پایان مذاکرات وین؛ متن نهایی و غیرقابل مذاکره روی میز ایران

ظاهرا اتحادیه اروپا متن نهایی برای توافق بر سر احیای برجام را ارائه کرده و مذاکره مجدد بر سر مفاد آن را منتفی می‌داند. آمریکا این متن را تنها مبنای ممکن برای احیای برجام خوانده اما ایران آن را نهایی نمی‌داند.یک دیپلمات ارشد اتحادیه اروپا می‌گوید پس از چهار روز مذاکره در وین متن نهایی آماده و به نمایندگان جمهوری اسلامی و دیگر طرف‌ها ارائه شده است.

به گزارش خبرگزاری فرانسه، این دیپلمات اروپایی که نخواسته نامش فاش شود، روز دوشنبه هشتم اوت (۱۷ مرداد) گفت ما چهار روز تمام در وین گفت‌وگو کردیم و متن نهایی اکنون روی میز قرار دارد.

مذاکرات احیای برجام فروردین سال پیش آغاز و بیستم اسفند متوقف شد. دور جدید گفت‌وگوها پس از حدود پنج ماه وقفه روز پنج‌شنبه شروع شد.

جوزپ بورل، مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا هماهنگ‌کننده ارشد مذاکرات وین است و معاون او، انریکه مورا هماهنگی گفت‌وگوها در وین را بر عهده داشته است.

آمریکا در این مذاکرات به صورت غیرمستقیم مشارکت دارد و بورل و مورا کار اصلی تبادل پیام‌ها میان نمایندگان جمهوری اسلامی و ایالات متحده را بر عهده داشته‌اند.

ایران در برابر متن غیرقابل مذاکره

دیپلمات ارشد اروپایی تاکید کرده مذاکرات احیای برجام خاتمه یافته و متن ارائه شده نهایی است و درباره آن مذاکره جدیدی انجام نخواهد شد.

آمریکا از این متن استقبال کرده و گفته است آمادگی دارد بر مبنای پیشنهادهای اتحادیه اروپا به سرعت بر سر احیای برجام توافق کند.

دویچه وله فارسی را در اینستاگرام دنبال کنید

مطابق شواهد به درازا کشیدن مذاکرات، که کشورهای غربی از آن بسیار ناخشنود هستند، به دلیل باقی ماندن چند مورد اختلاف میان جمهوری اسلامی و آمریکا و بی‌پاسخ ماندن پرسش‌های آژانس بین‌المللی انرژی اتمی درباره منشاء مواد رادیواکتیو در سه سایت اعلام‌نشده ایران است.

خبرگزاری فارس از قول یک مقام ارشد وزارت خارجه ایران می‌گوید در مذاکرات روزهای اخیر در مورد برخی موضوع‌های مورد اختلاف “پیشرفت‌های نسبی” حاصل شد.

امکان طرح “ملاحظات تکمیلی” ایران؟

این مقام وزارت خارجه ایران می‌گوید انریکه مورا ایده‌هایی درباره برخی موضوع‌های باقی‌مانده مطرح کرده که “نیازمند بررسی جامع” هستند و ایران “نظرات و ملاحظات تکمیلی خود را به هماهنگ‌کننده و سایر طرف‌ها” منتقل خواهد کرد.

با توجه به اظهارات مقام‌های غربی به نظر نمی‌رسد ایران فرصتی برای طرح این ملاحظات و چانه‌زنی درباره آنها را داشته باشد.

محمد مرندی، مشاور تیم مذاکره‌کننده ایران در یک پیام توئیتری با اشاره به این که درباره پیشنهادهای اتحادیه اروپا در روزهای اخیر بحث شده نوشت: «ایران به تعامل سازنده با بررسی پیشنهادهای تازه، ادامه خواهد داد.»

او افزود گرچه نقش انریکه مورا به عنوان هماهنگ‌کننده مذاکرات اهمیت زیادی دارد اما طرف‌های مذاکره باید درباره متن نهایی تصمیم‌گیری کنند.

تا کنون جزئیات بیشتری درباره پیشنهادهای اتحادیه اروپا برای حل مسائل مورد اختلاف فاش نشده است. یکی از خواسته‌های ایران که رهبر جمهوری اسلامی، علی خامنه‌ای پیش از این مطرح کرده بود تضمین آمریکا برای عدم خروج مجدد از توافق هسته‌ای است.

