خبرهای کوتاه و فشرده درباره این اعتراضها را در این مجموعه بخوانید.
اینترنت بدون سانسور با سایفون دویچه وله
دویچه وله فارسی را در اینستاگرام دنبال کنید
تشدید تحریمهای اتحادیه اروپا علیه جمهوری اسلامی در واکنش به سرکوب معترضان
اورزولا فون در لاین رئیس کمیسیون اروپا اعلام کرد که در پی کشتار و سرکوب خونین مردم معترض در ایران، ممنوعیتهای بیشتری روی صادرات فناوریهای پهپادی و موشکی به ایران از سوی اتحادیه اروپا وضع خواهد شد.
او با انتشار پستی در شبکه اجتماعی اکس (توییتر سابق) نوشت: «اروپا بهطور کامل در کنار زنان و مردان شجاع ایران ایستاده است؛ کسانی که جانشان را به خطر میاندازند تا برای خود و نسلهای آتی آزادی مطالبه کنند.»
فون در لاین در بخش دیگری از پیام خود اشاره کرد که اتحادیه اروپا “پیشتر تحریمهای گستردهای را علیه ایران به دلیل نقض حقوق بشر، گسترش تسلیحات هستهای و حمایت آن از جنگ روسیه علیه اوکراین اعمال کرده بود.
رئیس کمیسیون اروپا افزود: «ما همچنین به همراه کایا کالاس، مسئول ارشد سیاست خارجی و امنیتی اتحادیه اروپا، در حال آمادهسازی تحریمهای جدیدی در واکنش به سرکوب مستمر و بیرحمانه معترضان از سوی این رژیم هستیم.»
کمیسیون امنیت ملی مجلس: آمریکا باید در صورت تعرض به خامنهای منتظر صدور حکم جهاد باشد
کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس شورای اسلامی با صدور بیانیهای خطاب به دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا هرگونه تعرض به علی خامنهای، رهبر جمهوری اسلامی را “به معنای اعلام جنگ با تمام دنیای اسلام” توصیف کرد.
این کمیسیون، آمریکا و متحدانش را تهدید کرد که در این صورت “باید منتظر صدور حکم جهاد از سوی علمای اسلام و پاسخ سربازان اسلام در تمام نقاط جهان باشند.”
در بیانیه کمیسیون امنیت ملی، ادعا شده که آمریکا در جنگ ۱۲ روزه و همچنین اعتراضات مردمی اخیر دچار “شکست” شده و اخیرا به تهدید خامنهای پرداخته است.
این بیانیه همچنین ترامپ را “رئیسجمهور روانی ایالات متحده” خوانده و با بیان این ادعا که آمریکا هزاران جانباخته اعتراضات اخیر را “به ملت ایران تحمیل کرده”، واشنگتن را تهدید کرد که “باید به همان تعداد از سربازان آمریکایی تلفات بدهد.”
این ادعا در حالی مطرح میشود که بر اساس برآورد سازمانهای حقوق بشری، حکومت ایران در جریان اعتراضات، دست به کشتار هزاران نفر از مردم معترض با شلیک مستقیم گلوله زده است. جمهوری اسلامی در ادبیات رسانهای خود در روزهای اخیر بارها ادعا کرده که مردم معترض “توسط عوامل آمریکا و موساد” کشته شدهاند.
این بیانیه همچنین در بخش دیگری خواستار آن شده که ترامپ، به خاطر حذف قاسم سلیمانی، فرمانده پیشین سپاه قدس، “باید مورد قصاص قرار گیرد.”
بیانیه کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس شورای اسلامی در حالی نسبت به “تعرض” به خامنهای هشدار میدهد که ابوالفضل شکارچی، سخنگوی ستاد کل نیروهای مسلح جمهوری اسلامی نیز اخیرا با تهدید ایالات متحده مدعی شده بود: «اگر دست تعرضی بهسمت رهبر ما دراز شود، علاوهبر اینکه قاطعانه آن دست را قطع میکنیم، دنیای آنها را به آتش خواهیم کشید، امانشان را خواهیم برید و هیچ منطقه امنی را برای آنها نخواهیم گذاشت.»
