دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریکا در واپسین ساعات باقیمانده از این آتشبس اعلام کرد که به درخواست شماری از مقامهای پاکستان، از سرگیری احتمالی حملات به جمهوری اسلامی را بهطور موقت متوقف و آتشبس را تمدید کرد.
در این بین، مذاکرات میان جمهوری اسلامی و آمریکا با میانجیگری پاکستان نیز بینتیجه پایان یافت.
آمریکا شامگاه ۱۹ خرداد ۱۴۰۵ در واکنش به سرنگونی یک بالگرد آپاچی ارتش این کشور، اهدافی را در خاک ایران مورد حمله قرار داد. جمهوری اسلامی نیز در واکنش شماری از پایگاههای آمریکا در کشورهای منطقه را هدف قرار داد.
افزون بر این، در هفتههای گذشته تنش میان دو کشور بر سر کنترل تنگه هرمز نیز بالا گرفته است. تهران از زمان آغاز جنگ تا کنون این آبراه مهم بینالمللی را مسدود کرده است؛ اقدامی که بهویژه بهدلیل پیامدهای آن بر اقتصاد جهانی، به تنش میان تهران و بسیاری از دیگر کشورها نیز انجامیده است.
آخرین خبرها از تحولات جنگ را از اینجا دنبال کنید: جنگ آمریکا و اسرائیل علیه جمهوری اسلامی ایران
نتانیاهو: عملیات مشترک آمریکا و اسرائیل، اسرائیل را از “نابودی هستهای” نجات داد
بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، روز دوشنبه در نخستین اظهارات خود پس از توافق واشنگتن و تهران برای پایان دادن به جنگ خاورمیانه، گفت عملیات نظامی مشترک آمریکا و اسرائیل علیه ایران، اسرائیل را از “تهدید نابودی هستهای” جمهوری اسلامی نجات داده است. او در یک کنفرانس خبری تلویزیونی گفت مهمترین نتیجه این عملیات، دور کردن خطر “مرگ جمعی” از شهروندان اسرائیلی برای سالهای آینده بوده است.
نتانیاهو گفت اگر این تهدید از میان برداشته نمیشد، میلیونها شهروند اسرائیلی با خطری جدی روبهرو بودند.
او تاکید کرد عملیات مشترک علیه ایران، از نگاه او، فقط یک موفقیت نظامی نبود، بلکه اقدامی بود که خطر نابودی جمعیت اسرائیل را برای سالها عقب رانده است.
آخرین خبرها از تحولات جنگ را از اینجا دنبال کنید: جنگ آمریکا و اسرائیل علیه جمهوری اسلامی ایران
همزمان، یک مقام ارشد آمریکایی گفت تفاهمنامهای که روز گذشته با ایران امضا شد، به خروج اسرائیل از لبنان مشروط نشده است.
با این حال، او گفت این توافق همچنان آتشبسی را در نظر میگیرد که نه فقط ایران، بلکه لبنان را نیز در بر میگیرد.
این مقام آمریکایی در جمع خبرنگاران گفت توافق، یک آتشبس است، اما “یکطرفه” نخواهد بود.
او افزود اگر ایران نتواند حزبالله را کنترل کند و این گروه به مواضع یا شهرکهای اسرائیلی حمله کند، اسرائیل حق خواهد داشت از خود دفاع کند و پاسخ بدهد.
مقام سوئیسی: هیچ درخواست رسمی برای میزبانی مراسم امضای تفاهم ایران و آمریکا دریافت نکردهایم
یک مقام دیپلماتیک سوئیس به تایمز اسرائیل گفت این کشور تاکنون هیچ اطلاعات یا درخواست رسمی برای میزبانی مراسم امضای تفاهمنامه میان ایران و آمریکا دریافت نکرده است. این موضع در حالی بیان شده که شهباز شریف، نخستوزیر پاکستان، گفته بود دو طرف قرار است روز جمعه در ژنو در مراسم امضای این تفاهم شرکت کنند.
دلیل این موضوع آن است که کشورهای حاضر در نشست گروه هفت که این هفته در اویان فرانسه برگزار میشود، از نمایندگیهای خود در ژنو بهعنوان پایگاه لجستیکی این اجلاس استفاده میکنند.
در عین حال، این مقام دیپلماتیک گفته است اگر چنین درخواستی مطرح شود، سوئیس به احتمال زیاد خواهد دانست چگونه مقدمات لازم برای برگزاری مراسم امضا را فراهم کند.