از آنجا که دولت جو بایدن در آمریکا نمی‌تواند تضمینی ارائه دهد که دولت‌های بعدی این کشور مجبور به اجرای آن باشند ظاهرا ایران آماده است از پیش‌شرط خامنه‌ای عقب‌نشینی کند. بر این اساس دولت بایدن احتمالا متعهد می‌شود که تا پایان این دوره ریاست جمهوری از برجام خارج نشود.

تاکید اروپا و آمریکا، تعلل ایران

در همین حال به نظر می‌رسد جمهوری اسلامی همچنان متن ارائه شده هماهنگ‌کننده مذاکرات را نهایی ارزیابی نمی‌کند و معتقد است “ملاحظات تکمیلی” باید در آن مد نظر قرار گیرد.

روابط عمومی دستگاه دیپلماسی ایران نیز به نقل از بخشی از گفت‌وگوی تلفنی وزیر خارجه با جوزپ بورل پرداخته که ظاهرا حسین امیرعبداللهیان در آن گفته: «انتظار می‌رود همه طرف‌ها برای دستیابی به متن نهایی توافق از خود اراده و جدیت نشان دهند.»

به عبارت دیگر او متن ارائه‌شده را هنوز نهایی نمی‌داند. این در حالی است که بورل شامگاه دوشنبه در یک پیام توئیتری تاکید کرد درباره آنچه قابل مذاکره بود مذاکره شده و اکنون یک متن نهایی مقابل ما قرار دارد.

مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا افزود پشت هر پرسش فنی و هر پاراگراف یک تصمیم سیاسی قرار دارد که باید در پایتخت‌ها گرفته شود و اگر پاسخ‌ها مثبت باشد می‌توان توافق را امضاء کرد.

آمادگی آمریکا برای توافق بر مبنای متن اروپا

خبرگزاری رویترز نیز به نقل از یک سخنگوی وزارت خارجه آمریکا که خواسته نامش فاش نشود گزارش داد ایالات متحده متن پیشنهادی اتحادیه اروپا را بهترین مبنای احیای برجام ارزیابی می‌کند و آماده توافق سریع بر اساس آن است.

به کانال دویچه وله فارسی در تلگرام بپیوندید

بنابر این گزارش، این مقام آمریکایی گفته جمهوری اسلامی بارها آمادگی خود برای احیای برجام را اعلام کرده و اکنون باید دید رفتار آنها چقدر با سخنانشان منطبق است.

آمریکا و سه کشور اروپایی طرف توافق هسته‌ای در ماه‌های گذشته بارها تاکید کرده بودند که با توجه به پیشرفت برنامه‌های هسته‌ای ایران فرصت برای توافق در مورد احیای برجام به سرعت در حال از دست رفتن است.

با توجه به پیام توئیتری جوزپ بورل و اظهارات چند دیپلمات اروپایی به نظر می‌رسد شمارش معکوس برای تعیین تکلیف نهایی احیای برجام آغاز شده و موضع کشورهای غربی درباره به پایان رسیدن مهلت دستیابی به توافق احتمالی جدی‌تر از قبل است.

فشار بر جمهوری اسلامی از این جهت می‌تواند شدیدتر شود زیرا روسیه نیز از پیشنهادهای اصلاحی اتحادیه اروپا در متن نهایی پشتیبانی کرده است.

ایران کاردار سفارت آلمان را به دلیل “توهین به مقدسات” احضار کرد

رسانه‌های ایران از احضار کاردار سفارت آلمان به وزارت خارجه این کشور در تهران خبر داده و دلیل آن را “قرآن‌سوزی در هامبورگ” و “توهین به مقدسات” نامیده‌اند.همزمان با اعلام خبر احضار کاردار سفارت آلمان در تهران در رسانه‌های ایران، خبرگزاری آلمان نیز روز دوشنبه ۱۷ مرداد (۸ اوت) ضمن تایید این خبر علت این اقدام را به نقل از وزارت خارجه ایران “قرآن‌سوزی در هامبورگ” اعلام کرد.
دویچه وله فارسی را در اینستاگرام دنبال کنید

به نقل از منابعی از سفارت آلمان، کاردار این کشور روز دوشنبه برای انجام گفت‌وگویی به وزارت خارجه جمهوری اسلامی فراخوانده شد.

