علی خامنهای، رهبر جمهوری اسلامی در جریان این حملات کشته شد. بنا به اعلام ترامپ و ارتش اسرائیل تا کنون دهها تن از مقامهای عالیرتبه حکومت ایران نیز کشته شدهاند.
جمهوری اسلامی در واکنش به حملات مشترک اسرائیل و آمریکا، تا کنون خاک اسرائیل و نیز چند کشور منطقه خلیج فارس از جمله قطر، کویت، عربستان سعودی، بحرین و امارات متحده عربی و حتی آذربایجان را نیز هدف قرار داده است.
یک هفته پس از اعلام رسمی مرگ خامنهای، مجلس خبرگان رهبری، مجتبی فرزند او را به عنوان سومین رهبر جمهوری اسلامی انتخاب کرد.
آخرین خبرها از تحولات جنگ را از اینجا دنبال کنید: جنگ آمریکا و اسرائیل علیه جمهوری اسلامی ایران
بانک جهانی: جنگ ایران ترمز اقتصاد جهانی را میکشد
طبق ارزیابی آجی بانگا، رئیس بانک جهانی، جنگ ایران منجر به کاهش رشد اقتصادی جهان و تشدید تورم خواهد شد. بانگا در نشستی در اندیشکده “شورای آتلانتیک” (Atlantic Council) اظهار داشت که این پیامدها بدون توجه به زمان پایان درگیری، بر اقتصاد جهانی سایه خواهد افکند.
وی در ادامه توضیح داد که بانک جهانی از طریق “صندوقهای بحران” خود، کمکهای میلیاردی سریعی را برای کشورهای آسیبدیده اختصاص داده است. به گفته او، در نشست بهاره بانک جهانی و صندوق بینالمللی پول (IMF) که هفته آینده در واشنگتن برگزار میشود، تمرکز اصلی بر کمک به کشورهایی خواهد بود که از افزایش قیمت انرژی و اختلال در زنجیرههای تأمین ناشی از جنگ رنج میبرند.
صندوق بینالمللی پول نیز پیشبینی میکند که جنگ در خاورمیانه باعث جهش تورم و کاهش رشد اقتصادی جهان خواهد شد. کریستالینا جورجیوا، مدیرعامل این صندوق، هشدار داد که “اکنون همه مسیرها به قیمتهای بالاتر و رشد کندتر ختم میشوند”.
حتی در صورت پایان سریع درگیریها، این صندوق آماده است تا در گزارشهای هفته آینده، پیشبینی خود از رشد اقتصادی را کاهش و نرخ تورم مورد انتظار را افزایش دهد. پیش از تشدید تنشها، صندوق بینالمللی پول رشد متوسطی را برای اقتصاد جهانی پیشبینی کرده بود؛۳.۳ درصد برای سال ۲۰۲۶ و ۳.۲ درصد برای سال ۲۰۲۷.
برخی کشورها هماکنون درخواست کمک مالی کردهاند و صندوق ممکن است برنامههای وامدهی فعلی خود را برای پاسخ به نیازهای جدید گسترش دهد.
آشفتگی در بازارهای انرژی عمدهترین پیامد جنگ علیه ایران است. این درگیری منجر به شدیدترین اختلال در عرضه انرژی جهانی در تاریخ ثبتشده شده است.
با مسدود شدن عملی تنگه هرمز که مسیر عبور یکپنجم نفت و گاز جهان است تولید میلیونها بشکه نفت متوقف شده است.
عرضه جهانی نفت هماکنون ۱۳ درصد کاهش یافته است. قیمت نفت خام برنت در بازارهای بینالمللی به حدود ۱۱۰ دلار رسیده، در حالی که معاملات نقدی در خاورمیانه با قیمتهای بسیار بالاتری انجام میشود.
علاوه بر نفت و گاز، تأمین هلیوم و کودهای شیمیایی نیز تحت تأثیر قرار گرفته که فشار تورمی را از چندین مسیر افزایش میدهد.
آژانس تجاری سازمان ملل هم هشدار داده است که رشد تجارت کالا در سال جاری به دلیل آسیب به مسیرهای ترانزیتی و سیستمهای مالی، به شدت کاهش خواهد یافت. برآورد میشود رشد تجارت جهانی در سال ۲۰۲۶ تنها بین ۱.۵ تا ۲.۵ درصد باشد (در مقایسه با ۴.۷ درصد در سال ۲۰۲۵).
قطر برآورد کرده است که بازسازی و بازگرداندن ۱۷ درصد از تولید گاز طبیعی خود که بر اثر خسارات جنگی از دست رفته، ۳ تا ۵ سال زمان خواهد برد.
آژانس بینالمللی انرژی (IEA) هم اعلام کرد که ۷۲ تأسیسات انرژی در طول این درگیری مورد اصابت قرار گرفتهاند که حدود یکسوم آنها دچار خسارات سنگین شدهاند. خطرات امنیتی در نقاط استراتژیک و گلوگاههای حساس به شدت افزایش یافته است.
