قرار خواهد گرفت، از جمله ذرت، گندم و سویا که توسط کشاورزان بزرگ آمریکایی تولید میشود.»
تهران در واکنش به این اظهارات اعلام کرد، “پس از آزاد شدن داراییهای مسدودشده، تنها خود ایران درباره نحوه استفاده از این منابع تصمیمگیری خواهد کرد”.
دیدار مقامهای عمان و ایران درباره نحوه “مدیریت جدید تنگه هرمز”
هیئت مذاکرهکننده ایران که پس از پایان مذاکرات سوئیس، راهی عمان شده بود، درباره نحوه جدید مدیریت تنگه هرمز با مقامهای عمانی دیدار و گفتوگو کردند و بیانیه مشترکی نیز در این راستا صادر شد.
در جریان این سفر، محمدباقر قالیباف، رئیس مجلس و عباس عراقچی وزیر امور خارجه ایران با سلطان هیثم بن طارق و بدر البوسعیدی، وزیر امور خارجه عمان در مسقط دیدار و گفتوگو کردند.
رسانههای داخل ایران با انتشار متن بیانیه مشترک دو کشور اعلام کردند: «سلطنت عمان بار دیگر حمایت خود از “یادداشت تفاهم اسلامآباد” را که میان ایالات متحده آمریکا و جمهوری اسلامی ایران به امضا رسیده است، اعلام کرد.»
همچنین گفته شده است، هر دو کشور مجددا بر تعهد خود نسبت به تضمین عبور ایمن از این آبراه، مطابق با مقررات مرتبط حقوق بینالملل تاکید کردند.
از سوی دیگر اعلام شده است، دو کشور توافق کردند، گفتوگوها درباره این موضوع را از طریق تشکیل یک کمیته مشترک میان دو وزارت امور خارجه ادامه دهند تا درباره نحوه اداره آینده کشتیرانی در تنگه هرمز، خدمات مرتبطی که در این زمینه ارائه خواهد شد و همچنین هزینههای مربوط به این خدمات، مطابق با استانداردهای بینالمللی، به تفاهم برسند.
دو کشور در عین حال متعهد شدند، “تمامی ترتیبات مربوط به تنگه هرمز باید بهطور کامل حاکمیت و حقوق حاکمه دو کشور را محترم بشمارد.”
سفارت دانمارک در تهران پس از سه ماه فعالیت خود را از سر گرفت
سفارت دانمارک در تهران پس از سه ماه تعطیلی بهدلیل تنشها در خاورمیانه، دوباره بازگشایی شد. وزارت امور خارجه دانمارک اعلام کرده است: «با توجه به بهبود وضعیت امنیتی در ایران، سفارت این کشور در تهران فعالیت خود را از سر میگیرد.»
سفارت دانمارک در تهران با انتشار بیانیهای گفت: «سفیر دانمارک در ایران از ۱۹ ژوئن (۲۹ خرداد) در محل سفارت مستقر شده و کار خود را آغاز کرده است.»
این در حالی است که سفارت ایتالیا در تهران نیز که بیش از سه ماه تعطیل بود، چند روزی است که بازگشایی شده است.
دانمارک ماهها پیش به دنبال جنگ آمریکا و اسرائیل علیه جمهوری اسلامی ایران و شرایط امنیتی ویژه در خاورمیانه، دستور تعطیلی موقت سفارت خود در این کشور را صادر کرده بود.
سفیر ایران در دفتر سازمان ملل در ژنو از پیشرفت “خوب” مذاکرات خبر داد
سفیر ایران در دفتر سازمان ملل متحد در ژنو از پیشرفت “خوب” مذاکرات میان ایران و آمریکا در جریان گفتوگوهای صلح در سوئیس خبر داد.
علی بحرینی روز سهشنبه ۲۳ ژوئن (۲ تیرماه) گفت: «همکاران ما دیروز در سطح فنی، مذاکرات بسیار خوبی داشتند. در روزهای آینده نیز قرار است، دو گروه کاری برای بررسی رفع تحریمها علیه ایران و مسائل مرتبط با فعالیتهای هستهای تشکیل شود.»