ناصر کنعانی، سخنگوی وزارت خارجه جمهوری اسلامی علت این احضار را “هتک حرمت قرآن کریم و اهانت به مقدسات اسلامی در برابر مرکز اسلامی هامبورگ در آلمان” اعلام کرد.

کنعانی در گفت‌وگو با خبرنگاران در روز دوشنبه، آنچه را که “اقدام تحریک‌آمیز تعداد اندکی از معاندان در اهانت به مقدسات اسلام در برابر مرکز اسلامی هامبورگ” در روز تاسوعا خواند شدیدا محکوم کرد.

به کانال دویچه وله فارسی در تلگرام بپیوندید

او ضمن تاکید بر اینکه دولت آلمان باید در قبال این اتفاق پاسخگو باشد، افزود: «منتظر واکنش فوری، شدید و صریح آلمان در برخورد با عوامل این اقدام توهین‌آمیز و پیگیری سریع قضایی برای پیشگیری از تکرار چنین اقداماتی هستیم.»

به گزارش پلیس هامبورگ، گروه کوچکی روز شنبه ۱۵ مرداد مقابل مرکز اسلامی هامبورگ که با عنوان”مسجد آبی” شناخته می‌شود تظاهراتی برگزارکردند که دارای مجوز بوده است.

گفته می‌شود این گروه “ضمن توهین به بازدیدکنندگان مسجد آبی، قرآنی را پاره کرده و برخی از صفحات آن را سوزانده‌اند.”

هم‌چنین به گزارش همشهری آنلاین، رئیس اداره اول غرب اروپای وزرات خارجه ایران، ضمن محکوم کردن این اقدام، آن را مصداق بارز “نفرت‌پراکنی، خشونت و افراطی‌گری” برشمرده است.

اداره امنیت داخلی هامبورگ می‌گوید به اسناد جدیدی دست یافته که نشان ‌می‌دهد مرکز اسلامی هامبورگ نه فقط وابسته به حکومت ایران که “یکی از مهم‌ترین نهادهای رژیم ایران در اروپاست.” فعالیت‌ این مرکز به شدت محل مشاجره است.

اداره امنیت داخلی هامبورگ سال گذشته میلادی اتهامات جدی و جدیدی علیه مسجد آبی (مسجد امام علی) یا همان مرکز اسلامی هامبورگ مطرح کرد. فعالیت‌های این مرکز در آلمان سال‌ها بحث‌برانگیز بوده است.

این اداره در سال ۲۰۲۱ اعلام کرد، به اسنادی دست یافته که نشان می‌دهد این مسجد “مرکز مستقیم فعالیت‌های رژیم اسلامی ایران” در آلمان است.

در ماه مه سال گذشته وزارت کشور آلمان فعالیت سه انجمن را که گفته می‌شد کمک‌های مالی برای حزب‌الله لبنان در این کشور جمع‌آوری می‌کردند، ممنوع کرد. طبق یافته‌های اداره امنیت داخلی هامبورگ، مسجد آبی پشتیبان “ساختارهای محلی حزب‌الله لبنان” است که فعالیت آن ممنوع اعلام شده است.

علاوه بر این دفتر حمایت از قانون اساسی هامبورگ در گزارش خود از “روابط شخصی و عقیدتی” بین مرکز اسلامی هامبورگ و حزب‌الله لبنان پرده برداشته است.

موج گرما و افزایش نگرانی‌ ورزشکاران در مورد ماراتن مونیخ

گرمای تابستان اروپا و تعیین زمان مسابقه ماراتن مونیخ، نگرانی شدید ورزشکاران این رشته را در پی داشته است. آنها نگران تکرار تصاویر تلخ ماراتن المپیک ۲۰۲۱ و یا مسابقات جهانی دوحه در سال ۲۰۱۹ هستند.تصور کنید در میانه فصل تابستان و برای چندین ساعت، یک مسابقه دوی طولانی و طاقت‌فرسا را در پیش رو دارید و برگزارکنندگان این مسابقه دو هم ساعت ۱۱:۳۰ صبح را برای شروع انتخاب کرده‌اند؛ یعنی درست زمانی که کمی بعد از آن، خورشید در بالاترین نقطه است و دما به گرم‌ترین درجه‌اش می‌رسد. غیرمنطقی به نظر می‌رسد اما این دقیقا چیزی است که دوندگان حرفه‌ای برای شرکت در مسابقات قهرمانی دو و میدانی اروپا در مونیخ با آن مواجه هستند.