“حمایت ماهوارهای روسیه از حملات ایران به مواضع آمریکا”
طبق گزارش سرویس اطلاعاتی اوکراین، ماهوارههای روسیه دهها مرکز نظامی و زیرساخت حیاتی در خاورمیانه را برای حمایت از ایران در حملات علیه نیروهای آمریکایی و سایر اهداف، شناسایی و رصد کردهاند.
بر اساس این گزارش، ماهوارههای روسیه بین ۲۱ تا ۳۱ مارس، طی دستکم ۲۴ پرواز بر فراز ۱۱ کشور منطقه، ۴۶ هدف را ثبت کردهاند. این اهداف شامل پایگاههای نظامی آمریکا، فرودگاهها و میادین نفتی بوده است. تنها چند روز پس از این عملیات شناسایی، این اهداف مورد حمله موشکهای بالستیک و پهپادهای ایرانی قرار گرفتند.
یک مقام نظامی غربی و یک منبع امنیتی منطقهای نیز به خبرگزاری رویترز گفتهاند که یافتههای آنها نیز نشاندهنده فعالیتهای متمرکز ماهوارهای روسیه در منطقه است و تصاویر ضبطشده در اختیار دولت تهران قرار گرفته است.
یافتههای اوکراین، دقیقترین جزئیات ارائهشده از حمایتهای مخفیانه روسیه از ایران را از زمان آغاز تهاجم اسرائیل و آمریکا علیه جمهوری اسلامی در ۲۸ فوریه (۱۰ اسفند) نشان میدهد. طبق این گزارش۹ مورد از مأموریتهای شناسایی روی عربستان سعودی متمرکز بوده که ظاهراً هدف آنها شناسایی محل استقرار بخشهایی از سیستم پدافند موشکی آمریکا (تاد – THAAD) در نزدیکی شهر نظامی ملک خالد بوده است.
اهداف دیگری نیز در کشورهای ترکیه، اردن، کویت، امارات متحده عربی، اسرائیل، قطر، عراق، بحرین و همچنین پایگاه آمریکایی دیگو گارسیا مورد رصد قرار گرفتهاند.
ارتش اسرائیل: تخریب کنیسه یهودیان در تهران “خسارت جانبی” یک حمله بود
رسانههای ایرانی از “تخریب کامل” یک کنیسه در تهران بر اثر حملات ایالات متحده و اسرائیل خبر دادند؛ این در حالی است که حملات شبانه در سراسر ایران بیش از ده نفر کشته بر جای گذاشته است.
روزنامه شرق روز سهشنبه گزارش داد: «طبق اطلاعات اولیه، کنیسه رافینیا در حملات صبح امروز بهطور کامل تخریب شده است.»
به گزارش خبرگزاری حکومتی مهر، این کنیسه زمانی تخریب شد که یک ساختمان مسکونی مجاور در مرکز تهران هدف حمله قرار گرفت. تصاویر منتشر شده، نیروهای امداد و نجات را در میان آوار نشان میدهد، در حالی که کتابهایی به زبان عبری روی زمین پراکنده شدهاند.
در این گزارش آمده است که به دلیل باریک بودن خیابانهای اطراف ساختمان مورد حمله، نمای بیرونی و داخلی ساختمانهای مجاور نیز “بهشدت آسیب دیده است”. هنوز گزارشی فوری از تلفات احتمالی در این نقطه منتشر نشده است.
ارتش اسرائیل (IDF) با تأیید انجام حملهای که منجر به آسیب دیدن یک کنیسه در تهران در اوایل امروز شد، اعلام کرد که هدف این حمله یکی از فرماندهان ارشد ایرانی بوده و از “خسارات جانبی” وارد شده به این عبادتگاه یهودیان ابراز تأسف کرد.
در پاسخ به پرسش روزنامه تایمز اسرائیل، ارتش اسرائیل اعلام کرد که یکی از فرماندهان ارشد قرارگاه پدافند هوایی خاتمالانبیا را هدف قرار داده است.
به نوشته تایمز اسرائیل ارتش این کشور همچنین مدعی شد که برای “به حداقل رساندن خطر آسیب به غیرنظامیان” در این حمله، اقداماتی از جمله “استفاده از مهمات دقیق و نظارت هوایی” انجام داده است. ارتش افزود که نتایج این حمله همچنان در حال بررسی است.
یهودیت یکی از ادیان اقلیت به رسمیت شناخته شده در قانون اساسی ایران است. اگرچه پس از انقلاب اسلامی سال ۱۳۵۷ بسیاری از اعضای این جامعه مهاجرت کردند، اما ایران همچنان میزبان یکی از جوامع یهودی قدیمی در منطقه است.
آمار رسمی دقیق و بهروزی در دسترس نیست، اما برآورد میشود که در حال حاضر بین ۸,۰۰۰ تا ۱۵۰۰۰ یهودی در ایران زندگی میکنند . این در حالی است که پیش از انقلاب، جمعیت یهودیان ایران حدود ۸۰۰۰۰ تا ۱۰۰۰۰۰ نفر برآورد میشد.