به این ترتیب، گزارش تازه نشان میدهد با وجود مطرح شدن نام ژنو بهعنوان محل امضای تفاهم، تا این لحظه هیچ درخواست رسمی در اینباره به سوئیس ارائه نشده است.
ترامپ: متن تفاهمنامه آمریکا و ایران بهزودی منتشر میشود
دونالد ترامپ، رئیسجمهوری آمریکا، گفت معاونش، جیدی ونس، برای امضای تفاهمنامه با ایران به ژنو خواهد رفت و افزود ممکن است خودش تا آن زمان آنجا نباشد، هرچند احتمال حضورش را نیز کاملاً رد نکرد.
او گفت متن تفاهمنامه میان ایالات متحده و ایران بهصورت عمومی منتشر خواهد شد و این کار احتمالا پس از مراسم رسمی امضا در روز جمعه انجام میشود. او که برای شرکت در اجلاس سران گروه ۷ به فرانسه رفته است، در دیدار دوجانبه با امانوئل ماکرون، رئیسجمهوری فرانسه در اویان، گفت میخواهد این متن منتشر شود، چون به گفته او “یک سند بسیار مهم و قدرتمند” است.
ترامپ در پاسخ به این پرسش که چه زمانی متن توافق منتشر خواهد شد، گفت “خیلی زود” و افزود احتمالاً مدتی پس از روز جمعه این کار انجام میشود.
او بار دیگر تأکید کرد که این تفاهمنامه یک سند مهم و قدرتمند است و به همین دلیل میخواهد در اختیار عموم قرار گیرد.
بر اساس این گزارش، مراسم رسمی امضای تفاهم قرار است روز جمعه در شهر ژنو سوئیس برگزار شود. با این حال، ترامپ گفت هنوز قطعی نیست که خودش در این مراسم حضور پیدا کند.
ترامپ همچنین در پاسخ به سوالی درباره اینکه آیا توافق شامل هرگونه رفع زودهنگام تحریمها برای ایران میشود یا نه، گفت چنین چیزی در کار نیست.
او افزود این تفاهمنامه در اصل “یک مسئله رفتاری” است و همزمان هشدار داد که هنوز این احتمال وجود دارد که دوباره جنگ از سر گرفته شود، هرچند ابراز امیدواری کرد که چنین اتفاقی رخ ندهد.
به گفته رئیس جمهور آمریکا، “تنگه هرمز در حال حاضر تا حدی باز است… تا جمعه، پس از پاکسازی مینها کاملاً باز خواهد شد”. او تأکید کرد که این بازگشایی بدون اخذ هرگونه عوارض از سوی ایران خواهد بود.
ترامپ همچنین از کاهش شدید قیمت نفت بعد از حصول توافق میان آمریکاو ایران سخن گفت و افزود که “بازار سهام مثل موشک در حال صعود است”.
او با بیان این که “میخواهیم ببینیم چگونه میتوانیم درگیری در لبنان را حل کنیم” گفت که “باید با اسرائیل در این مورد صحبت کنیم”.
نمایندگان پارلمان اروپا از فیفا خواستند درباره وضعیت فوتبالیستهای زندانی در ایران سکوت نکند
همزمان با جلب نگاه جهان به نخستین بازی تیم ملی ایران در جام جهانی ۲۰۲۶، شماری از نمایندگان پارلمان اروپا با اشاره به زندانی بودن چند فوتبالیست ایرانی و گزارشها درباره خطر اعدام یک بازیکن جوان، از فیفا خواستند به تعهدات حقوق بشری خود پایبند بماند. آنها تأکید کردهاند فوتبال را نمیتوان از حقوق و کرامت انسانی بازیکنان و هوادارانش جدا کرد و پرسش اصلی این است که آیا فیفا در برابر زندانی شدن، ناپدید شدن یا اعدام فوتبالیستها سکوت خواهد کرد یا نه.
در این متن آمده است سازمانهای حقوق بشری پروندههایی از فوتبالیستهای فعلی و سابق ایران را مستند کردهاند که با بازداشتهای خودسرانه، محرومیت از دادرسی عادلانه، شکنجه، ناپدیدسازی قهری و احکام طولانی زندان روبهرو شدهاند.
در این میان از احسان حسینیپور حصارلو، فوتبالیست ۱۹ ساله، نام برده شده که به نوشته این گزارش، پس از روندی قضایی که با انتقاد شدید وکلا و مدافعان حقوق بشر همراه بوده، با خطر اعدام قریبالوقوع روبهرو است.