تصاویر زیادی از مسابقات ماراتن المپیک ۲۰۲۱ و همچنین مسابقات قهرمانی جهان در دوحه در سال ۲۰۱۹ بر جای مانده است؛ تصاویری که در آن دوندگانی از شدت گرما به زمین می‌افتند و بعد با ویلچر راهی بیمارستان می‌شوند. این صحنه‌ها باید به حداقل برسند اما حالا برای مسابقه دو و میدانی ۴۲.۱۹۵ کیلومتری که روز ۱۵ اوت در مونیخ برگزار می‌شود ساعت ۱۱:۳۰ صبح (ساعت ۱۰:۳۰ برای زنان) به عنوان زمان شروع مسابقه تعیین شده است.

دویچه وله فارسی را در اینستاگرام دنبال کنید

ریچارد رینگر، دونده آلمانی ماراتن، درست پس از اعلام این برنامه‌ریزی، به همراه دیگر ورزشکاران طوماری را با مضمون حمایت از تغییر زمان شروع مسابقات قهرمانی اروپا نوشتند. اگرچه این طومار به امضای بسیاری از ورزشکاران رسید اما انجمن دو و میدانی اروپا در پاسخ به این موضوع تنها سکوت کرد.

خطری برای سلامتی

ریچارد رینگر با بیان اینکه اعتراض اتحادیه ورزشکاران آلمان به تنهایی تاثیرگذار نیست، می‌گوید انجمن جهانی دو و میدانی در نامه‌ای اعلام کرده است که تنها اعتراض دریافتی آنها از ورزشکاران آلمان بوده است.

هندریک فایفر که همراه رینگر در مسابقات قهرمانی اروپا شرکت خواهد کرد نیز با ابراز نگرانی از زمان تعیین شده برای شروع این مسابقات می‌گوید: «برای رشته‌هایی مانند ماراتن از دمای ۲۰ درجه باید بدن‌تان را سرد کنید. اگر با دمای ۳۰ درجه یا بیشتر مواجه شوید سلامتی‌تان به خطر می‌افتد و این خطری بیشتر از یک مسابقه ورزشی است. این همان جایی است که ورزشکاران به زمین می‌افتند و اتفاقات بدتری رقم می‌خورد.»

با این حال فایفر هم به اندازه رینگر، از پاسخ انجمن دو و میدانی ناامید است و می‌گوید گوش شنوایی برای این حرف‌ها وجود ندارد. موضوعی که فایفر و رینگر را آزار می‌دهد این است که انجمن دو و میدانی اروپا زمان شروع مسابقات را در حالی در آغاز سال انتخاب و اعلام کرد که مشخصا انتظار یک تابستان گرم و موج شدید گرما وجود داشت.

فایفر می‌گوید: «ممکن است هوا بارانی و خنک باشد، اما خطر دمای بالا در ماه اوت بیشتر از این است. شخصا امیدوارم هوا گرم نباشد چون در دمای بالای ۲۲ درجه ضربان قلب شما بیشتر می‌شود و نتیجه این است که کندتر می‌دوید. این برای ما طاقت‌فرساست چرا که به مسابقه می‌رویم تا بهترین عملکرد را از خودمان ارائه دهیم.»

مخالفت پزشکان با ساعت شروع مسابقه

پاول اشمیت هلینگر، پزشک اتحادیه ورزشکاران آلمان نیز خواستار به تعویق انداختن زمان شروع مسابقات شده است: «از نقطه نظر پزشکی، این دادخواست ورزشکاران مورد حمایت ماست چرا که یک تیم پزشکی متعهد به محافظت از سلامت ورزشکاران است. خطر جدی بیماری‌ها نظیر گرمازدگی در دمای بالا برای ورزشکاران وجود دارد.»

