فرماندهی مرکزی ایالات متحده در خاورمیانه (سنتکام) امروز اعلام کرد:

ما یک گفتگوی امنیتی منطقه‌ای را در بحرین با حضور رهبران ارشد نظامی از ۱۲ کشور رهبری کردیم. رهبران نظامی ۱۲ کشور تعهد خود را برای تضمین آزادی تردد از طریق تنگه هرمز تأیید کردند.

آکسیوس، به نقل از یک مقام آمریکایی:

ما در طول مذاکرات دوحه به تفاهمی دست یافتیم تا اوضاع را در طول هفته آینده آرام نگه داریم. کشورهای خلیج فارس پس از انقضای تفاهم‌نامه، در حال بحث در مورد چگونگی مدیریت تنگه هرمز هستند.

در همین رابطه یک مقام وزارت خارجه رژیم ایران امروز گفت: ما در نشست دوحه قطر گزارش‌های مربوط به تقویت نیروهای آمریکایی در منطقه و تهدیدات واشنگتن را با هیئت‌هایی از پاکستان و قطر مورد بحث قرار دادیم.

به گزارش ایرنا، این مقام حکومتی همچنین تائید کرد که پول نقدی از دارایی‌های مسدود شده ایران در قطر به دست آنها نخواهد رسید و همانطور که رئیس جمهور آمریکا گفته بود باید با این پول ذرت و یونجه از کشاورزان آمریکایی بخرند.

او گفت: با مقامات قطری در مورد هزینه کردن ۶ میلیارد دلار دارایی‌های مسدود شده خود بحث کردیم. تصمیم گرفته شد که این پول را برای خرید کالا بر اساس نیازهای خود استفاده کنیم.

اکسیوس هم به نقل از یک منبع گفت: ۳ میلیارد دلار پول مسدود شده به صورت نقدی به ایران منتقل نخواهد شد. در عوض، از آنها برای خرید کالاهای ضروری استفاده خواهد شد که برخی از آنها از ایالات متحده وارد می‌شوند.

این گزارش تکمیل می شود

تدوین و ویرایش یک مصاحبه تلویزیونیِ ازپیش‌ضبط‌شده با محمدباقر قالیباف، رئیس مجلس حکومت ایران — که دیروز، سه‌شنبه، پخش شد — جنجالی سیاسی را در داخل ایران برانگیخته است. محافل نزدیک به مجلس، نحوه برخورد سازمان صداوسیما با این مصاحبه را مصداقی از سانسور دانستند؛ در حالی که رسانه‌ها و تحلیلگران گوناگون، این رخداد را نشان‌دهنده نفوذ جناحی در درون صداوسیما ارزیابی کردند که با مسیر مذاکره با ایالات متحده مخالف است.

به گزارش الجزیره، ماجرا از آنجا آغاز شد که «شبکه خبر» — کانال خبری وابسته به سازمان صداوسیمای دولتی — مصاحبه‌ای را با قالیباف پخش کرد. او که در مقام رئیس مجلس و سرپرست تیم مذاکره‌کننده ایران در برنامه حضور یافته بود، قرار بود درباره موضوعاتی همچون جنگ، تنگه هرمز، مذاکرات با واشنگتن و تفاهم‌نامه اسلام‌آباد صحبت کند. با این حال، پخش برنامه پیش از پایان مصاحبه قطع شد؛ آن هم درست در لحظه‌ای که قالیباف — بنا بر گزارش رسانه‌های ایران — مشغول توضیح مسائلی پیرامون وجوه بلوکه‌شده ایران و جزئیات آن تفاهم‌نامه بود.

با بازبینی تصاویرِ لحظه قطع پخش برنامه، مشخص شد که مصاحبه درست در حین تشریح سازوکار آزادسازی منابع مالی بلوکه‌شده ایران متوقف شده است؛ به‌ویژه پس از آنکه قالیباف به توافقی برای خرید غلات و گندم با استفاده از این منابع اشاره کرد و آن را به دولت مرحوم ابراهیم رئیسی نسبت داد.