نویسندگان این متن تاکید کردهاند حتی اگر فیفا درباره پروندههای قضایی فردی موضعگیری مستقیم نکند، همین گزارشها پرسشهای بزرگتری را پیش میکشد که مستقیما به مسئولیتها و تعهدات علنی این نهاد مربوط است.
در این متن آمده است فیفا بارها از ارزشهایی مانند کرامت و احترام سخن گفته و در اساسنامه و سیاستهای خود به رعایت حقوق بشر متعهد شده است. با این حال، نویسندگان تأکید کردهاند اعتبار این تعهدات نه در اسناد، بلکه در نحوه برخورد فیفا با زندانی شدن خود فوتبالیستها سنجیده میشود.
همچنین یادآوری شده که فیفا پیشتر در موضوعهایی مانند ممنوعیت ورود زنان به ورزشگاهها در ایران نشان داده بود که میخواهد به مسائل حقوق بشری مرتبط با فوتبال ورود کند. بر همین اساس، در متن آمده است سکوت در شرایط کنونی این پیام نگرانکننده را منتقل میکند که تعهدات حقوق بشری فقط تا زمانی معتبرند که هزینه سیاسی نداشته باشند.
کمیسر حقوق بشر سازمان ملل: ایران از آغاز سال دستکم ۱۸ معترض را اعدام کرده است
فولکر تورک، کمیسر عالی حقوق بشر سازمان ملل، در نشست شورای حقوق بشر سازمان ملل در ژنو گفت مقامهای جمهوری اسلامی از آغاز سال جاری دستکم ۴۰ نفر را با استناد به دلایل مرتبط با امنیت ملی اعدام کردهاند که ۱۸ نفر از آنها از معترضان بودهاند. او افزود مردم ایران “میان جنگ و سرکوب وحشیانه” گرفتار شدهاند.
تورک گفت از زمان سرکوب خونین اعتراضات در ماه ژانویه، مقامهای جمهوری اسلامی برخورد با منتقدان را تشدید کردهاند. به گفته او، هزاران نفر بازداشت شدهاند و محدودیتهای سختگیرانهتری نیز بر فضای عمومی تحمیل شده است.
در این گزارش آمده است ایران، به گفته گروههای حقوق بشری، پس از چین بیشترین شمار اعدامها را در جهان دارد. همچنین دو سازمان حقوق بشری گزارش دادهاند که در سال گذشته دستکم ۱۶۳۹ نفر در ایران اعدام شدهاند؛ رقمی که بالاترین میزان از سال ۱۹۸۹ توصیف شده است.
کمیسر حقوق بشر سازمان ملل از توافقی که یک روز پیشتر بر سر یک چارچوب برای پایان جنگ حاصل شده بود نیز استقبال کرد. او گفت اکنون روشن است که همه طرفها باید نهایت خویشتنداری را به خرج دهند و برای اجرای سریع و با حسن نیت این توافق تلاش کنند.
سازمان حقوق بشر ایران: حقوق مردم ایران نباید در روند مذاکرات پس از جنگ نادیده گرفته شود
سازمان حقوق بشر ایران، روز یکشنبه (۲۵ خرداد ۱۴۰۵)، در واکنش به اعلام توافق مقامهای جمهوری اسلامی ایران و ایالات متحده آمریکا برای پایان جنگ، اعلام کرد حقوق بشر مردم ایران نباید در روند مذاکرات آینده نادیده گرفته شود. این نهاد با اشاره به کشته شدن هزاران نفر، بازداشت گسترده شهروندان و افزایش اعدامهای سیاسی و امنیتی، خواستار آن شد که توقف فوری اعدامها و آزادی زندانیان سیاسی به شروط اصلی هرگونه گفتوگو با جمهوری اسلامی تبدیل شود.
سازمان حقوق بشر ایران اعلام کرد براساس گزارشهای رسمی جمهوری اسلامی، در جریان این جنگ ۳۴۶۸ نفر کشته شدند که ۱۴۶۰ نفر از آنان غیرنظامی بودند. این نهاد همچنین به آمار رسمی مقامهای جمهوری اسلامی درباره بازداشت بیش از ۶۵۰۰ نفر از زمان آغاز جنگ اشاره کرد؛ افرادی که به گفته مقامها در مجموعه اتهامهای “جاسوسی” و “وطنفروشی” دستهبندی شدهاند.