به کانال دویچه وله فارسی در تلگرام بپیوندید

او ادامه داد: «به صورت شفاهی و کتبی در خصوص زمان شروع مسابقه به انجمن دو و میدانی اروپا نظر داده‌ایم. در ماه اوت نقطه اوج دما در ساعت ۱۳:۱۹ ظهر خواهد بود و این زمانی است که ورزشکاران در حال عبور از خط پایان هستند. برای مسابقات نه فقط زمان شروع که زمان پایان مسابقه نیز باید محاسبه شود چرا که خطر ابتلا به بیماری‌های نشات گرفته از گرمای هوا در دوی سرعت بیشتر است.»

استراتژی‌های پزشکی برای مقابله با گرمازدگی

با وجود اینکه ورزشکاران و پزشکان هنوز به تعویق زمان مسابقات امید دارند اما آنها همزمان در حال آماده شدن برای شروع مسابقه در این ساعت و مقابله با افزایش دمای احتمالی هستند: «ما در حال آماده شدن و سر و کله زدن با استراتژی‌های خنک‌کننده‌مان هستیم اما وقتی دما بیشتر از ۳۰ درجه باشد، این دیگر موضوع سرگرم‌کننده‌ای نیست.»

دکتر اشمیت هلینگر استراتژی‌های خنک‌کننده برای ورزشکاران را به قبل، حین و پس از مسابقه تقسیم کرده و به عنوان مثال از جلیقه خنک‌کننده در حین گرم کردن یاد می‌کند که آب را در هوای مرطوب و گرم تبخیر می‌کند.

همچنین از ورزشکاران خواسته شده تا بعد از عبور از خط پایان، بلافاصله در «بشکه یخ» بنشینند چرا که در غیر این صورت عواقب جدی گرمازدگی برای‌شان وجود خواهد داشت. این درست در زمانی اتفاق می‌افتد که دمای مرکزی بدن به بیش از ۴۰ درجه می‌رسد و سپس اولین زنجیره‌های پروتئینی در بدن شل می‌شوند و می‌توانند به مسمومیت خون منجر شوند.

مسابقات قهرمانی دو و میدانی اروپا به میزبانی مونیخ در مرکز ایالت بایرن، از روز ۱۱ تا ۲۱ اوت برگزار خواهد شد.

افزایش حمله سایبری به آلمان از زمان حمله روسیه به اوکراین

حمله‌های سایبری به شبکه‌های محلی در آلمان از آغاز تجاوز نظامی روسیه به اوکراین به شکل محسوسی افزایش داشته است. به گفته وزیر کشور آلمان، همزمان با شدت گرفتن این حملات تدابیر حفاظتی نهادهای امنیتی نیز تقویت شده‌اند.وزیر کشور دولت فدرال آلمان می‌گوید در ماه‌های اخیر حمله‌های سایبری ثبت شده توسط نهادهای امنیتی این کشور بسیار افزایش داشته است.

به گزارش خبرگزاری فرانسه، نانسی فزر روز دوشنبه، هشتم اوت (۱۷ مرداد) در جریان بازدید از اداره فدرال امنیت فناوری اطلاعات (BSI) گفت، از آغاز حمله به اوکراین در ۲۴ فوریه امسال، فعالیت‌های بیشتری در حوزه تهاجم سایبری قابل مشاهده است.

سیاستمدار حزب سوسیال دموکرات افزود، در همین حال تدابیر حفاظتی نهادهای امنیتی نیز به شکل قابل ملاحظه‌ای تقویت شده است.

نانسی فزر خاطر نشان کرد، آلمان همچنین به طور غیرمستقیم تحت تاثیر حمله روسیه به یک ماهواره اوکراینی قرار گرفته که برای کنترل یک مجتمع تولید انرژی از باد مورد استفاده بوده است.

جهان بی‌مرز حمله‌های سایبری

وزیر کشور دولت فدرال آلمان می‌گوید این تحولات نشان می‌دهند که مرزهای جغرافیایی در حمله‌های سایبری دیگر نقشی بازی نمی‌کنند.

به کانال دویچه وله فارسی در تلگرام بپیوندید

او تاکید کرد، علاوه بر این از زمان آغاز تهاجم نظامی روسیه به اوکراین به طور فزاینده‌ای مشاهده شده که نقاط ضعف شبکه‌های آلمانی “اسکن” می‌شوند و به همین دلیل امنیت شبکه ارتباطات دولتی اهمیت بیشتری پیدا کرده است.