مرکز رسانه‌ای مجلس اعلام کرد که این مصاحبه «در راستای اجرای دستور رهبر انقلاب» مبنی بر نظارت بر مفاد تفاهم‌نامه اسلام‌آباد و اطلاع‌رسانی به افکار عمومی انجام شده بود. این مرکز افزود که مصاحبه مذکور از پیش ضبط شده و بیش از دو ساعت پیش از زمان مقرر برای پخش، به سازمان صداوسیما تحویل داده شده بود، اما پخش آن در میانه برنامه متوقف گردید؛ مرکز رسانه‌ای مجلس تأکید کرد که اگر سازمان تصمیم به عدم پخش بخشی از گفتگو داشت، دست‌کم می‌بایست پیش از آن با مجلس هماهنگی می‌کرد.

بخش‌های حذف‌شده

خبرگزاری رسمی ایرنا با استناد به بیانیه‌ای از سوی «تیم رسانه‌ای رسمی» قالیباف، این روایت را تأیید کرد. در این بیانیه آمده است که بخش‌های پخش‌نشده شامل پاسخ به ادعاها درباره بازرسی‌های آژانس بین‌المللی انرژی اتمی (IAEA) از تأسیسات هسته‌ای ایران، جزئیاتی پیرامون تلاش‌ها برای آزادسازی منابع مالی بلوکه‌شده، پاسخ به اظهارات رئیس‌جمهور آمریکا و توضیحاتی درباره پیام رهبر انقلاب در خصوص این توافق بوده است.

این ماجرا از آن جهت حساسیت ویژه‌ای دارد که سازمان صداوسیما یک رسانه دولتیِ معمولی نیست؛ بلکه بر اساس اصل ۱۷۵ قانون اساسی ایران، انتصاب و برکناری رئیس آن بر عهده رهبر جمهوری اسلامی است و این فرایند تحت نظارت شورایی متشکل از نمایندگان رئیس‌جمهور، رئیس قوه قضائیه و مجلس شورای اسلامی انجام می‌شود.

این مسئله به‌سرعت از یک اختلاف رویه‌ای به سطحی کلان‌تر و سیاسی ارتقا یافت؛ «خانه ملت» — ارگان خبری مجلس — با انتشار مطلبی تحت عنوان «وقتی تلویزیون ملی غیرحرفه‌ای‌ترین اقدام را به بدترین شکل ممکن مرتکب می‌شود»، نحوه برخورد سازمان صداوسیما با مصاحبه رئیس مجلس را مورد انتقاد قرار داد. طرح این موضوع در تریبون مجلس، به این رخداد ابعادی نهادی بخشید و آن را به پیامی مستقیم از سوی قوه مقننه خطاب به سازمان صداوسیما تبدیل کرد.

«رفتار غیراخلاقی»

تندترین انتقادها از درون خودِ مجلس مطرح شد؛ رسانه‌های ایران به نقل از مجتبی زارعی، نماینده مجلس، این ماجرا را «رفتار غیراخلاقی» از سوی جناحی در سازمان صداوسیما توصیف کردند که «خارج از چارچوب‌های سازمانی» عمل می‌کند و هدفش رئیس قوه مقننه بوده است. زارعی تا آنجا پیش رفت که مدعی شد این جناح در اوجِ آنچه او «جنگ روایت‌ها و اطلاعات» میان رئیس‌جمهور آمریکا و قالیباف می‌نامید، «در کنار ترامپ ایستاده» است و خواستار رسیدگی فوری به این موضوع شد.

این ادبیات، عمق تنش‌ها در درون نهادهای حاکمیت ایران را آشکار می‌سازد؛ برای منتقدان سازمان صداوسیما، مسئله صرفاً تقسیم یک مصاحبه به دو بخش نیست، بلکه بحث بر سر این است که چه کسی سکان‌دارِ تریبونِ روایت رسمی است: مجلس و رئیس تیم مذاکره‌کننده —که خواهان تفاهم با واشنگتن هستند— یا آن جناح رسانه‌ای و سیاسیِ درون صداوسیما که مذاکره را خطری برای کشور یا نوعی امتیازدهی می‌داند؟

در همین راستا، وب‌سایت اصلاح‌طلب «انتخاب» گزارش تصویری‌ای با عنوان «زوج جبلی-جلیلی: پشت‌پرده قطع مصاحبه قالیباف» منتشر کرد. این گزارش حاکی از آن بود که سازمان صداوسیما «تحت نفوذ تیم سعید جلیلی» قرار گرفته و سخنان قالیباف را درست در لحظاتی که مشغول ارائه توضیحات مهمی درباره تفاهم‌نامه و مذاکرات با ایالات متحده بود، قطع کرده است. اگرچه این برداشت بیانگر موضعی رسمی نیست، اما بازتاب‌دهنده اتهامات فزاینده‌ای است مبنی بر اینکه تلویزیون دولتی به جناح مخالف مذاکره، نفوذ بیشتری بر آنتن خود می‌دهد.