در این بیانیه آمده است در همین دوره، ۱۹ معترض، ۱۳ زندانی سیاسی در ارتباط با گروههای اپوزیسیون و ۱۰ نفر با اتهام جاسوسی برای کشورهای بیگانه یا همکاری با اسرائیل اعدام شدند؛ آماری که به گفته این نهاد، بالاترین میزان اعدام با اتهامهای سیاسی و امنیتی در یک بازه حدود ۱۰۰ روزه طی سه دهه گذشته است.
سازمان حقوق بشر ایران در این بیانیه از پایان جنگ استقبال کرده، اما همزمان از جامعه بینالملل، بهویژه دولتهای اروپایی، خواسته است وضعیت حقوق بشر در ایران را محور اصلی تعاملات خود با جمهوری اسلامی قرار دهند.
آخرین خبرها از تحولات جنگ را از اینجا دنبال کنید: جنگ آمریکا و اسرائیل علیه جمهوری اسلامی ایران
سازمان حقوق بشر ایران همچنین گفته است از زمان آغاز جنگ، بازداشت گسترده شهروندان با اتهامهایی چون همکاری و جاسوسی برای اسرائیل و آمریکا، تصویربرداری از مراکز حساس، ارتباط با رسانههای فارسیزبان خارج از کشور، نگهداری تجهیزات استارلینک، تشویش اذهان عمومی و اخلال در امنیت در فضای مجازی ادامه داشته است. این نهاد افزوده رسیدگی به پرونده این بازداشتشدگان اغلب بر اساس قانون جدید “تشدید مجازات جاسوسی و همکاری با رژیم صهیونیستی و کشورهای متخاصم علیه امنیت و منافع ملی” انجام میشود؛ قانونی که به گفته این سازمان، روند صدور و اجرای احکام اعدام را علیه معترضان، مخالفان سیاسی و حتی کاربران فضای مجازی تسریع کرده است.
بقایی: ایران و عمان امنیت تردد در تنگه هرمز را تامین میکنند
اسماعیل بقایی، سخنگوی وزارت امور خارجه جمهوری اسلامی ایران، اعلام کرد امنیت تنگه هرمز برای ایران از اهمیت بالایی برخوردار است و همه تدابیر اتخاذشده در ماههای اخیر کاملا منطبق با حقوق بینالملل بوده است. او گفت بر اساس یادداشت تفاهم، ایران بهعنوان دولت ساحلی با همکاری عمان و با مشورت ذینفعان، امنیت و تردد ایمن کشتیها را در این آبراه راهبردی تأمین میکند.
بقایی گفت این اقدامات نظارتی و حمایتی، متناسب با تعهدات طرف مقابل اجرا میشود و جایگاه حاکمیتی ایران را بهطور کامل حفظ میکند.
او همچنین تاکید کرد ایران صرفا بهدنبال دریافت عوارض نیست، بلکه هزینههای مربوط به خدمات ناوبری، حفاظت از محیط زیست و بیمه کشتیها را که از سوی ایران و عمان ارائه میشود، طراحی و دریافت خواهد کرد.
در همین حال، خبرگزاری فارس به نقل از یک منبع آگاه نوشت در لحظات آخر مذاکرات، متن تفاهمنامه تغییراتی داشته که بر اعمال حاکمیت ایران و عمان بر تنگه هرمز بهصورت قطعی و صریح تأکید کرده است.
بر اساس این گزارش، در نسخه جدید تصریح شده که “آینده اداره خدمات دریانوردی در تنگه هرمز” توسط ایران و عمان تعیین میشود. فارس این تغییر را به معنای تثبیت دریافت هزینه از سوی ایران دانسته است.
فارس همچنین گزارش داد این اصل در بخش دیگری از متن نیز تکرار شده و بر اساس آن، ایران فقط برای ۶۰ روز عبور بدون هزینه کشتیها را خواهد پذیرفت.
به نوشته این خبرگزاری، پس از پایان این دوره، جمهوری اسلامی ایران بنا دارد با ارائه خدمات ایمنی، دریانوردی، محیطزیست و بیمه، از عواید مالی حاصل از تردد کشتیهای تجاری در تنگه هرمز برای توسعه اقتصادی کشور استفاده کند. در این گزارش همچنین تأکید شده که همراهی عمان، بهعنوان طرف دیگر تنگه هرمز، در این روند یک اصل اساسی بوده است.