اسماعیل بقائی، سخنگوی وزارت امور خارجه ایران نیز در نشست خبری روز سهشنبه گفت: «موضوع هستهای در کنار موضوع رفع تحریمها، دو موضوعی است که بر اساس یادداشت تفاهم قرار است در بازه زمانی ۶۰ روزه درباره آنها صحبت شود اما متن یادداشت تفاهم صراحت دارد که آغاز مذاکره درباره این دو موضوع منوط به اجرای بندهای مشخصی از یادداشت تفاهم است.»
گفتی است، روز گذشته دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریکا و جی دی ونس، معاون او از آغاز بازرسیهای آژانس از تاسیسات هستهای ایران پس از مذاکرات اخیر در سوئیس خبر داده بودند.
بقائی: برنامهای برای بازرسی آژانس از تاسیسات اتمی آسیبدیده در جنگ نداریم
به گفته اسماعیل بقائی، سخنگوی وزارت خارجه جمهوری اسلامی، ایران “نه دیداری با رافائل گروسی (مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی) در سوئیس داشته و نه برنامهای برای بازدید آژانس از سایتهای آسیبدیده در جنگ دارد.”
او روز سهشنبه ۲۳ ژوئن (۲ تیرماه) در نشستی خبری تصریح کرد: «در این خصوص هیچ شیوهنامهای وجود ندارد. ما روال جاری را بر اساس انپیتی ادامه خواهیم داد.»
پیشتر اخباری در رسانههای غربی به نقل از بقائی منتشر شده بود که ایران اجازه بازرسی از تاسیسات هستهای که آسیب دیدهاند را نمیدهد.
سخنگوی وزارت خارجه ایران در بخشی از اظهارات خود در این نشست خبری بر استقلال ایران در تصمیمگیری در مورد اموال آزادشده تأکید کرد و گفت: «ما هر طور صلاح بدانیم، برای اموال آزادشده خود تصمیم میگیریم و هیچ محدودیتی در این رابطه وجود ندارد. من هم ادعای رسانهای درباره نحوه خرج کردن داراییهای مسدود شده ایران را دیدم و برای ما جالب است که فلسفه آنها برای فروپاشی ایران به ثروتمند کردن کشاورزان آمریکایی تقلیل پیدا کرده است.»
دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریکا روز دوشنبه ۲۲ ژوئن (اول تیرماه) در حضور خبرنگاران در کاخ سفید گفت، پولهای آزادشده قرار است فقط “برای خرید مواد غذایی از آمریکا استفاده شود” و به این ترتیب به “آمریکا و کشاورزان این کشور بازخواهد گشت”.
رئیس جمهور آمریکا در ادامه اظهارات خود در این مورد افزود: «تمامی پول از طریق خرید مواد غذایی و خواروبار از ایالات متحده بازمیگردد؛ موادی که آنها [ایران] به شدت به آن نیاز دارند و باید خوراک ۹۱ میلیون نفر را تأمین کنند.»
جیدی ونس، معاون ریاست جمهوری آمریکا نیز پیشتر اظهاراتی مشابه بیان کرده بود.
بقائی در چارچوب واکنش خود به این مسئله گفت، “تصمیمگیری درباره خرید کالا بر عهده نهادهای مرتبط، از جمله وزارت کشاورزی، است و این نهادها بر اساس قیمت و کیفیت کالاها تصمیمگیری میکنند.”
سخنگوی وزارت خارجه جمهوری اسلامی در این نشست همچنین به نقش کشورهای منطقه در جنگ علیه جمهوری اسلامی اشاره کرد و گفت: «ما شواهد و ادله کافی در اختیار داریم که نشان میدهد برخی از کشورهای منطقه در جریان جنگ نقش فعالی علیه ما داشتهاند.»
به گفته بقائی جمهوری اسلامی از این موضوع “نمیگذرد و آن را “مستندسازی و پیگیری” خواهد کرد. او اضافه کرد: «هر طرفی که به هر نحوی، از جمله از طریق در اختیار گذاشتن سرزمین، امکانات یا فضای خود، در جنگ علیه جمهوری اسلامی کمک کرده باشد، مسئولیت بینالمللی خواهد داشت و حتما از هر فرصت و ابزاری برای پیگیری این موضوع استفاده میکنیم.»