وزیر خارجه روسیه: دلیلی نمیبینم تجارت با ایران را متوقف کنیم
وزیر امور خارجه روسیه در واکنش به اعتراضات سراسری در ایران گفت که این کشور نسبت به “تلاشهای آشکار برای بیثبات کردن اوضاع در ایران” نگران است.
سرگئی لاوروف با بیان این که روسیه و ایران برنامههای تجاری امیدوارکنندهای دارند افزود که دلیلی برای توقف پروژههای سرمایهگذاری وجود ندارد.
لاوروف افزود: «نیروگاه هستهای بوشهر بهطور فعال در حال گسترش است و کار بر روی یک بخش مهم از کریدور بینالمللی حملونقل شمال–جنوب میان روسیه و جمهوری آذربایجان در جریان است.»
وزیر خارجه روسیه در یک نشست خبری که به بررسی نتایج دیپلماسی روسیه در سال ۲۰۲۵ اختصاص داشت در پاسخ به پرسش یک خبرنگار ایرانی درباره اینکه تعرفههای آمریکا چگونه میتواند بر روابط تجاری و سرمایهگذاری دوجانبه میان روسیه و ایران تاثیر بگذارد، گفت: «ما با شما تجارت میکنیم، شما و ما. تجارت همانطور که خودمان تصمیم بگیریم توسعه خواهد یافت. ما با جمهوری اسلامی ایران نهتنها در حوزه تجارت، بلکه در زمینه سرمایهگذاری نیز برنامههای خوبی داریم.»
لاوروف همچنین دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، را متهم کرد که از تعرفهها بهعنوان ابزارهای سیاستگذاری استفاده میکند و گفت: «هر زمان که در روابط تجاری و اقتصادی از اقدامات قهری یکجانبه استفاده میشود، این نشان میدهد که آغازکننده این اقدامات، به توان رقابتی خود در بازارهای جهانی اطمینان ندارد.»
هانا نویمان: روز پنجشنبه در پارلمان اروپا در خصوص ایران رایگیری میشود
هانا نویمان، نماینده آلمانی پارلمان اروپا از حزب سبزها با انتشار پستی در اکس (توییتر سابق) نوشت که پارلمان اروپا در حال بحث درباره ایران است و روز پنجشنبه ۲۲ ژانویه درباره یک قطعنامه در همین زمینه رایگیری خواهد کرد.
رئیس هیئت روابط پارلمان اروپا در امور ایران افزود: «من تلاش میکنم پارلمان مطالبات روشنی را تصویب کند که همبستگی کامل با معترضان را نشان دهد، سرکوب خشونتآمیز رژیم را محکوم و مسئولان آن را مجازات کند.»
این نماینده پارلمان اروپا در توضیح اقدامات در نظر گرفته علیه حکومت ایران، به مواردی شامل “قرار دادن سپاه پاسداران در فهرست تروریستی”، “مسدود کردن داراییهای بانکهای ایرانی و اجرای سختگیرانه تحریمها”، “ارائه ویزای اضطراری به افراد در معرض خطر” و “اقدام علیه سرکوب فرامرزی و اخراج دیپلماتها و موارد دیگر” اشاره کرد.
در عین حال، برخی از کاربران در واکنش به این پیام، با اشاره به جزییات حقوقی و واژگان استفاده شده در آن، خطاب به این نماینده پارلمان اروپا نوشتهاند که این قطعنامه برای همبستگی کامل با معترضان کافی نیست. از جمله آن که این قطعنامه صرفا خواستار “ابزارهای دیپلماتیک” شده و همچنین در بند مربوط به اخراج دیپلماتهای جمهوری اسلامی خواسته شده که دیپلماتهای حکومت ایران، “در مواردی که شواهد معتبر از دخالت [در سرکوب] وجود داشته باشد” اخراج شوند.