سعید جلیلی نماینده رهبر انقلاب در شورای عالی امنیت ملی و از چهره‌های شاخص جریان اصولگرای تندرو محسوب می‌شود؛ نکته قابل‌توجه اینکه برادر او، وحید جلیلی، سمت معاونت جبلی (رئیس سازمان صداوسیما) را بر عهده دارد.

وب‌سایت «جماران»، وابسته به حسن خمینی، نیز قطع سخنان قالیباف را نه یک رویداد منفرد، بلکه بخشی از الگویی گسترده‌تر در عملکرد سازمان صداوسیما ارزیابی کرد؛ بر اساس این گزارش، این سازمان رسانه‌ای فضای وسیعی را در اختیار منتقدان دولت و مذاکره‌کنندگان قرار می‌دهد، در حالی که برای صداهای حامی دیپلماسی و تفاهم، مجالی محدود قائل می‌شود.

شبکه رسمی که میان روایت «سازمان پخش» — که از «بخش دوم» سخن می‌گفت — و دیدگاه پارلمان — که این رخداد را قطعِ ناهماهنگِ یک مصاحبه ضبط‌شده می‌دانست — گرفتار شده بود، به آینه‌ای برای شکاف‌های عمیق‌تر درون نظام بدل گشت؛ مصاحبه‌ای که هدفش تشریح روند مذاکرات و مفاد تفاهم با واشنگتن برای افکار عمومی بود، در نهایت ابعادِ مناقشه پیرامونِ همان روند را آشکار ساخت.

فیلم زیر: روایت جمهوری اسلامی از توافق با آمریکا پس از انتشار جزییات فرو ریخت
www.youtube.com/watch?v=DikJPdd35us

روزنامه اسرائیلی *معاریو*، به نقل از منبعی نزدیک به بنیامین نتانیاهو، نخست وزیر اسرائیل، از شکافی در دولت ایالات متحده در مورد مذاکرات مربوط به ایران و لبنان پرده برداشته است.

این اختلاف در قالب دو اردوگاه رقیب خود را نشان می‌دهد: اردوگاه اول به رهبری جی. دی. ونس، معاون رئیس جمهور است، در حالی که اردوگاه دوم به رهبری مارکو روبیو، وزیر امور خارجه، اداره می‌شود.

به گفته *معاریو*، وزیر امور خارجه ایالات متحده از نزدیک با ران درمر – سیاستمدار اسرائیلی که سمت‌های برجسته‌ای داشته و اخیراً نتانیاهو او را به خط مقدم مراحل حساس مذاکرات با لبنان بازگردانده است – همکاری داشته است.

به نوشته این روزنامه، تیم ونس موفق شد به توافقی نسبی با ایران – دست یابد، در حالی که اردوگاه روبیو موفق شد با هماهنگی اسرائیل، برای امضای توافقی با لبنان فشار وارد کند.

اسرائیل کاتز، وزیر دفاع اسرائیل، روز چهارشنبه در مراسم یادبود سربازان کشته شده در جنگ ۲۰۰۶ با لبنان بار دیگر به تهران هشدار داد که در صورت حمله به نیروهای اسرائیلی که در لبنان حضور دارند، با تهاجمی با تمام قوا مواجه خواهند شد و مجتبی هم در لیست اهداف ماست.

از سوی دیگر عراقچی، وزیر امور خارجه رژیم ایران گفت: یادداشت تفاهم رئیس جمهور آمریکا را موظف به مهار متحدانش در تل آویو می‌کند. ما با هرگونه تهدیدی که رهبری ما را هدف قرار دهد، پاسخی فوری و قاطع خواهیم داد.

در همین حال امیر عویوی، ژنرال ذخیره ارتش اسرائیل در یک برنامه تلویزیونی صریح‌ترین پیام اسرائیل را به تهران رساند: بهانه‌ای برای تمام کردن کار به ما بدهید!