در همین حال روز دوشنبه، دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریکا در پیامی در شبکه شوشال تروث، نوشت: «کشتیها شروع به حرکت کردهاند، بسیاری از آنها با نفت بارگیری شدهاند، از تنگه هرمز خارج میشوند…آنها در امتداد بزرگراه جنوبی حرکت میکنند که کاملاً امن، مطمئن و بکر است. مناطق دیگری نیز برای سفر وجود دارد!»
جی دی ونس، معاون ترامپ نیز در مصاحبهای با شبکه سی ان بی سی، گفت که با انتشار متن توافق در این هفته، “خواهیم دید که آیا تهران حاضر به امتیازدهی است یا خیر”.
او با تصریح این که که ایالات متحده انتظار دارد تنگه هرمز برای مدت طولانی باز و بدون عوارض باقی بماند افزود که “هنوز جزئیات زیادی در مورد این توافق وجود دارد که نیاز به توضیح دارد”.
استقبال جوزف عون از تفاهم آمریکا و ایران؛ تأکید تهران هم بر جایگاه لبنان در متن توافق
جوزف عون، رئیسجمهوری لبنان، در بیانیهای اعلام کرد تفاهم بهدستآمده میان ایالات متحده آمریکا و جمهوری اسلامی ایران را با دقت دنبال کرده و از مفاد آن، بهویژه بخشهای مربوط به توقف عملیات نظامی و کاهش تنش در منطقه، از جمله در لبنان، استقبال میکند. او گفت تصریح این تفاهم بر احترام به وضعیت خاص لبنان و پیوند زدن ثبات و امنیت این کشور با هر تلاش جدی برای آرامسازی منطقه، برای لبنانیها که در ماههای گذشته هزینههای سنگینی پرداختهاند، اهمیت ویژهای دارد.
رئیسجمهوری لبنان گفت مردم این کشور، بهویژه ساکنان مناطقی که هدف حمله قرار گرفتهاند و خانه، معیشت و عزیزان خود را از دست دادهاند، اکنون امیدوارند این تفاهم به اقدامهای عملی منجر شود؛ اقدامهایی که بتواند بهطور نهایی به چرخه خشونت پایان دهد و راه را برای ثبات، امنیت، بهبود شرایط و بازسازی هموار کند.
او همچنین از همه کشورها و طرفهایی که در دستیابی به این تفاهم نقش داشتهاند، قدردانی کرد و از تلاشهایی که باعث شد لبنان در روند پایان دادن به تنش و توقف عملیات نظامی در جبهههای مختلف مورد توجه قرار گیرد، تشکر کرد.
همزمان، سخنگوی وزارت امور خارجه جمهوری اسلامی نیز با اشاره به سه بار تکرار نام لبنان در یادداشت تفاهم اخیر، گفت این موضوع نشاندهنده جایگاه راهبردی لبنان در روند سازش است.
او افزود تصریح بر “خاتمه جنگ در همه جبههها به شمول لبنان” و تاکید بر “احترام به سیادت، حاکمیت ملی و تمامیت ارضی لبنان” چارچوب حقوقی این تعهد بینالمللی را بهروشنی ترسیم میکند. به گفته او، این عبارات نشان میدهد هیچ توافقی بدون تضمین همهجانبه امنیت و استقلال سرزمینی لبنان، پایدار نخواهد بود.
ونس: توافق آمریکا و ایران میتواند خاورمیانه را برای ۵۰ سال دگرگون کند
جیدی ونس، معاون رئیسجمهوری آمریکا، از توافق گزارششده میان آمریکا و ایران استقبال کرد و آن را تحولی دانست که میتواند خاورمیانه را برای دههها تغییر دهد. او در گفتوگو با فاکسنیوز گفت مراسم امضای این توافق قرار است روز جمعه در ژنو سوئیس برگزار شود و خود او انتظار دارد در این مراسم حضور داشته باشد. ونس همچنین گفت ممکن است دونالد ترامپ نیز در این مراسم شرکت کند.
ونس گفت این توافق به جلوگیری از دستیابی ایران به سلاح هستهای کمک خواهد کرد، هزینه انرژی را پایین میآورد و ثباتی بلندمدت برای منطقه به همراه خواهد داشت.
او افزود آمریکا با این توافق خواهد توانست نه فقط در کوتاهمدت، بلکه در بلندمدت هم هزینه انرژی را کاهش دهد و “یک موتور واقعی رفاه” در خاورمیانه ایجاد کند.