قالیباف مدعی شد که میلیونها نفر آماده خدمت سربازی برای جنگ هستند
طبق ادعای محمدباقر قالیباف، رئیس مجلس جمهوری اسلامی ایران، حدود ۱۴.۴ میلیون ایرانی برای خدمت داوطلبانه در جنگ ثبتنام کردهاند. قالیباف که گفته میشود نقشی محوری در پیشبرد جنگ کنونی دارد، این آمار را در پلتفرم X (توییتر سابق) منتشر کرد. ثبتنامها ظاهرا در چارچوب کارزاری به نام “جانفدا” انجام شده است. در حال حاضر امکان تأیید مستقل این آمار وجود ندارد. ایران حدود ۹۰ میلیون نفر جمعیت دارد.
به گزارش شبکه دولتی صداوسیما، قرار است این داوطلبان در درگیری با آمریکا و اسرائیل، در کنار سپاه پاسداران و ارتش بهکار گرفته شوند. علاوه بر این، طرحهایی برای ایجاد زنجیرههای انسانی جهت محافظت از اهداف احتمالی حمله در دستور کار است.
این آمار و دادهها هنوز از سوی منابع مستقل تایید نشدهاند. پیشتر اعلام شده بود که نوجوانان و کودکان زیر ۱۸ سال به عنوان مأموران در ایستهای بازرسی به کار گرفته میشوند. معلوم نیست که چه تعداد از رقم مورد اشاره قالیباف از شهروندان زیر ۱۸ سال هستند.
بنا بر گزارش صداوسیما، مسعود پزشکیان، رئیسجمهور، اکثر وزرای او و همچنین تعداد زیادی از مقامات، ورزشکاران و هنرمندان نیز در میان ثبتنامکنندگان هستند. محمدباقر قالیباف، رئیس مجلس که در حال حاضر چهرهای پرنفوذ محسوب میشود نیز ثبتنام کرده است.
در گزارش صداوسیما آمده است که “بهویژه پس از ضربالاجل دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، این تعداد بالای داوطلبان نشانهای از وحدت ملی و آمادگی برای دفاع است”.
ترامپ از ایران میخواهد محاصره تنگه هرمز را که برای تجارت جهانی انرژی حیاتی است، لغو کند؛ در غیر این صورت، او تهدید به حمله به نیروگاهها و پلها کرده است.
روسیه و چین قطعنامه “بازگشایی تنگه هرمز” را وتو کردند
روسیه و چین قطعنامه شورای امنیت سازمان ملل متحد را که با هدف بازگشایی تنگه هرمز تدوین شده بود، وتو کردند؛ این در حالی است که متن این قطعنامه بارها تعدیل شده بود تا شاید این دو کشور دستکم رأی ممتنع بدهند.
این قطعنامه با ۱۱ رأی موافق، ۲ مخالف و ۲ ممتنع تنها چند ساعت پیش از ضربالاجل ساعت ۸ شب (به وقت شرق آمریکا) رد شد. دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، تهدید کرده است که تا انقضای مهلت این ضربالاجل ایران تنگه استراتژیک هرمز را باز نکند، با حملاتی علیه زیرساختهای خود مواجه خواهد شد.
آرای ممتنع به این قطعنامه از آن پاکستان و کلمبیا بود.
بعید انگاشته میشد که این قطعنامه، حتی در صورت تصویب، تأثیری بر روند این جنگ که اکنون در هفته پنجم خود است میگذاشت؛ چرا که متن آن به شدت تضعیف شده بود تا روسیه و چین به جای وتو، به رأی ممتنع بسنده کنند.
پیشنهاد اولیه که توسط بحرین ارائه شده بود، به کشورها اجازه میداد از “همه ابزارهای لازم”، عبارتی در ادبیات سازمان ملل که شامل اقدام نظامی نیز میشود، برای تضمین عبور و مرور از تنگه هرمز و بازدارندگی در برابر تلاشها برای بستن آن استفاده کنند.
پس از آنکه روسیه، چین و فرانسه (هر سه از اعضای دارای حق وتو در شورای امنیت ۱۵ عضوی) با تأیید استفاده از زور مخالفت کردند، قطعنامه بازنگری شد تا تمامی ارجاعات به اقدامات تهاجمی حذف شود. در متن نهایی، تنها استفاده از “تمامی ابزارهای دفاعی لازم” مجاز شمرده شده بود.
قطعنامهای که امروز وتو شد، “کشورهای ذینفع در استفاده از مسیرهای تجاری دریایی در تنگه هرمز را قویاً تشویق میکند تا تلاشهای خود را که ماهیت دفاعی داشته و متناسب با شرایط باشد، هماهنگ کنند تا در تأمین ایمنی و امنیت کشتیرانی در سراسر تنگه هرمز مشارکت داشته باشند”.
بحرین پس از این رأیگیری گفت که از رویکرد سازمان ملل سرخورده شده است. به گفته نماینده این کشور، شورای امنیت در مواجهه با “رفتاری غیرقانونی که نیازمند اقدامی قاطعانه است”، در “عمل به مسئولیتهای خود” ناکام مانده است. بحرین همچنین هشدار داد که این بیعملی، “اعتبار شورای امنیت را متزلزل” کرده و راه را برای تخلفات بیشتر هموار خواهد کرد.