برخی از کاربران همچنین اشاره کردهاند که در متن پیشنویس این قطعنامه، هیچ درخواستی برای فراخواندن سفرای کشورهای عضو اتحادیه اروپا از تهران وجود ندارد و این امر از نگاه آنها به معنی عادی نگاه داشتن سطح روابط اروپا با جمهوری اسلامی در شرایطی است که هزاران نفر از معترضان در پی سرکوب خونین توسط جمهوری اسلامی جان خود را از دست دادهاند.
مدیر اجرایی دیدهبان سازمان ملل خطاب به عراقچی: شما به طور مستقیم در جنایت علیه بشریت دخیل هستید
مدیر اجرایی دیدهبان سازمان ملل متحد، با انتشار پستی در اکس (توییتر سابق) به اظهارات عباس عراقچی، وزیر خارجه جمهوری اسلامی مبنی بر این که مجمع جهانی اقتصاد، دعوت از او برای شرکت در نشست داووس را به دلیل “دروغها” یا “فشار اسرائیل” پس گرفته، واکنش نشان داد.
هیلل نویر نوشت: «نه، آقای عراقچی، مجمع جهانی اقتصاد شما را نه به دلیل “دروغها” یا “فشار اسرائیل”، بلکه به این دلیل لغو کرد که شما به طور مستقیم در جنایت علیه بشریت علیه مردم خودتان دخیل هستید.»
مجمع جهانی اقتصاد در شهر داووس سوئیس روز دوشنبه ۱۹ ژانویه (۲۹ دی) اعلام کرد عباس عراقچی، وزیر خارجه جمهوری اسلامی در این نشست شرکت نخواهد کرد.
این مجمع با انتشار پستی در شبکه اکس نوشت: «اگرچه او [عراقچی] پاییز گذشته دعوت شده بود، اما مرگ غمانگیز غیرنظامیان در ایران طی چند هفته گذشته، به این معناست که امسال حضور نمایندهای از دولت ایران در داووس درست نیست.»
نویر در ادامه پیام خود خطاب به عراقچی نوشت: «آنها نمیخواستند ببینند پلیس سوئیس به صحنه سن برگزاری نشست هجوم میبرد تا شما را بازداشت کند.»
عراقچی پیش از این با انتشار توییتی مدعی شده بود که مجمع جهانی اقتصاد حضور او در داووس را “بر اساس دروغها و فشار سیاسی از سوی اسرائیل و نیروهای نیابتی و مدافعان مستقر در ایالات متحده آن” لغو کرده است.
مدیر اجرایی دیدهبان سازمان ملل، نهاد حقوق بشری مستقر در ژنو، پیش از لغو این سفر خطاب به عراقچی نوشته بود: «اگر این هفته پا به داووس بگذارید، یک شکایت کیفری نزد دادستانهای سوئیس ثبت خواهد شد. نقش فرماندهی شما در شورای عالی امنیت ملی در قتلعام هزاران معترض مصداق جنایت علیه بشریت است. انتظار بازداشت، محاکمه و اجرای عدالت را داشته باشید.»
برگزاری نشست اضطراری شورای حقوق بشر سازمان ملل درباره ایران
شورای حقوق بشر سازمان ملل متحد یک نشست اضطراری درباره اعتراضات ایران برگزار خواهد کرد.
خبرگزاری رویترز با انتشار گزارشی در این زمینه بر اساس سندی که روز سهشنبه ۲۰ ژانویه مشاهده کرده، اعلام کرد که حامیان این نشست قصد دارند درباره “خشونت نگرانکننده” بهکاررفته علیه معترضان در ایران گفتوگو کنند.
طبق این گزارش، یک مقام حکومت ایران گفت که حکومت “کشته شدن دستکم ۵ هزار نفر” در جریان اعتراضها را تایید کرده است.
فولکر تورک، مدیر حقوق بشر سازمان ملل متحد این خشونتها را محکوم کرده است.