آخرین خبرها از تحولات جنگ را از اینجا دنبال کنید: جنگ آمریکا و اسرائیل علیه جمهوری اسلامی ایران
ونس همچنین گفت آمریکا “دست صلح و تعامل” به سوی ایران دراز کرده و اگر تهران بخواهد رابطهاش را با واشینگتن تغییر دهد، آمریکا نیز رابطه خود را با ایران تغییر خواهد داد.
او در ادامه مدعی شد همه کشورهای حاشیه خلیج فارس از توافق هستهای دوران اوباما با ایران “متنفر” بودند، چون احساس میکردند آن توافق به ایران امکان میدهد نقش یک بازیگر مخرب را ایفا کند. به گفته ونس، همین کشورها اکنون توافق صلح ترامپ را فرصتی برای “ساختن خاورمیانهای جدید” میبینند.
به گفته معاون رئیس جمهور آمریکا ایران و ایالات متحده “اکنون مستقیماً با هم گفتوگو میکنند و دیگر پیامها را از طریق کانالهای واسطه منتقل نمیشود. این ارتباط مستقیم به درک بهتر مواضع دو طرف کمک کرده است”.
انتقال هواپیماهای سوخترسان آمریکایی از فرودگاه بن گوریون به دلیل نگرانی از اختلال در پروازها
روزنامه اسرائیلی “معاریو” گزارش داد حدود نیمی از هواپیماهای سوخترسان آمریکایی که در حال حاضر در فرودگاه بن گوریون مستقر هستند، برای کاهش خطر بروز اختلال در پروازها در فصل تعطیلات تابستانی، به پایگاههای نیروی هوایی اسرائیل منتقل خواهند شد.
طبق این گزارش این هواپیماها دستکم تا پایان سال ۲۰۲۷ در فرودگاه بن گوریون باقی خواهند ماند با این حال حضور آنها به همراه پرسنل نظامی آمریکا، مشکلات لجستیکی قابلتوجهی را برای این فرودگاه ایجاد کرده است تا جایی که سازمان فرودگاههای اسرائیل ماه گذشته اعلام کرده بود فرودگاه بن گوریون تنها با یک سوم ظرفیت خود فعالیت میکند.
به گفته شارون کدمی، مدیر این سازمان، ۷۰ درصد فعالیتهای این فرودگاه بینالمللی به دلیل اشغال فضا و منابع توسط هواپیماهای سوخترسان آمریکایی محدود شده است.
او اظهار داشته بود در دو ماه گذشته فرودگاه بن گوریون حدود ۷۰۰ میلیون شکل (تقریبا ۲۴۸ میلیون دلار) زیان دیده است و در صورت تداوم این وضعیت، رقم این ضرر میتواند به میلیاردها شکل افزایش پیدا کند.
کاهش بهای نفت و احتیاط بازارهای جهانی در مقابل خوشبینی زودهنگام
پس از اعلام توافق آمریکا و ایران برای بازگشایی تنگه هرمز قیمت نفت در معاملات اولیه روز دوشنبه ۱۵ ژوئن (۲۵ خرداد) در آسیا کاهش چشمگیری یافت. نفت خام برنت با ۳.۹۵ درصد کاهش به ۸۳.۸۸ دلار در هر بشکه و نفت خام تگزاس با ۴.۶۲ درصد کاهش به ۸۰.۹۶ دلار در هر بشکه رسید. با این حال به اعتقاد کارشناسان ممکن است ماهها طول بکشد تا قیمت نفت پس از اختلالات ناشی از جنگ ایران به ثبات برسد.
به گزارش آسوشیتدپرس به گفته کارشناسان حوزه انرژی شرکتهای کشتیرانی و بیمه در تلاش یافتن تضمینی در مورد پایدار ماندن توافق بین ایران و آمریکا هستند و هرچند این توافق مهمترین پیشرفت دیپلماتیک میان تهران و واشنگتن از زمان آغاز جنگ به شمار میرود اما با اینحال بازارها تا زمانی که توافق رسما به امضا نرسد و مینهای کارگذاریشده در تنگه هرمز پاکسازی نشوند، با احتیاط عمل خواهند کرد و از خوشبینی زودهنگام پرهیز میکنند.
رویترز روز دوشنبه به نقل از منابع کشتیرانی و امنیت دریایی گزارش داد عملیات مینروبهای متعارف و پهپادهای پیشرفته زیرآبی ممکن است بین ۴۰ تا ۵۰ روز طول بکشد که این وضعیت میتواند مانع جابهجایی دهها میلیون بشکه نفت از تنگه هرمز شود.