تشدید انتقادها در آمریکا به رویکرد و لحن ترامپ در جنگ علیه ایران
مخالفتها در ایالات متحده به رویکرد و لحن دونالد ترامپ در جنگ جاری علیه ایران، رو به افزایش است.
پس از دموکراتهای مخالف، اکنون چهرههای شاخص و رهبران فکری جریان راست افراطی نیز موضوع برکناری ترامپ بر اساس متمم ۲۵ قانون اساسی آمریکا را مطرح کردهاند.
مارجری تیلور گرین، نماینده سابق و جمهوریخواه کنگره، روز سهشنبه در واکنش به تهدید ترامپ مبنی بر “نابود کردن یک تمدن کامل” در جنگ با ایران، در پیامی نوشت: “متمم ۲۵!!!”.
تیلور گرین پیش از این به عنوان یکی از چهرههای پیشرو جنبش «عظمت را دوباره به آمریکا بازگردانیم» (MAGA) شناخته میشد، اما پس از بروز اختلاف با ترامپ، از جمله بر سر پرونده اپستین، از او فاصله گرفت.
علاوه بر او، الکس جونز، مجری رادیویی راستگرا و نظریهپرداز توطئه نیز به دلیل رویکرد ترامپ در جنگ با ایران، از فعالسازی متمم ۲۵ قانون اساسی حمایت کرد. جونز در گفتگو با یک کارشناس حقوقی پرسید: «چگونه میتوانیم او را مشمول متمم ۲۵ کنیم؟» که در پاسخ، این کارشناس به موانع دشوار قانونی برای اجرای این متمم اشاره کرد.
خود ترامپ نیز در اواخر ماه مارس و در جریان یک جلسه کابینه، آشکارا درباره احتمال استفاده از این بند قانونی علیه خودش صحبت کرده بود. بر اساس گزارش شبکه تلویزیونی PBS، ترامپ در جلسه ۲۶ مارس گفته بود که در مورد موضوع ایران «نمیتوانم بگویم چه خواهیم کرد، چون اگر این کار را میکردم، مدت زیادی اینجا نمینشستم.» او افزوده بود: «آنها احتمالاً همان چیزی را فعال میکردند که نامش متمم ۲۵ است؛ کاری که در مورد (جانشین سابق او جو بایدن) انجام ندادند، که واقعاً شوکهکننده بود.»
متمم ۲۵ قانون اساسی ایالات متحده (25th Amendment) مصوب سال ۱۹۶۷، سازوکاری قانونی برای جانشینی رئیسجمهور در صورت مرگ، استعفا، برکناری یا “عدم توانایی در انجام وظایف” ارائه میدهد.
این متمم ۴ بخش دارد، اما آنچه در متنهای خبری اخیر (درباره ترامپ یا پیشتر درباره بایدن) مورد بحث بوده، بخش ۴ است که جنجالیترین بخش آن محسوب میشود.
بخش ۴ ناظر بر ناتوانی ناخواسته و برکناری اجباری رئیس جمهور است که اجازه میدهد رئیسجمهور بدون رضایت خودش از قدرت کنار گذاشته شود. سازوکار این برکناری به این صورت است که معاون رئیسجمهور و اکثریت اعضای کابینه (وزرای اصلی) باید کتباً به کنگره اعلام کنند که رئیسجمهور “قادر به اجرای اختیارات و وظایف دفتر خود نیست”.
بلافاصله پس از این نامه، معاون رئیسجمهور “سرپرست اداره کشور” میشود.
اگر رئیسجمهور اعتراض کند و بگوید توانایی دارد، او دوباره قدرت را به دست میگیرد، مگر اینکه معاون و کابینه ظرف ۴ روز دوباره مخالفت کنند. در صورت اختلاف، کنگره باید ظرف ۲۱ روز تصمیم بگیرد. برای برکناری دائم رئیسجمهور در این مرحله، به رأی دوسوم هر دو مجلس نیاز است که حد نصاب بسیار دشواری است.
در همین حال، تاکر کارلسون، مجری سابق معروف شبکه فاکس نیوز و از نزدیکان قبلی ترامپ که کانال یوتیوبیاش مخاطبان فراوانی دارد در اظهاراتی در باره تهدیدات ترامپ علیه ایران، گفت: «این به کجا میرسد؟ … استفاده از سلاحهای کشتار جمعی.
آنچه میبینیم این است که قدرت متعارف را به پایان رساندهایم. چه چیزی باقی مانده؟ سلاحهای هستهای. ممکن است جنگ هستهای جهانی رخ دهد. این دیوانگی است.
ما در مسیر رکود و قحطی جهانی هستیم… این وحشت نیست، این ریاضیات است.»
هشدار فرانسه در باره حمله احتمالی آمریکا به زیرساختهای ایران
ژان نوئل بارو، وزیر امور خارجه فرانسه، به ترامپ در مورد حمله به زیرساختهای غیرنظامی هشدار داد.