مدتها پیش از جنگ اوکراین نیز حمله‌های سایبری افزایش یافته و جایگاه و اهمیت آن در مناقشه‌های ژئوپلیتیک آشکار شده بود.

وزیر کشور آلمان با اشاره به این واقعیت می‌گوید به همین دلیل مدت‌هاست که حمله سایبری به یک مخاطره جدی برای حکومت و اقتصاد تبدیل شده است.

سال گذشته و پیش از انتخابات پارلمانی آلمان شماری از نمایندگان پارلمان فدرال و پارلمان‌های ایالتی هدف حمله‌های سایبری قرار گرفتند که روسیه به عنوان مسئول این حمله‌ها معرفی شد.

عضو کابینه دولت ائتلافی آلمان روز دوشنبه ضمن بازدید از اداره فدرال امنیت فناوری اطلاعات از مرکز ملی پدافند سایبری، پایگاه مرکزی اطلاعات، همکاری و هماهنگی در حوزه امنیت سایبری نیز دیدار کرد.

در این پایگاه به جز این اداره، نهادهایی مانند سازمان امنیت آلمان موسوم به اداره فدرال حفاظت از قانون اساسی، اداره فدرال جنایی، پلیس فدرال و سرویس ضداطلاعات ارتش نیز به تبادل اطلاعات می‌پردازند.

وزارت کشور آلمان طرحی را دنبال می‌کند که مطابق آن قرار است جایگاه اداره فدرال امنیت فناوری اطلاعات به عنوان مرکز تصمیم‌گیرنده درباره مسائل مربوط به امنیت سایبری در قانون اساسی تحکیم شود.

سابقه حمله‌های سایبری روسیه به اوکراین

حمله‌های سایبری روسیه به اوکراینو حامیان غربی‌اش از فوریه امسال به شدت افزایش یافته اما سابقه آن به اشغال شبه جزیره کریمه در سال ۲۰۱۴ بازمی‌گردد.

دویچه وله فارسی را در اینستاگرام دنبال کنید

حدود یک سال پیش از این واقعه مراکز مهمی مانند وب‌سایت‌های دولت اوکراین و مراکز اصلی شبکه ارتباطی شبه‌جزیره کریمه هدف حمله بدافزار “تورلا” یا “اوروبوروس” قرار گرفت که تولید آن به روسیه نسبت داده می‌شود.

این حمله‌های سایبری راه را برای اشغال شبه‌جزیره کریمه هموار کردند و ظاهرا سناریوی مشابهی نیز قبل از حمله ۲۴ فوریه به اوکراین به اجرا گذاشته شد.

شرکت مایکروسافت ماه مه امسال در گزارشی جنگ اوکراین را یک جنگ ترکیبی توصیف کرد و نوشت روسیه پیش از تجاوز به خاک اوکراین نزدیک به ۲۴۰ حمله سایبری به این کشور انجام داده است.

این شرکت در ماه ژوئیه نیز اعلام کرد که متحدان اوکراین آماج حمله‌های سایبری گسترده هکرهای روسی هستند.

اقدام تاریخی و جسورانه آمریکا در توسعه انرژی‌های پاک

سنای آمریکا بسته ۴۳۰ میلیارد دلاری مقابله با تغییرات اقلیمی، کمکهای دارویی و اصلاح نظام مالیاتی را تصویب کرد که ۳۶۹ میلیارد دلار آن مربوط به انرژی‌های پاک است. دالغا خاتین‌اوغلو، کارشناس انرژی، این موضوع را بررسی می‌کند.بسته ۴۳۰ میلیارد دلاری مقابله با تغییرات اقلیمی و نیز کمک‌های دارویی و اصلاح نظام مالیاتی مصوب روز یکشنبه در سنای آمریکا، بزرگترین بسته مالی تاریخ آمریکا در توسعه انرژی‌های پاک و کاهش انتشار گازهای گلخانه‌ای به مثابه مهم‌ترین عامل گرمایش زمین و فجایع زیست‌محیطی است.

هدف از اختصاص این بودجه کلان، توسعه انرژی‌های تجدیدپذیر، تشویق شهروندان به خرید خودروهای برقی و افزایش بهره‌وری انرژی در بزرگترین اقتصاد جهان است.