بر اساس نامهای که اینار گونارسون سفیر ایسلند در سازمان ملل، به نمایندگی از گروهی از کشورها از جمله آلمان و بریتانیا نوشته و رویترز آن را مشاهده کرده، برگزاری یک “نشست ویژه به دلیل اهمیت و فوریت وضعیت لازم است، بهویژه به دلیل گزارشهای معتبر از خشونت نگرانکننده، سرکوب معترضان و نقض قوانین بینالمللی حقوق بشر در سراسر ایران.”
سازمان ملل متحد تایید کرده است که نشست ویژه در روز جمعه ۲۳ ژانویه برگزار خواهد شد و تاکنون ۲۱ کشور از این پیشنهاد حمایت کردهاند.
سازمان دیدهبان حقوق بشر، کشتارهای گسترده و غیرقانونی در ایران توسط جمهوری اسلامی را محکوم کرده و خواستار آن شده است که کمیته تحقیق سازمان ملل متحد، خشونتهای مرگبار را بررسی کند و برای انجام این کار تامین مالی تکمیلی دریافت کند.
فرستاده دیپلماتیک جمهوری اسلامی در سازمان ملل تاکنون به درخواست برای اظهارنظر در این زمینه به خبرگزاری رویترز پاسخی نداده است.
دیپلماتها در سازمان ملل به رویترز گفتند که جمهوری اسلامی متونی را در رد اتهامهای مربوط به سرکوب برای نمایندگان سایر کشورها در سازمان ملل ارسال کرده و مدعی شده است که “درگیریها در پی حملات مسلحانه به نیروهای امنیتی حکومت رخ داده است.”
گلن پایوت از “ایمپکت ایران”، ائتلافی متشکل از ۱۹ سازمان غیردولتی که کارزار پیگیری وضع حقوق بشر در ایران را هدایت میکند، به رویترز گفت: «این نشست پیامی به مقامهای حکومت ایران خواهد بود که خونریزی و سرکوب صداهای مخالف باید متوقف شود و این که آنها تحت نظارت هستند.»
پایوت افزود: «این نشست همچنین فرصتی خواهد بود برای دولتها تا حمایت جهانی از حقوق همه ایرانیان برای اعتراض مسالمتآمیز و شنیده شدن صداهایشان بدون ترس از اقدامات تلافیجویانه یا خشونت را نشان دهند.»
شیرین عبادی: حذف خامنهای کم ضررترین راه برای توقف کشتار است
شیرین عبادی، حقوقدان ایرانی و برنده جایزه صلح نوبل در سال ۲۰۰۳، در گفتگویی با روزنامه “لیبراسیون” فرانسه با اشاره به سرکوب خونین اعتراضات مردمی در ایران گفت که “بدون مداخله خارجی خشونت بیحد و حصر و مرگبار علی خامنهای متوقف نخواهد شد.”
عبادی افزود: «در چندین مورد، ایرانیان به خیابانها آمدهاند، تنها با مشتهای گره کرده خود، تا آرزوی خود را برای سقوط این رژیم ابراز کنند.»
این حقوقدان ایرانی اضافه کرد: «هر بار، تنها پاسخ، واکنشهای خشونتآمیز و بیرحمانه، دستگیریها و قتلهای فزاینده بوده است. ایرانیان در نهایت به خانههای خود میروند و سپس یک یا دو سال بعد، دیگر نمیتوانند تحمل کنند و دوباره به خیابانها میآیند.»
عبادی در ادامه با بیان این که “این چرخه بارها تکرار میشود”، گفت: «تا زمانی خامنهای در قدرت باشد هیچ تغییری را شاهد نخواهیم بود.»
برنده جایزه صلح نوبل در بخش دیگری از مصاحبه خود با تاکید بر لزوم مداخله خارجی برای حذف خامنهای گفت: «شاید کم ضررترین چیز برای مردم ایران این باشد که رهبر و حلقه نزدیکانش با مداخله خارجی از بین بروند. همان طور که این کار را با اسماعیل هنیه کردند. آنها او را بدون بمباران مردم کشتند.»