بارو در گفتگو با شبکه «فرانس انفو» (France Info) اظهار داشت: «اگر همه ما مخالفت خود را با حمله به زیرساختهای غیرنظامی و انرژی اعلام میکنیم، اول به این دلیل است که بر اساس قوانین جنگی و حقوق بینالملل، این حملات ممنوع هستند؛ و دوم اینکه در صورت وقوع جنگ در ایران، چنین حملاتی بدون شک مرحله جدیدی از تنشزایی و اقدامات تلافیجویانه را رقم خواهد زد.»
او افزود که این اقدامات منطقه و اقتصاد جهانی را در یک “چرخه باطل نگرانکننده” گرفتار خواهد کرد. بارو گفت: «ما همین حالا هم شاهد افزایش جهشی قیمت سوخت هستیم. اگر زیرساختهای انرژی در ایران مورد حمله قرار گیرند، باید منتظر اقدامات تلافیجویانه رژیم ایران بود که وضعیتِ از پیش نگرانکننده را وخیمتر خواهد کرد.»
دونالد ترامپ، روز دوشنبه، ۶ آوریل (۱۷ اسفند) در یک نشست خبری دوباره تهدید خود علیه ایران را تکرار کرد و هشدار داد که اگر توافقی برای پایان دادن به جنگ و بازگشایی تنگۀ هرمز حاصل نشود، ایران “ممکن است در یک شب از میان برود”. تاریخ انقضای ضربالاجل ترامپ ۸ شب سهشنبه، ۷ مارس به وقت محلی آمریکا، اعلام شده است.
ترامپ روز سهشنبه نیز تهدید خود را تکرار کرد و گفت که امشب ممکن”یک تمدن نابود شود و دیگر برنگردد.”
این اظهارات در داخل و خارج آمریکا با موجی از انتقاد روبرو شده است.
انتقاد تند ارتش و دولت پاکستان از حملات ایران به عربستان
ارتش پاکستان روز سهشنبه، ۷ آوریل (۱۸ اسفند) حملات انجامشده توسط ایران به مجتمع پتروشیمی “الجبیل”، بزرگترین تأسیسات انرژی عربستان سعودی را محکوم کرد.
این محکومیت تنها چند ساعت مانده به پایان ضربالاجل دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، و در بحبوحه تلاشهای دیپلماتیک اسلامآباد برای میانجیگری در این درگیری صورت گرفت.
در بیانیه بخش رسانهای ارتش (ISPR) آمده است: «ارتش پاکستان با نگرانی از حملات اخیر به مجتمع پتروشیمی و صنعتی عربستان سعودی مطلع شده و آن را به شدت محکوم میکند. این اقدام یک تنشزایی غیرضروری است که تلاشهای صادقانه برای حل مسالمتآمیز درگیری را با شکست مواجه میکند.»
فرماندهی نظامی پاکستان که روز سهشنبه در مقر اصلی آن در راولپندی به ریاست عاصم منیر، رئیس ستاد ارتش تشکیل جلسه داد، در بیانیه خود افزود که خویشتنداری عربستان سعودی تاکنون مسیر دیپلماسی را باز نگه داشته است، اما هشدار داد که “چنین تجاوزات توجیهناپذیری پیامدهای وخیمی خواهد داشت”.
منیر، چهره پرقدرت در ارتش پاکستان با اختیارات سیاسی گسترده، خود را به عنوان متحد استراتژیک ترامپ و چهرهای کلیدی در گشودن مذاکرات کنونی بین واشنگتن و تهران برای یافتن راهحل دیپلماتیک برای جنگ تثبیت کرده است.
از سوی دیگر، دولت پاکستان نیز حمله روز سهشنبه ایران به عربستان را محکوم کرد و بهطور رسمی در کنار ریاض قرار گرفت.
پاکستان و عربستان در سپتامبر گذشته توافق دفاع مشترک امضا کردند که بر اساس آن، حمله به یکی از دو کشور، حمله به هر دو تلقی میشود.
وزارت امور خارجه پاکستان در بیانیه خود اعلام کرد: «دولت پاکستان حملات ایران را نقض جدی حاکمیت و تمامیت ارضی عربستان سعودی و تنشزایی خطرناکی میداند که صلح و ثبات منطقهای را تضعیف میکند.»
اسحاق دار، وزیر امور خارجه پاکستان، از زمان آغاز درگیریها در ۲۸ فوریه (۹ اسفند)، چندین بار اعتبار بند دفاعی با ریاض را به تهران یادآوری کرده است.
ایران بمباران “الجبیل” را پاسخی به حملات آمریکا و اسرائیل به پایانه نفتی خارک که پیشتر در همان روز (سهشنبه) رخ داده بود، دانست.