اداره اطلاعات انرژی ایالات متحده هفته گذشته در تحلیل جدیدی اعلام کرده بود ذخایر نفتی بزرگترین اقتصادهای جهان در حال نزدیک شدن به پایینترین سطح خود از دستکم سال ۲۰۰۳ تا کنون هستند.
از همین رو به اعتقاد تحلیلگران حتی اگر توافق بازگشایی تنگه هرمز امضا شود، ممکن است تا حدود یک تا دو ماه طول بکشد تا پاکسازی مینها کامل شود و شرکتهای بزرگ کشتیرانی، بیمه و انرژی با اطمینان کامل فعالیت عادی خود را از سر بگیرند. همین موضوع میتواند همچنان بر عرضه جهانی نفت و قیمتهای انرژی تأثیرگذار باشد.
واکنش دبیرکل سازمان ملل و برخی کشورهای منطقه به توافق ایران و آمریکا
آنتونیو گوترش، دبیرکل سازمان ملل متحد، از توافق میان ایران و آمریکا استقبال کرد. او با انتشار بیانیهای اظهار داشت از دستیابی ایالات متحده و ایران به “توافق صلحی که شامل برقراری فوری و دائمی آتشبس، بازگشایی تنگه هرمز و همچنین ایجاد چارچوبی برای ادامه مذاکرات” باشد، استقبال میکند.
گوترش این توافق را “گامی بسیار مهم در مسیر حل و فصل مسالمتآمیز” جنگ میان ایران و آمریکا دانسته و از ترکیه، عربستان سعودی، مصر، قطر، پاکستان و دیگر کشورهای منطقه به دلیل “ایفای نقش سازنده در مذکرات” قدردانی کرد.
از سوی دیگر محمد بن عبدالعزیز بن صالح الخلیفی، مشاور در امور خارجه دولت قطر نیز با انتشار پیامی در ایکس نوشت این کشور از “تفاهم حاصلشده میان ایالات متحده و جمهوری اسلامی ایران که هموارکننده راه برای توقف پایدار عملیات نظامی است” استقبال میکند.
این مقام ارشد قطری نیز از تلاشهای پاکستان برای میانجیگیری میان تهران و واشنگتن قدردانی کرد و گفت دوحه بار دیگر بر “تعهد راسخ خود به صلح و گفتوگو به عنوان مؤثرترین ابزار حل اختلافات” تأکید دارد.
وزارت خارجه کویت هم در بیانیهای از این توافق استقبال کرده و از همه طرفها خواست تا “با روحیهای مثبت و سازنده” در مذاکرات پیشرو شرکت کنند.
در این بیانیه ابراز امیدواری شده است که تفاهمنامه میان ایران و آمریکا “گاهی مهم در جهت یافتن رویکردهای گستردهتر برای حل مسائل باقیمانده از طریق راهحلهای پایدار باشد که اصول همجواری از جمله احترام متقابل و تقویت اعتماد، عدم دخالت در امور داخلی کشورها، خودداری از استفاده از زور یا تهدید به آن و توقف حمایت از گروههای نیابتی را تقویت میکنند”.
ابراز تردید سناتور گراهام در مورد توافق ایران و آمریکا؛ “زمان نتیجه را مشخص خواهد کرد”
لیندزی گراهام، سناتور جمهوریخواه، از بازگشایی تنگه هرمز ابراز “خشنودی” کرد، اما خاطرنشان ساخت که همچنان درباره اختلاف میان برداشت ایران و روایت تیم مذاکرهکننده آمریکایی از مفاد توافق نگران است.
او پس از اعلام توافق ایران و آمریکا بر سر یادداشت تفاهم، در پیامی در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: «تا حدی نگران هستم که برداشت و تفسیر ایران از این توافق با آنچه تیم مذاکرهکننده آمریکایی مطرح میکند، متفاوت به نظر میرسد.»
این سناتور پرنفوذ ایالت کارولینای جنوبی و از مدافعان حمله نظامی به ایران گفت که مذکرات پیشرو را از نزدیک دنبال خواهد کرد و تأکید کرد که هرگونه توافق هسته،ای با ایران باید برای بررسی و رأیگیری به کنگره ارائه شود.
گراهام افزود: «من مشتاقانه منتظر بررسی نسخه نهایی این توافق هستم و معتقدم که ضروری است معمار این توافق جیدی ونس، معاون رئیسجمهور و همکاران مذاکرهکننده، بخشی از روند ارائه نسخه نهایی توافق به کنگره باشند.»