آمریکا با تولید ناخالص داخلی ۲۳ تریلیون دلاری و سهمی ۲۴ درصدی در اقتصاد جهان، سال گذشته ۴.۶ میلیارد تن گازهای گلخانه‌ای تولید کرد که معادل ۱۴ درصد از تولید گازهای گلخانه‌ای جهان بود.

آمریکا بعد از چین بیشترین میزان تولید گازهای گلخانه‌ای جهان را دارد؛ اگرچه تولید این گازها در آمریکا از سال ۲۰۰۵ تاکنون ۲۱ درصد کاهش یافته و قرار است با بسته ۳۶۹ میلیارد دلاری جدید تا سال ۲۰۳۰ میزان انتشار گازهای گلخانه‌ای این کشور نسبت به سال ۲۰۰۵ حدود ۴۰ درصد کاهش یابد.

دویچه وله فارسی را در اینستاگرام دنبال کنید

لایحه یادشده احتمالا جمعه پیش رو به مجلس نمایندگان ارسال خواهد شد و بعد از تصویب، به قصد گرفتن امضای جو بایدن و یافتن قابلیت اجرایی، برای رئیس‌جمهوری ایالات متحده ارسال خواهد شد. آقای بایدن گفته است که مشتاقانه منتظر تصویب این لایحه در مجلس نمایندگان است.

جایگاه انرژی‌های پاک در مصرف انرژی آمریکا

آمریکا بعد از چین بیشترین رشد تولید انرژی‌های پاک در جهان را دارد. سال گذشته چین نزدیک به ۳۰۰ تراوات ساعت (تقریبا معادل کل مصرف برق ایران) رشد تولید برق از انرژی‌های تجدیدپذیر و آبی داشت. این رقم برای آمریکا ۱۰۰ تراوات ساعت، اتحادیه اروپا حدود ۷۰ تراوات ساعت، هند ۴۰ تراوات ساعت و بقیه جهان ۱۶۰ تراوات ساعت بود.

سال گذشته تولید برق از انرژی‌های پاک نیز به ۸ هزار و ۳۰۰ تراوات ساعت رسید که معادل ۳۰ درصد از تولید برق جهان است.

در ایران سهم مجموع انرژی‌های تجدیذیر بادی و خورشیدی از کل تولید برق کشور حدود نیم درصد و سهم برق آبی حدود ۴ درصد است.

اعدادی که گمراه‌کننده‌اند

اگرچه چین و آمریکا سرآمد رشد انرژی‌های پاک جهان در هستند، اما مصرف انرژی‌های بسیار آلاینده، خصوصا زغال سنگ آنها نیز در بالاترین سطح در میان کشورهای جهان است.

برای نمونه سال گذشته تولید برق آمریکا حدود ۴۴۰۰ تراوات ساعت بود که ۲۲ درصد آن از سوخت زغال‌سنگ تولید شده بود که این رقم از کل برق تولید آمریکا از انرژی‌های بادی، خورشیدی و آبی نیز بیشتر است.

چین نیز در سال گذشته بیش از ۸۵۰۰ تراوات ساعت تولید برق داشته که ۶۳ درصد آن از زغال سنگ بوده است.

بدین ترتیب نباید رشد چشمگیر انرژی‌های تجدیدپذیر چین و آمریکا نگاه‌ها را از مصرف سهمگین انرژی‌های بسیار آلاینده توسط این کشورها گمراه کند.

همچنین آمارهایی که تاکنون اشاره شد، فقط مربوط به سهم انرژی‌های پاک از تولید برق است، در حالی که سهم انرژی‌های پاک در کل مصرف انرژی جهان از جمله سوخت خودرو، کشتی‌، هواپیما و صنایع بسیار کمتر است.

به کانال دویچه وله فارسی در تلگرام بپیوندید

برای نمونه کل مصرف انرژی جهان در سال گذشته ۵۹۵ اگزاژول بود که ۳۱ درصد آن از محصولات نفتی، یک چهارم از گاز، ۲۷ درصد از زغال سنگ، ۴ درصد از انرژی هسته‌ای، کمتر از ۷ درصد از انرژی آبی و به همین میزان نیز از انرژی‌های تجدیدپذیر (خورشیدی، بادی و غیره) تولید شده است.

به عبارتی ساده، هنوز هم ۸۲ درصد انرژی جهان از سوخت‌های فسیلی تولید می‌شود.