مصر و قطر خواستار یک “توافق فوری” پیش از ساعت ۲۰:۰۰ به وقت واشنگتن (صفر به وقت گرینویچ روز چهارشنبه) شدهاند تا از یک “سناریوی فاجعهبار” جلوگیری شود؛ این در حالی است که ترامپ امروز هشدار داد در صورت عدم دستیابی به توافق، «امشب کل یک تمدن از بین خواهد رفت و دیگر باز نخواهد گشت»
طرح ایران برای آتشبس؛ “تضمینهای امنیتی و وضع عوارض برای تنگه هرمز ”
طبق گزارشی رسانهای، ایران برای برقراری آتشبس با اسرائیل و ایالات متحده، خواستار دریافت تضمینهای امنیتی و توقف حملات اسرائیل به شبهنظامیان حزبالله در جنوب لبنان شده است.
روزنامه “نیویورک تایمز” به نقل از دو مقام دولتی ایران که نامشان فاش نشده، نوشت که تهران همچنین خواهان تضمینهایی است که در آینده هدف حملات بیشتری قرار نخواهد گرفت.
بر اساس این گزارش، طرح پیشنهادی تهران شامل بازگشایی مجدد تنگه هرمز به روی تردد کشتیهاست. با این حال، ایران قصد دارد عوارضی در حدود ۲ میلیون دلار (تقریباً ۱.۷ میلیون یورو) بهازای هر کشتی وضع کند. گفته میشود این درآمد با کشور عمان که هممرز با این آبراه است، تقسیم خواهد شد.
نیویورک تایمز در ادامه گزارش داد که ایران قصد دارد سهم خود از این درآمد را برای بازسازی زیرساختهایی هزینه کند که در حملات آمریکا و اسرائیل آسیب دیدهاند. طبق این گزارش، تهران در این صورت از مطالبات مستقیم برای غرامت صرفنظر خواهد کرد.
دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، روز دوشنبه این پیشنهاد را “قابل توجه” توصیف کرد، اما بعداً اظهار داشت که این پیشنهاد “کافی نیست”.
مکرون: دو تبعه فرانسوی زندانی در ایران در راه فرانسه هستند
امانوئل مکرون، رئیسجمهور فرانسه، روز سهشنبه، ۷ مارس (۱۸ اسفند) اعلام کرد که دو تبعه فرانسوی که در ایران زندانی بودند، عازم فرانسه شدهاند. این خبر پس از آزادی آنها در ماه نوامبر و پس از گذشت بیش از سه سال حبس به اتهام جاسوسی منتشر شد.
رئیسجمهور فرانسه در شبکه اجتماعی X (توییتر سابق) نوشت: «سیسیل کوهلر و ژاک پاریس پس از سه سال و نیم بازداشت در ایران، آزاد شدند و در راه فرانسه هستند.»
یک منبع در وزارت امور خارجه فرانسه که نخواست نامش فاش شود به خبرگزاری فرانسه گفت که این زوج سحرگاه سهشنبه در یک کاروان دیپلماتیک به همراه سفیر فرانسه، ایران را ترک کردند و “در حال حاضر در جمهوری آذربایجان هستند”.
کوهلر ۴۱ ساله و پاریس ۷۲ ساله در مه ۲۰۲۲ (اردیبهشت ۱۴۰۱) در پایان سفری به ایران دستگیر شدند؛ سفری که خانوادههایشان تأکید دارند کاملاً ماهیت توریستی داشته است.
آنها در ماه نوامبر از زندان اوین تهران آزاد شده بودند، ولی امکان خروج از ایران را نداشتند. خانوادههای این دو نفر اتهامات جاسوسی علیه آنها را “ساختگی” میدانند.
با وجود آزادی از زندان، این زوج برای خروج از کشور در انتظار بودند. سرنوشت آنها پس از حملات ایالات متحده و اسرائیل به ایران در اواخر فوریه که جرقه یک جنگ منطقهای را زد، حتی نامشخصتر به نظر میرسید.
هر دو فرانسوی مورد اشاره معلم هستند، البته پاریس بازنشسته است. آنها و در میان تعدادی از اروپاییهایی بودند که در آنچه فعالان و برخی دولتهای غربی از جمله فرانسه “استراتژی عمدی گروگانگیری توسط ایران برای گرفتن امتیاز از غرب” توصیف میکنند، گرفتار شده بودند.
در جریان جنگ جاری فرانسه نسبت به حمله آمریکا و اسرائیل به ایران لحن و موضعی منتنقدانه گرفته است و رئیس جمهور این کشور تا کنون دوبار با مسعود پزشکیان، رئیس جمهور ایران تماس تلفنی داشته است.
نتانیاهو نقش اسرائیل در حمله به تاسیسات راه آهن ایران را تایید کرد
به گفته معاون سیاسی و امنیتی استاندار اصفهان، بعد از ظهر سهشنبه ۱۸ اسفند (۷ مارس) به پل راه آهن یحیی آباد در شهرستان کاشان حمله شده است.
اکبر صالحی روز سهشنبه در گفتوگو با ایرنا افزود: «در این تجاوز ۲ شهروند شهید و ۳ شهروند دیگر هم مجروح شدند.»
خبرگزاری ایسنا نیز از مورد حمله قرار گرفتن پل راه آهن واقع در امین آباد، حدفاصل زنجان به میانه، خبر داده است.