او در پایان تأکید کرد که “زمان مشخص خواهد کرد که نتیجه نهایی چه خواهد بود”.
وزیر خارجه آلمان: قطعیت توافق با ایران تنها روز جمعه مشخص میشود
وزیر خارجه آلمان در واکنش به توافق ایران و آمریکا، این امر را “فرصتی برای کل منطقه” توصیف کرد، اما با این حال نسبت به خوشبینی زودهنگام هشدار داد.
یوهان وادهفول روز دوشنبه ۱۵ ژوئن (۲۵ خرداد) در حاشیه نشست وزرای خارجه اتحادیه اروپا در لوکزامبورگ گفت توافق اولیه “خبر خوبی” است اما در مورد محتوای واقعی آن تنها روز جمعه میتوان با قطعیت صحبت کرد. او افزود: «فقط میتوانم از همه طرفها بخواهم که اجازه ندهند این فرصت از دست برود.»
وادهفول این موضوع را در مورد لبنان نیز صادق دانسته و گفت: «ایران باید بر حزبالله اعمال نفوذ کند تا اطمینان حاصل شود که حملات بیشتری به اسرائیل صورت نمیگیرد.» او افزود در عین حال اسرائیل نباید دلیلی برای ادامه حملات در لبنان داشته باشد.
وزیر خارجه آلمان همچنین تأکید کرد تنگه هرمز باید برای تردد کشتیها “بدون هیچ محدودیتی و بدون هیچ گونه عوارض یا هزینههای مشابه” باز شود. او افزود در جریان مذاکرات ۶۰ روز آینده پس از امضای توافق در روز جمعه باید تضمین شود که هیچ تهدیدی از سوی ایران وجود نخواهد داشت. وادهفول گفت اروپا آماده است تا نقش خود را در بازگشایی مجدد مسیر کشتیرانی در تنگه هرمز ایفا کند.
از سوی دیگر کایا کالاس، مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا نیز با استقبال از توافق ایران و آمریکا به خبرنگاران گفت که این توافق در مرحله نخست در مورد بازگشایی تنگه هرمز و پیشبرد مذاکرات در مورد مسائل کلیدی نظیر پرونده هستهای ایران است. او اضافه کرد، اکنون در مورد چگونگی مشارکت اروپاییها در این روند گفتوگو خواهد شد.
کاتس: اسرائیل از سرزمینهای تصرفشده در لبنان عقبنشینی نخواهد کرد
یسرائیل کاتس، وزیر دفاع اسرائیل، روز دوشنبه ۱۵ ژوئن (۲۵ خرداد) با انتشار بیانیهای اعلام کرد که اسرائیل از مناطق تصرفشده در لبنان عقبنشینی نخواهد کرد و اگر ایران به دلیل وقایع لبنان به اسرائیل حمله کند، اسرائیل تلافی خواهد کرد.
در همین حال یک مقام اسرائیلی به نشریه “جروزالم پست” گفت که اسرائیل بهرغم درخواست ایران در چارچوب تفاهمنامهای که تهران و واشنگتن به آن رسیدهاند، از جنوب لبنان خارج نخواهد شد. به نوشته این روزنامه یک مقام ارتش اسرائیل نیز تأیید کرد اگر حزبالله به آتشبس پایبند بماند، اسرائیل به هیچ نقطهای از لبنان حمله نخواهد کرد.
شهباز شریف، نخستوزیر پاکستان، گفته است که موضوع لبنان در توافق آمریکا و ایران ذکر شده است. به گفته او تهران و واشنگتن در مورد “پایان همه درگیریهای نظامی در همه جبههها از جمله لبنان” موافقت کردهاند. توقف حملات اسرائیل به لبنان یکی از درخواستهای اصلی جمهوری اسلامی برای ادامه مذاکرات با آمریکا بوده است.
بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، پس از اعلام ترامپ مبنی بر توافق در حال شکلگیری میان ایران و آمریکا، تا کنون در این باره اظهارنظر نکرده است.
ساعاتی پیش از اعلام این توافق، نتانیاهو و کاتس در بیانیهای مشترک از صدور دستور حمله ارتش به منطقه ضاحیه در حومه جنوبی بیروت خبر داده و تأکید کرده بودند که اسرائیل “حمله مستقیم به خاک خود را تحمل نخواهد کرد”.
اکسیوس در همین رابطه گزارش داده بود ارتش اسرائیل اندکی پیش از انجام حمله به ضاحیه، سنتکام را در جریان اقدام خود گذاشته بود.