“حکم اعدام برای سربازی که تن به شلیک به معترضان نداد”
کانون حقوق بشر ایران میگوید، جاوید خالص، سربازی که در اعتراضات سراسری دیماه حاضر به شلیک به معترضان نشد به اعدام محکوم شده است.
این نهاد حقوق بشری در گزارشی که در این باره در روز سهشنبه ۳۰ دی (۲۰ ژانویه) منتشر کرده، آورده که خبر حکم اعدام برای این جوان، نگرانیها از موج تازه قتل عام توسط دستگاه قضایی ایران را افزایش داده است: «این حکم در شرایطی صادر شده که مقامات قوه قضائیه به صراحت از محاکمههای صحرایی و اجرای سریع احکام اعدام علیه بازداشتشدگان اعتراضات سخن گفتهاند.»
طبق این گزارش، هنوز اطلاعات دقیقی در مورد او که پس از این سرپیچی به زندان اصفهان منتقل شد و همچنین روند رسیدگی قضایی و نوع اتهاماتش در دست نیست.
کانون حقوق بشر ایران میگوید، دهها هزار نفر در جریان اعتراضات بازداشت شدهاند و بسیاری از آنها بدون دسترسی به وکیل و دادرسی عادلانه در بازداشت بهسر میبرند.
تشکیل پرونده علیه ۱۵ چهره ورزشی و بازیگر در رابطه با اعتراضات
دادستانی تهران در رابطه با خیزش اعتراضی دیماه و فراخوانهای شاهزاده رضا پهلوی به حضور در خیابانها و راهپیمایی ضدحکومتی، علیه ۱۵ چهره ورزشی و سینمایی تشکیل پرونده داده و اعلام جرم کرده است.
طبق خبری که در این باره در خبرگزاری تسنیم منتشر شده، معترضان متهم به “وارد آوردن آسیب و خسارت گسترده به نیروهای امنیتی و اموال عمومی” شدهاند.
در این خبر آمده است، این اقدام در راستای “مطالبات رئیس قوه قضائیه برای برخورد با حامیان مستقیم و غیرمستقیم حوادث اخیر صورت گرفته” و طی آن، علاوه بر ۱۵ چهره ورزشی و سینمایی، برای “۱۰ امضاکننده بیانیه خانه سینما و ۶۰ واحد صنفی (کافه)” پرونده قضایی تشکیل شده است.
دادستانی همچنین دستور توقیف اموال تعدادی از متهمان را صادر کرده است.
جمهوری اسلامی در حالی که مدعی شده، شمار تظاهرکنندگانی که بعد از این فراخوانها پا به خیابان گذاشتهاند اندک بوده دست به قطع گسترده ارتباطات، از جمله قطع اینترنت زده و آمارهایی که تا کنون از درون ایران به بیرون درز کرده از کشته شدن هزاران نفر در اعتراضات حکایت دارد.
حکومت همچنین طبق رویه سالهای قبل، هیچ مسئولیتی را در قبال کشتهشدن معترضان بر عهده نگرفته و تهدید به مجازاتهای سنگین برای بازداشتشدگان کرده است.
هشدار گزارشگر ویژه سازمان ملل در مورد کشتارهای گسترده در ایران
گزارشگر ویژه سازمان ملل متحد در امور حقوق بشر ایران با اشاره به شمار فزاینده کشتهشدگان اعتراضات ضدحکومتی دیماه در ایران در مورد کشتارهای گسترده در این کشور هشدار داد.
مای ساتو در گفتوگویی اختصاصی با شبکه خبری “ایبیسی” با برآورد این که حکومت در جریان اعتراضات دست به کشتن دست کم ۵هزار غیرنظامی زده خواستار بررسی “جنایات احتمالی علیه بشریت” در این کشور از سوی نهادهای بینالمللی شد و گفت: «هیأت حقیقتیابی که هماکنون وجود دارد بهترین نهاد برای بررسی این موارد است.»
ساتو یادآور شد که گزارشهایی که از سوی پرشکان به دست آورده، حاکی از آن است که “شمار کشتهشدگان ممکن است از ۲۰هزار نفر نیز فراتر برود”.