این در حالی است که به گفته معاون سیاسی _ امنیتی استاندار قم نیز، پلهای خطوط ارتباطی قم در خارج از شهر قم و غرب استان مورد هجوم پرتابهها قرار گرفته است.
خبرگزاری دولتی مهر نیز در خبری نوشته است که “ظهر امروز در جریان حمله هوایی اسرائیل و آمریکا به بخش قلعه نو در ری، تنها پل رودخانه سرخه حصار که خط ریلی راه آهن در روستای مقیمآباد را پوشش میداد، هدف اصابت قرار گرفت.”
پیشتر اعلام شد که “به منظور رعایت احتیاط، کلیه حرکت قطارها از راه آهن مشهد تا اطلاع ثانوی لغو شده است”.
خبر حمله به برخی از ایستگاهها و تاسیسات راهآهن بعد از منتشر میشود که ارتش اسرائیل با انتشار پستی در ایکس به مسافران قطارها در ایران هشدار داد تا ساعت ۹ شب سهشنبه ۱۸ فروردین از استفاده و سفر با قطار در سراسر این کشور خودداری کنند و همچنین از خطوط راهآهن فاصله بگیرند، چرا که در این صورت جانشان در خطر خواهد بود.
روز سهشنبه، بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، پس از گزارش مقامات ایرانی مبنی بر آسیب به دستکم دو پل و زیرساختهای ریلی، اعلام کرد که اسرائیل خطوط راهآهن و پلهایی را در ایران که “مورد استفاده سپاه پاسداران بوده”، هدف قرار داده است.
نتانیاهو در ویدئویی که توسط دفترش منتشر شد، گفت: «ما در حال درهم کوبیدن رژیم ترور در ایران… با جدیتی حتی فراتر و با قدرتی رو به افزایش هستیم. دیروز، خلبانان ما هواپیماهای ترابری و دهها بالگرد را در یک پایگاه نیروی هوایی ایران نابود کردند. امروز نیز آنها راهآهن و پلهای مورد استفاده سپاه پاسداران را هدف قرار دادند.»
در همین حال، خبرگزاریهای داخلی از زنجیرههای انسانی اطراف برخی از نیروگاهها وپلها خبردادهاند. از جمله تصاویری منتشر شده که مردم را روی پل تاریخی دزفول و پل سفید اهواز نشان میدهند.
ونس: حمله به خارک به معنای تغییر در راهبرد آمریکا نیست
جیدی ونس، معاون رئیسجمهور ایالات متحده، روز سهشنبه، ۷ مارس (۱۸اسفند) اعلام کرد که حملات آمریکا به جزیره خارک در ایران به معنای تغییر در استراتژی آمریکا نیست.
همزمان، یک مقام آمریکایی در گفتوگو با خبرگزاری رویترز تأکید کرد که این حملات مضاعف به اهداف نظامی، تأثیری بر زیرساختهای نفتی جزیره خارک نداشته است.
این مقام که نخواست نامش فاش شود، به رویترز گفت که دستکم برخی از این حملات، سایتهایی را هدف قرار دادهاند که پیش از این نیز مورد اصابت قرار گرفته بودند. وی افزود که این حمله در ساعات اولیه بامداد سهشنبه رخ داده است.
ونس که بهطور جداگانه در بوداپست، پایتخت مجارستان، سخن میگفت، تصریح کرد که این حملات تغییری در راهبرد ایالات متحده ایجاد نکرده است. وی افزود دولت ترامپ اطمینان دارد که میتواند در مذاکرات برای پایان دادن به درگیری، تا ساعت ۸ شب (به وقت محلی) پاسخ ایران را دریافت کند. دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، در ضربالاجلی که سهشنبهشب وقت انقضای آن است از ایران خواسته است که از تسلیحات هستهای چشمپوشی کرده و تنگه هرمز را که یک مسیر حیاتی برای انتقال نفت است، بازگشایی کند.
ونس گفت: «بنا بود برخی اهداف نظامی را در جزیره خارک هدف قرار دهیم و معتقدم که این کار را انجام دادهایم.»
او در ادامه افزود: «ما قصد نداریم به زیرساختها و تأسیسات انرژی ایران حمله کنیم، مگر اینکه جمهوری اسلامی پیشنهادی ارائه دهند که مورد حمایت ما نباشد، یا اینکه اصلاً پیشنهادی ارائه ندهند. من فکر نمیکنم اخبار مربوط به جزیره خارک نشاندهنده تغییر در استراتژی یا تغییری در رویکرد رئیسجمهور ایالات متحده باشد.»
تهدید جدید ترامپ علیه ایران: یک تمدن کامل امشب نابود خواهد شد
دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، اندکی قبل از پایان مهلت تعیینشده از سوی خود برای بازگشایی تنگه هرمز، ایران را تهدید کرد که سرنوشت بسیار بدی در انتظار آن است.
ترامپ در پیامی در “تروث سوشاال”، شبکه اجتماعی شخصی خود، نوشت: «یک تمدن کامل امشب خواهد مرد و هرگز باز نخواهد گشت.»