همچنین سهم انرژی‌های پاک از کل مصرف انرژی آمریکا و اروپا تنها ۲۰ درصد و برای چین تنها ۱۵ درصد است.

بدین ترتیب، کماکان راه درازی برای افزایش کفه ترازوی انرژی‌های پاک در مصرف جهانی انرژی وجود دارد.

سرمایه‌گذاری‌های جهانی در انرژی‌های پاک

بر اساس تازه‌ترین برآورد آژانس بین‌المللی انرژی، امسال ۲.۴ تریلیون دلار در حوزه انرژی جهان سرمایه‌گذاری خواهد شد که ۱.۴ تریلیون دلار آن مربوط به انرژی‌های پاک است.

اما کماکان، سرمایه‌گذاری در حوزه انرژی‌های آلاینده، خصوصا زغال‌سنگ نیز رشدی ۱۰ درصدی و هم‌تراز با رشد انرژی‌های پاک خواهد داشت.

سال گذشته ۱۰۵ میلیارد دلار در زنجیره تولید زغال سنگ در جهان سرمایه‌گذاری شد که بخش اعظم آن مربوط به دو کشور چین و هند بود.

اتحادیه اروپا نیز حدود سه ماه پیش بسته سرمایه‌گذاری ۲۰۵ میلیارد دلاری در توسعه انرژی‌های پاک تا سال ۲۰۲۷ را تصویب کرد که هدف از آن افزایش سهم انرژی‌های پاک از کل برق تولیدی اعضای این اتحادیه از ۴۰ درصد کنونی به ۴۵ درصد است. مهم‌ترین انگیزه اروپا، کاهش وابستگی به گاز روسیه است.

در میان سوخت‌های فسیلی، گاز کمترین آلایندگی را دارد، اما نکته اینجاست که روسیه به تنهایی سهمی بیش از ۱۷ درصدی در تولید گاز و ۲۰ درصدی در صادرات گاز جهان دارد.

روسیه سال گذشته ۲۴۲ میلیارد متر مکعب صادرات گاز داشت که ۱۵۵ میلیارد متر مکعب آن راهی اتحادیه اروپا شده بود.

امسال روسیه صادرات به اروپا را به شدت کاهش داده و طی ماه‌های گذشته به یک پنجم دور مشابه پارسال رسیده است.

چنین حجم عظیمی از افت صادرات گاز، از هم‌اکنون مصرف زغال‌سنگ و محصولات نفتی اروپا را افزایش داده است.

از طرف دیگر سهم گاز مایع روسیه -که بتواند راهی بازارهای شرقی شود – از کل صادرات گاز این کشور تنها ۱۶ درصد است و ارسال گاز روسیه از طریق خطوط لوله به بازارهای غیر از اروپا بسیار محدود است.

این موضوع به کسری گاز در جهان و جهش چشمگیر قیمت‌های گاز دامن زده و بسیاری از کشورها به سوخت‌های آلاینده‌تر دیگری مانند محصولات نفتی و زغال سنگ روی آورده‌اند.

تنها گاز مایع (ال ان جی) نیست که قیمت آن پنج برابر شده، بلکه قیمت گاز صادراتی از طریق خطوط لوله نیز جهش چشمگیری داشته است.

برای نمونه، آمارهای گمرک آذربایجان نشان می‌دهد که در نیمه ابتدایی سال اگرچه حجم صادرات گاز از طریق خطوط لوله حدود ۲۶ درصد رشد داشته و به بالای ۱۱.۳ میلیارد متر مکعب رسیده، اما ارزش صادرات گازش از ۱.۵ میلیارد دلار در نیمه ابتدایی سال ۲۰۲۱ به ۷.۵ میلیارد دلار در دور مشابه امسال رسیده که رشدی ۴۰۰ درصدی را نشان می‌دهد.

اتحادیه اروپا بزرگترین مشتری گاز جمهوری آذربایجان است و در نیمه ابتدایی امسال ۵.۴ میلیارد متر مکعب گاز از این کشور خریداری کرده است. گرجستان و ترکیه دیگر مشتریان گازی این کشور هستند.

آژانس بین‌المللی انرژی تخمین زده است که مردم جهان در سال جاری ۱۰ تریلیون دلار، معادل ۱۰ درصد از اقتصاد جهان، هزینه مصرف انرژی بدهند.

EnglishGermanPersian