یکی از نکات مهمی که در تفاهمنامه ایران و آمریکا گنجانده شده، وضعیت لبنان است. نارضایتی اسرائیل از این مسئله، تفاهم و آتشبس میان تهران و واشنگتن را شکننده کرده است. بقائی در نشست خبری خود ادامه حملات به لبنان را “غیرقابل قبول” دانست و گفت: «تعهد آمریکا کاملا روشن است و هیچ عذر و بهانهای برای تداوم حملات اسرائیل در لبنان قابل پذیرش نیست.»
او تأکید کرد که “تعهد به توقف جنگ در لبنان، یکی از اجزای تفاهم آتشبس و یادداشت تفاهم اسلامآباد است.”
تردد کشتیها در تنگه هرمز “افزایش” یافته است
شبکه خبری سیانان بر اساس دادههای پایگاه اطلاعاتی “مارینترافیک” که به روز دوشنبه ۲۲ ژوئن (اول تیرماه) برمیگردد، گزارش داد کهدستکم ۲۴ کشتی تجاری در ۲۴ ساعت گذشته از تنگه هرمز عبور کردهاند. “مارینترافیک” تردد کشتی و ناوگان های تجاری را در سراسر جهان رهیابی میکند.
به این ترتیب تردد دریایی در این آبراه حیاتی در مقایسه با هفتههای گذشته افزایش یافته است.
به گزارش سیانان، ۲۴ کشتی مزبور از جمله شامل هشت نفتکش و دو کشتی باری بودند که از خلیج فارس خارج شدند. همچنین هشت نفتکش و شش کشتی باری نیز در همین بازه زمانی وارد خلیج فارس شدند.
این آمار در مقایسه با سطح پایین تردد دریایی در بخش عمده دوره جنگ آمریکا و اسرائیل علیه جمهوری اسلامی که از اسفندماه آغاز شد، نمایانگر افزایشی درخور توجه است، اگر چه حجم تردد هنوز هم فاصله زیادی با شرایط پیش از جنگ دارد.
به نوشته سیانان، پیش از آغاز درگیریها، بهطور متوسط روزانه حدود ۱۱۰ کشتی از تنگه هرمز عبور میکردند؛ رقمی که با وضعیت فعلی قابل قیاس نیست و نشان میدهد که حجم کنونی تردد هنوز به شرایط عادی بازنگشته است.
“پیگیری اجرای تمام بندهای تفاهمنامه”، هدف سفر پزشکیان به پاکستان
مسعود پزشکیان، رئیس جمهور ایران برای دیدار با مقامات پاکستانی راهی اسلامآباد شده است. او روز سهشنبه ۲۳ ژوئن (۲ تیرماه) با انتشار پستی در شبکه ایکس (توئیتر سابق) نوشت: «پیشرفت در این مسیر با پایبندی عملی به مسئولیتهای پذیرفتهشده سنجیده خواهد شد. اظهارات خارج از متن توافق شده کمکی به پیشرفت مذاکرات نمیکند.»
به گفته پزشکیان “اثربخشی مذاکرات به پایبندی کامل به تعهدات توافق شده و اجرای دقیق آنها بستگی دارد”.
رسانههای داخل ایران در آستانه سفر پزشکیان به پاکستان به نقل از او نوشتند، “سفری که امروز آغاز میشود، علاوه بر قدردانی از همراهیهای دولت پاکستان، با هدف پیگیری ادامه مسیری انجام میشود که باید تمام بندهای تفاهمنامه در چارچوب قوانین بینالمللی و حق و حقوق ملت ایران به مرحله اجرا برسد و آنچه به امضا رسیده است به صورت کامل عملیاتی شود”.
به نوشته خبرگزاری ایسنا، پزشکیان پیش از سفر به پاکستان تصریح کرد، “در این سفر، تبادلاتی که در حوزههای تجاری، اقتصادی، فرهنگی، امنیتی، نظامی و همچنین صلح و امنیت دنبال میشود، محور گفتوگوها و رایزنیهای مشترک خواهد بود”.
پاکستان در کنار قطر نقش میانجی را در مذاکرات ایران و آمریکا بر عهده دارد.