بنا بر ضربالاجل ترامپ ایران باید تا سهشنبه شب، ۷ مارس (۱۸ فروردین) تنگه هرمز را باز کند، وگرنه با حملات شدید به زیرساختهای خود مواجه خواهد شد.
ترامپ در پیام خود افزود که شخصا مایل به این کار نیست ولی احتمالا رخ خواهد داد.
با این همه او بروز معجره را غیرممکن ندانست و در ادامه پیام خود نوشت که “اکنون که رژیم ایران کاملا دگرگون شده و ذهنهایی متفاوت، باهوشتر و کمتر افراطی حاکم خواهند شد، شاید اتفاقی انقلابی و شگفتانگیز رخ دهد”.
ترامپ پیام خود را با این جمله تمام کرده است که “امشب خواهیم فهمید؛ یکی از مهمترین لحظات در تاریخ طولانی و پیچیده جهان. ۴۷ سال اخاذی، فساد و مرگ سرانجام پایان خواهد یافت” او در انتها آرزو کرده است که “خدا مردم بزرگ ایران را حفظ کند”.
در همین حال، جیدی ونس، معاون رئیسجمهور ایالات متحده، اعلام کرد که آمریکا اطمینان دارد میتواند تا ضربالاجل روز سهشنبه، پاسخی از سوی ایران دریافت کند.
تهدید سپاه علیه کشورهای خلیج فارس: از نفت و گاز محروم میشوید
روابط عمومی سپاه پاسداران، روز سهشنبه، ۱۸ فروردین (۷ آوریل) با صدور بیانیهای کمسابقه تهدید کرد که در صورت عملیشدن تهدیدهای آمریکا، واکنش ایران “فراتر از منطقه خواهد بود”.
در این بیانیه با اشاره به تهدید آمریکا مبنی بر حمله به زیرساختهای ایران در صورت مسدودماندن تنگه هرمز، آمده است که اگر آمریکا “از خطوط قرمز عبور کند… ما با زیرساختهای آمریکا و شرکایش کاری خواهیم کرد که آمریکا و متحدانش تا سالها از نفت و گاز منطقه محروم شوند”.
“شرکای منطقهای آمریکا” نیز تهدید شدهاند که در صورت عملیشدن تهدید ایالت متحده، سپاه پاسداران “در انتخاب اهداف مقابله به مثل” هیچ ملاحظهای نخواهد داشت.
این در حالی است که حمله سپاه به تاسیسات زیرساختی کشورهای جنوب خلیج فارس در جنگ اخیر بیسابقه نیست. بخشهایی از تاسیسات گازی قطر و تاسیسات نفتی امارات و کویت و عربستان یا فرودگاههای این کشورها تا کنون آماج این حملات بودهاند.
بیانیه سپاه همچنین شامل فهرستی از “اهداف آمریکایی” است که ادعا شده است امروز مورد حمله سپاه قرار گرفتهاند، از جمله “بزرگترین مجتمع پتروشیمی متعلق به شرکتهای آمریکایی سادرا، اکسون موبیل و داوکمیکال واقع در منطقه الجبیل عربستان و مجتمع بزرگ پتروشیمی شرکت آمریکایی شورون فیلیپس مستقر در الجُعیمه عربستان با موشکهای میان برد و چند فروند پهپادهای انتحاری مورد هدف موثر قرار گرفتند.
ناو گروه هواپیمابر CVN 72 آمریکا در اعماق اقیانوس هند نیز از دیگر اهدافی است که سپاه مدعی حمله به آن شده است.
ایران از “حمله به جزیره خارک” خبر داد
ایران از وقوع انفجارهای جدید در جزیره خارک در خلیج فارس خبر داده است. خبرگزاری حکومتی مهر روز سهشنبه ۷ آوریل (۱۸ فروردین) گزارش داده که این جزیره هدف حمله قرار گرفته است.
نیروهای نظامی ایالات متحده اواخر اسفندماه (اواسط مارس) حملات هوایی به این منطقه انجام داده بودند که عمدتا متوجه تاسیسات نظامی این جزیره بود و به تاسیسات صدور نفت آسیبی وارد نکرد. معلوم نیست که حملات جدید متوجه کدام بخش جزیره بوده است.
در ارتباط با فشارهای آمریکا برای مجبور کردن ایران به آزادسازی تنگه هرمز، بحث بمباران یا اشغال جزیره خارک پیوسته به عنوان یکی از گزینهها مطرح بوده است.
جزیره خارک مهمترین پایانه صادرات نفت ایران در خلیج فارس به شمار میرود و بخش بزرگی (تا ۹۰ درصد) از تولید نفت کشور از این محل به خریداران ارسال میشود.
در همین حال، خبرگزاری ایسنا نیز گزارش داده است که بعد از ظهر سهشنبه به وقت محلی، نقطهای در محدوده زیتون و ملیراه اهواز هدف قرار گرفته است. در باره موقعیت و کارکرد دقیق مکان مورد حمله و آسیب یا تلفات احتمالی هنوز خبری منتشر نشده است.