در این برنامه، ژنرال عویوی به تشریح سه مرحله پایانی برای رژیم ایران، چرایی حکم مرگ حزب‌الله برای توافق تاریخی لبنان و آنچه در خاورمیانه در پیش است، پرداخت.

او از جمله توضیح داد که چرا توافق لبنان اولین باری است که بیروت رسماً حضور نظامی اسرائیل و حق دفاع از خود را به رسمیت می‌شناسد، چگونه شبکه نیابتی ۴۷ ساله رژیم ایران در عرض سه سال فروپاشید و سه مرحله پایانی برای آینده خاورمیانه چه معنایی دارد.

این ژنرال اسرائیلی گفت: رژیم ایران همه چیز را در عرض ۳ سال گذشته از دست داد – اکنون اسرائیل تغییر کامل رژیم در تهران را هدف قرار داده است. اسرائیل از هدف سرنگونی این رژیم دست بر نمی دارد. این هدف بسیار بسیار جدی گرفته می شود. ما در حال بسیج کل تشکیلات دفاعی اسرائیل هستیم. قابلیت های بسیار، آمادگی های بسیار، و کارهای بسیار زیادی پشت صحنه در حال انجام است.

شکست قطعی مذاکرات و دست بالای روبیو

تفاهمنامه سوئیس که با میانجیگری پاکستان و قطر حاصل شده، در محاسبات متعددی دخیل است. یکی از این موارد، رقابت مداوم در داخل کاخ سفید بین دو جناح اصلی است که پایگاه جمهوری‌خواهان رئیس جمهور آمریکا را تشکیل می‌دهند: جناح «آمریکا را دوباره بزرگ کنیم» – به نمایندگی معاون رئیس جمهور جی. دی. ونس، طرفدار توقف لشکرکشی‌های نظامی آمریکا در خارج از کشور – و جناح سنتی جمهوری‌خواهان که اصول خود را از رهبران جمهوری‌خواهی که طرفدار رویکرد «چماق» در روابط خارجی و حمایت از اسرائیل هستند – جریانی که توسط وزیر امور خارجه مارکو روبیو نمایندگی می‌شود – می‌گیرد.

ونس با رویکردی به اصطلاح “عمل‌گرایانه‌تر”، از دیپلماسی با رژیم ایران، مهار اسرائیل و کاهش تنش حمایت می‌کند، در حالی که روبیو مواضعی سخت‌گیرانه‌تر در قبال تهران اتخاذ کرده و بر تضمین امنیت متحدان منطقه‌ای آمریکا تأکید دارد. این اختلافات می‌تواند بر آینده مذاکرات و معادلات منطقه‌ای تأثیرگذار باشد.

یک نماینده دموکرات کنگره آمریکا گفته که مارکو روبیو، وزیر خارجه در جلسه توجیهی تلفنی با قانون‌گذاران آمریکایی، تفاهم‌نامه اخیر میان تهران و واشنگتن را فقط یک تکه کاغذ توصیف کرده است. به گفته ناظران، اگر مذاکرات جاری میان آمریکا و رژیم ایران به شکست بینجامد، جناح روبیو دست بالا را در کاخ سفید پیدا خواهد کرد و جی ونس قربانی آن خواهد شد.

حسین موسویان، مذاکره کننده سابق و سفیر پیشین جمهوری اسلامی در آلمان، در مطلبی با عنوان “توافقی که نباید به شکست بینجامد” گفته: این تفاهمنامه و اجرای صادقانه آن فرصتی بارز است که نباید از دست برود، زیرا در غیر این صورت تبدیل به شکستی با وسعتی غیرقابل تصور خواهد شد.

آژانس اروپایی از شرکت‌های هواپیمایی خواست همچنان از پرواز بر فراز ایران خودداری کنند

آژانس ایمنی هوانوردی اتحادیه اروپا (EASA) روز چهارشنبه اعلام کرد که شرکت‌های هواپیمایی باید همچنان از پرواز در حریم هوایی ایران، عراق و لبنان خودداری کنند و به دلیل عدم اطمینان نسبت به تداوم آتش‌بس و احتمال تشدید سریع تنش‌ها، در سراسر منطقه جانب احتیاط را رعایت نمایند.

این آژانس که پیش‌تر هشدار مربوط به منطقه درگیر مناقشه را تا آغاز ماه جاری تمدید کرده بود، اکنون از تمدید مجدد این هشدار تا ۸ ژوئیه خبر داد.