او افزود: «ویدئوهای متعددی دیدهام که در آن نیروهای امنیتی به سوی غیرنظامیان غیرمسلح تیراندازی میکنند.»
نماینده ویژه سازمان ملل ادامه داد: “جنایت علیه بشریت به نقض گسترده و سازمانیافته حقوق بشر علیه غیرنظامیان اطلاق میشود که شامل قتل، شکنجه و بازداشت خودسرانه است؛ اعمالی که با قصد و تعمد انجام گرفتهاند”.
او به زخمی شدن هزاران نفر و بازداشت دههاهزار معترض اشاره کرد و افزود، آنچه که تا کنون دیده میشود “بسیار جدی” است و جامعه جهانی نباید نسبت به آن بیاعتنا بماند.
دفتر ظریف خبر “بازداشت” او و حسن روحانی را تکذیب کرد
دفتر محمدجواد ظریف، معاون پیشین رئیسجمهور ایران با اشاره به گفتوگوی اخیر ابوالقاسم جراره، نماینده تهران با علی علیزاده، فعال سیاسی خارج از کشور خبر بازداشت او و حسن روحانی، رئیسجمهور پیشین ایران را تکذیب کرده است.
در بیانیهای که در این رابطه در روز سهشنبه ۳۰ دی (۲۰ ژانویه) منتشر شد و در رسانههای ایران بازتاب یافته این خبر “ادعایی سراسر دروغ” خوانده شد که “به قدری مضحک و بیپایه بود که در ابتدا بنایی بر تکذیب آن نداشتیم”.
در بیانیه دفتر ظریف آمده است: «ابوالقاسم جراره اخیرا در گفتوگو با برنامهای با اجرای علی علیزاده ادعاهایی علیه ظریف و روحانی بیان کرده و مدعی شده بود که آنها تحت بازداشت هستند.»
طبق آخرین خبرها، کانال ۱۴ اسرائیل نیز در گزارشی اعلام کرده بود که محمدجواد ظریف در جریان اعتراضات دیماه “بارها با شاهزاده رضا پهلوی تماس گرفته و حسن روحانی، رئیسجمهور پیشین را در جریان قرار داده است”.
در ادامه این خبر آمده بود که در همین رابطه “هم ظریف و هم روحانی توسط سپاه پاسداران بازداشت شدهاند”.
مدیر سازمان حقوق بشر ایران: شمار کشتهها ممکن است خیلی بیشتر باشد
محمود امیری مقدم، مدیر سازمان حقوق بشر ایران طبق اطلاعات دریافتی از شاهدان عینی، خانوادهها و سایر شهروندان و شواهد موجود میگوید، شمار کشتهشدگان اعتراضات مردمی دیماه ممکن است بسیار بیشتر از تعداد اعلامشده باشد. به گفته او این شمار ممکن است حتی از “بالاترین برآوردهای رسانهای نیز فراتر باشد”.
امیری مقدم با بیان این که جمهوری اسلامی “بدون تردید یکی از بزرگترین کشتارهای جمعی معترضان در دوران ما” را انجام داده با اتکا بر شواهد موجود تصریح میکند که این کشتار “برنامهریزیشده و با هماهنگی کامل” انجام شده است.
او میافزاید: «این نشان میدهد که این جنایت بر اساس دستوری واحد از سوی رهبر جمهوری اسلامی خامنهای و با همکاری نیروهای سرکوب، بهویژه سپاه پاسداران، انجام شده است.»
مدیر سازمان حقوق بشر ایران خواستار رسیدگی فوری به پرونده این جنایات در دیوان کیفری بینالمللی و قرار دادن نام سپاه پاسداران در فهرست تروریستی بینالمللی شد.
او همچنین توصیه کرده است، تهدیدهای مقامهای جمهوری اسلامی در مورد اعدام بازداشتشدگان بسیار جدی گرفته شود تا “از وقوع یک کشتار گسترده دیگر، این بار در زندانها” جلوگیری شود.
